Nieuwe SHOW-site gaat binnen kort live
De nieuwe SHOW-site wordt momenteel getest en aangevuld met honderden historische documenten. Volg de nadere berichten.
Bewaren wat was
vertellen wat is
Showeerterland: bewaren wat was, vertellen wat is.
Een compleet en laagdrempelig overzicht van artikelen, boeken en bronnen over de geschiedenis van Weert en Nederweert.
Recent geplaatst
‘Stramproy en zijn post’
29 augustus 2026
‘Leen- en laathoven in de Maaslandse Territoria vóór 1795’.
29 augustus 2026
Een greep uit onze artikelen
‘Grenskapellen voor de katholieke inwoners der Generaliteitslanden’.
Auteur(s): Dom. de Jong
Herkomst: (Tilburg 1963) div. p.
Samenvatting: Beschrijft de grenskapellen uit de 17e eeuw in het Weerterbos en aan de Booldersdijk. Ten onrechte gaat de auteur er van uit dat de grenskerk aan het Kievitsven een andere is dan die aan de Booldersdijk. Dit is echter dezelfde.
‘Van je familie moet je het hebben: een inbraak in Weert in 1817’.
Auteur(s): Wil Filott
Herkomst: Website stichting De Aldenborgh (Weert 2025).
Samenvatting: In de nacht van donderdag 20 februari op vrijdag 21 februari 1817 werd er ingebroken in het huis van Jean François Vinkers, landbouwer, in de omgeving Beekpoort te Weert. Daarbij werden een zilveren horloge met sleutel, een zilveren ketting , een zilveren stempel, twee paar zilveren oorbellen zes hemden en 8 Franse kronen gestolen. Het artikel beschrijft de rechtszaak tegen en veroordeling van de verdachten.
‘Johan van der Croon 1600-1665, Weertenaar en wereldburger’.
Auteur(s): F.M. Klinkenberg
Herkomst: Stichting Historisch Onderzoek Weert (Weert 1985) 107 pp.
Samenvatting: Wetenschappelijke monografie over het leven van Weertenaar Johan of Jan van der Croon als militair ondernemer in de periode 1660-1665 in Bohemen.
‘Cijfers en letters vertellen een historisch verhaal’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Dagblad De Limburger, rubriek Van Nul tot Nu, 9 sep 2020.
Samenvatting: Het verhaal van een bewaard gebleven gevelsteen met inscriptie uit 1798, afkomstig van een boerderij dicht bij Paol 60, een kilometerpaal langs de Zuid-Willemsvaart. De steen draagt de initialen van Michiel van Thulden en zijn echtgenote Elisabeth van Nieuwenhoven.
‘De vroegste geschiedenis van Weert. 1. Een critische beschouwing van de bestaande literatuur’.
Auteur(s): J. van de Boel
Herkomst: Onuitgegeven manuscript (z.pl. z.jr.) 46 pp.
Samenvatting: Kritische analyse van bronnen en literatuur over de oudste geschiedenis van de heren van Horn en hun bezittingen in Weert en Nederweert.
Rapportage archeologisch onderzoek Nederweert-Agneshof (2009)’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: STRABO (Ospel 2017).
Samenvatting: Bij de bouw van woonzorgcomplex Antonius Veste in 2009 aan de Agneshof in Nederweert, werden door een omwonende archeologische waarnemingen gedaan in de bouwput. Hoewel voorafgaand bureau- en booronderzoek door Bureau Oranjewoud in 2005 had aangetoond dat het terrein geen ongestoorde archeologische waarden zou bevatten, bleek de werkelijkheid anders. Kort archeologisch onderzoek in mei 2009 leverde een inheems- romeinse waterput en enkele andere sporen uit de romeinse tijd op. Hierdoor werd duidelijk dat in de omgeving van Agneshof een tot nu toe onbekende nederzetting uit de romeinse tijd grotendeels en ongezien verwoest was. Helaas was het bouwproject toen reeds tever gevorderd om nog significante waarnemingen te kunnen doen. generaties.
‘De Rogstekers van Weert en de prent van Pieter Vogias’.
Auteur(s): [Mathias Kemp],
Herkomst: De Nedermaas : Limburgsch geïllustreerd maandblad 13 (1936) 111-116.
Samenvatting: Korte beschrijving van de spotprent; de rijmteksten worden integraal weergegeven.
‘Rapportage naamgeving Burg. Spiertzplein Nederweert (2002)’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: STRABO (Ospel 2023).
Samenvatting: In januari 1999 verzocht de Gemeentelijke Commissie Straatnaamgeving Nederweert aan A. Bruekers namens de Nederweerter erfgoedorganisaties om een voorstel te ontwikkelen voor de naamgeving van het binnenterrein aan de Houtmolen in Nederweert. De op basis van historische bronnen voorgedragen naam en door de commissie gesteunde naam Weerterbeekhof werd uiteindelijk niet doorgevoerd en het terrein ging in 2002 Burg. Spiertzplein heten. De hoofdreden die het College van B&W aanvoerde om niet te opteren voor de naam Weerterbeekhof was omdat die naam in de ogen van het bestuur verwarrend en zelfs onwenselijk was aangezien die de indruk kon wekken dat de naam in de buurgemeente Weert zou liggen. Een bij tijd en wijle gevoelige zaak, althans op bestuurlijk niveau.
‘Het nieuwe kasteel van de Graven van Horne’.
Auteur(s): Piet Weerens
Herkomst: (Weert 2000) 8 pp.
Samenvatting: Korte samenvatting van de geschiedenis van de twee kastelen van Weert, Aldenborgh en Nijenborgh, op verzoek van het St. Josephgilde van Weert. Op basis van beperkt literatuuronderzoek.
‘De bevolking van Weert, Nederweert en Stramproy in 1796’.
Auteur(s): Jan Henkens
Herkomst: De Maasgouw: tijdschrift voor Limburgse geschiedenis en oudheidkunde 95 (1976) 63-69.
Samenvatting: Het artikel geeft de resultaten weer voor ieder van de drie gemeenten. Per straat, gehucht of rot wordt een leeftijdstabel naar leeftijdsklassen, een geslachtstabel en een herkomsttabel naar in of buiten de gemeente geboren lieden gepresenteerd. Per gemeente wordt bovendien een overzicht van beroepen en het aantal daarin werkzame personen aangegeven.
‘Pieken en dalen’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Rubriek Nederweerts Verleden afl. 4 in: Weekblad voor Nederweert, 18 mrt 2010.
Samenvatting: De statistiek van overlijdens bewijst dat erop het kerkhof bij de St. Lambertuskerk naar schatting 50.000 doden liggen begraven. Deze kennis is mede te danken aan de zeer oude begrafenisadministratie van Nederweert.
‘De geschiedenis van Stokershorst’.
Auteur(s): Huub Janssen
Herkomst: Nederweerts Verleden, De kerk in het midden (Nederweert 1987) 9-52.
Samenvatting: Stokershorst in Nederweert-Eind was het opleidings-‘gesticht’ dat werd opgericht door de Congregatie der Broeders van O.L. Vrouw van Zeven Smarten. In 1898 werd gestart met de voorbereiding van de bouw. In de herfst van 1944 werd het betrokken door de Duitse troepen als hoofdkwartier en daarmee was het lot bezegeld. Zware vernielingen en opvolgende sloop betekenden het einde van dit landelijk zeer bekende instituut.
‘In memoriam meester Hans Nieskens’.
Auteur(s): H.J. [Huub Janssen]
Herkomst: Weekblad voor Nederweert, 20 nov 1986.
Samenvatting: Biografie van de Nederweerter onderwijzer Hans Nieskens (1903-1986) die naast zijn beroep ook een begenadigd schrijver en dichter was. Met eigenhandige aanvullingen en correctie van de auteur.
‘Rapportage bouwhistorisch onderzoek Weert-Plucksackhof (1980)’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: STRABO (Ospel 2018).
Samenvatting: Ten gevolge van een grote brand op 23 september 1980 ging de oude ‘Plucksackhof’ aan de St. Sebastiaanskapelstraat in (toen Nederweert, nu) Weert verloren. Het pand dateerde grotendeels uit 1750 en 1924 maar had in oorsprong een ouderdom die teruggaat tot de middeleeuwen. Oorspronkelijk heette de hoeve ‘Uitwijck’ en was zij een kluppelleengoed van de heren van Horne. Na de brand werden enkele bouwhistorische details gedocumenteerd en werden uit de mond van bewoners en anderen capita selecta uit de bouwgeschiedenis vastgelegd.
‘Philips van Horn en zijn tijd’.
Auteur(s): J. Henkens
Herkomst: Tentoonstelling Weert 18 mei – 16 juni 1968 Horn. (Weert 1968) 36 pp.
Samenvatting: Catalogus van prenten, boeken, penningen en objecten uit het leven van Philips de Montmorency, graaf van Horn en Heer van Weert, Nederweert en Wessem, onthoofd op 5 juni 1568.
‘Het muziekboek van ‘Soeur Emmanuel Van ’t Alderheijligst Sacrament’ uit Weert. Een onbekend manuscript uit 1776’.
Auteur(s): Paul Peeters
Herkomst: Het Orgel, juni 1997 6-11 en juli-augustus 1997 6-11.
Samenvatting: Musicoloog Paul Peeters ontdekte een 18e-eeuws manuscript van een muziekboek, afkomstig van het Penitentenklooster in de Beekstraat in Weert.
‘Opgraving in Oost-Vlaanderen door Archeologische Werkgroep Philips van Horne’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Archeologie in Limburg 41 (1989) 235.
Samenvatting: Korte terugblik op de opgraving in de zomer van 1989 door de Archeologische Werkgroep 'Philips van Horne' uit Weert, van een deel van de middeleeuwse St. Salvatorabdij van Ename in Oost-Vlaanderen (B).
‘Beschrijving der origineele zegelstempels op het rijksarchief in de provincie Limburg berustende’.
Auteur(s): Jos. M.H. Eversen
Herkomst: De Maasgouw: tijdschrift voor Limburgsche geschiedenis, taal- en letterkunde 23 (1901) 87-88.
Samenvatting: Betreft het zegel van Magdalena van Egmond, prinses van Chimay, vrouwe van Weert, Nederweert en Wessem (1629-1663)'. Behalve de omschrijving worden enkele biografische gegevens vermeld.
‘Duivels in de St. Martinuskerk te Weert’.
Auteur(s): J.H. Winkelman
Herkomst: Weert in woord en beeld. Jaarboek voor Weert 1989 4 (1989) 66-74.
Samenvatting: Over de rijke gewelfschilderingen zijn tot dusverre slechts twee artikelen verschenen. In dit eerste artikel wordt de betekenis van de duivelsvoorstellingen zowel in het algemeen als in het bijzonder beschreven. De situering van deze afbeeldingen komt eveneens aan de orde.
‘Gedenkboek uitgegeven bij gelegenheid van het eeuwfeest van den terugkeer der paters minderbroeders in hun klooster op de Biest te Weert 1836 – 17 april – 1936′.
Auteur(s): N.N.
Herkomst: (Heerlen 1936) 32 p.
Samenvatting: Zeldzaam werk met de geschiedenis van het klooster sedert de oprichting in 1461, algemene stadsgeschiedenis van Weert en bijzondere aandacht voor de feestelijkheden in 1936. Het bevat ook een afbeelding van de memorietafel van Johanna van Meurs, waarbij het kasteel Nijenborgh nog niet als zodanig werd geidentificeerd.
‘Rapportage archeologisch onderzoek Nederweert-Kerkstraat 56 (2005)’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: STRABO (Ospel 2018).
Samenvatting: In 2005 werd rijksmonument Kerkstraat 56 (pand ‘Siem’) in Nederweert gerestaureerd. In de bouwput achter het monumentale pand konden in april 2005 summiere archeologische waarnemingen worden verricht. Aangetroffen werden (1) sporen van een brandlaag, vermoedelijk gerelateerd aan de verwoesting in juni 1659, (2) een intacte bakstenen waterput met een ouderdom van vóór 1659, (3) een middeleeuwse voorgaande houten waterput en tenslotte (4) menselijke overblijfselen afkomstig van het aan de noordzijde gelegen oude kerkhof. Zeer waarschijnlijk werd ook de flank van een gracht om het terrein van de St. Lambertuskerk aangesneden. Die waarneming is niet strijdig met de resultaten van een opgraving op het kerkterrein in 2003.
‘Alt-Weert of Aovert’.
Auteur(s): Willem Lenaers
Herkomst: De Nedermaas 4 (1926-1927) 134-136.
Samenvatting: Heemkundig en folkloristisch verhaal over het Weerter gehucht Altweert. Aangestipt worden onder meer de Bocholterbeek, de natuur, de Sint Theuniskapel met het interieur, het gebruik om varkenskoppen te veilen voor de kapel, de nieuwe hulpkerk te Altweerterheide, het onderwijs op Keent en de nieuwe zandplas "De IJzeren Man'. Op de plaats van de Lindenhof ligt thans de inmiddels gesloten stortplaats.
‘Op een mooie Pinksterdag…. Een Katholiekendag in Weert anno 1912’.
Auteur(s): Joep Berghuis
Herkomst: De Maasgouw (144) 2024 89-92.
Samenvatting: Analyse van de Limburgse Katholiekendag die in mei 1912 in Weert plaatsvond, aan de hand van het programmaboekje dat ten behoeve van die dag werd gemaakt.
‘Rapportage archeologisch onderzoek Nederweert-Ospel Onze Lieve Vrouwestraat 57 (1980-1983)’ Tweede, aangevulde versie.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: STRABO (Ospel 2017).
Samenvatting: Bij beperkt archeologisch onderzoek in 1980 en 1983 werd in het gebied ten noorden van de woonboerderij Onze Lieve Vrouwestraat 57 te Ospel, de aanwezigheid van oude funderingen vastgesteld. Nader onderzoek wees uit dat het gaat om een klein gebouw met maximale afmetingen van 5,5 x 6,5 m, bestaande uit een drietal vertrekken waarvan één als kelderruimte kon worden geïdentificeerd. Het bij het onderzoek in 1980 in grote hoeveelheden aangetroffen keramisch vondstenmateriaal is waarschijnlijk uit een afvalkuil afkomstig. Eén Raerense scherf met wapenmedaillon is gedateerd met het jaartal 1600 maar vormt vermoedelijk geen betrouwbare terminus post quem.
