Een middeleeuwse Stramproyenaar als muntmeester van de hertog van Gelre
Nieuw boek van Ar Stramrood over een beroemde Stramproysche emigrant. De omstreeks 1330 in Stramproy geboren Gadert trekt
Bewaren wat was
vertellen wat is
Showeerterland: bewaren wat was, vertellen wat is.
Een compleet en laagdrempelig overzicht van artikelen, boeken en bronnen over de geschiedenis van Weert en Nederweert.
Recent geplaatst
Een greep uit onze artikelen
‘Het 25-jarig bestaan der eerste coöperatieve boterfabriek in Limburg te Tungelroy : eenige geschiedkundige opmerkingen van de ontwikkeling der zuivelindustrie in Limburg’.
Auteur(s): W. Verheij
Herkomst: (Weert [1917]) 27 p.
Samenvatting: De toestand van de zuivelindustrie in Nederland rond 1890 komt aan bod. Voorts de oprichting in 1892 naar voorbeeld van het Belgische Bree en de verdere ontwikkeling van de zuivelfabriek in Tungelroy (gemeente Weert). Besloten wordt met een beschrijving van de Nederlandse zuivelindustrie na 1892 met staatjes.
‘Hoe Weert in 1940 en in 1944 aan een ramp ontkwam’.
Auteur(s): J[an] Henkens
Herkomst: De Maasgouw: tijdschrift voor Limburgse geschiedenis en oudheidkunde 88 (1969) 171-182.
Samenvatting: Als gevolg van een gat in de verdedigingslinie op de grens van België en Nederland kregen de Duitse troepen de linie zonder strijd in handen. Daardoor ontsnapte Weert in mei 1940 aan een te verwachten verwoesting, omdat de stad in de linie lag. In september 1944 werd Weert zonder veel materiële schade bevrijd als gevolg van een snelle opmars van Britse troepen in het kader van de operatie Markert Garden en het terugtrekken van de Duitsers achter het kanaal Wessem-Nederweert en de Noordervaart. De hoofdmoot van het artikel ligt op de bevrijding van Weert en de gevechten aan het nabije front. Opvallend is de afwezigheid van enige bronverwijzing.
Protestanten te Weert tussen 1648 – 1717.
Auteur(s): P.J. Ritsema
Herkomst: Limburgs tijdschrift voor genealogie 5 (1977) 39-40.
Samenvatting: Personenlijst van huwelijken, gedoopten, lidmaten en gestorvenen.
‘Bloed en zweet’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Rubriek Nederweerts Verleden afl. 27 in: Weekblad voor Nederweert, 31 mrt 2011.
Samenvatting: Het aderlaten van zieke hoefdieren was nog lang in zwang. Laurentius Bijlmakers in Strateris was er zeer bedreven in. Het kweken van medicinale bloedzuigers was in de 19e eeuw razend populair.
‘Een politiek proces tegen Everard en Victor Hermans c.s. Een rel op de Oelemarkt in 1839’.
Auteur(s): Emile Haanen
Herkomst: Weert in woord en beeld. Jaarboek voor Weert 2001 15 (2000) 77-94.
Samenvatting: Uitvoerig verslag van een proces van het Openbaar Ministerie in Roermond tegen negen Weertenaren wegens vermeende mishandeling en belediging van Hollandse marechaussées, het zingen van Belgische liedjes, het roepen van pro-Belgische leuzen en het beschadigen van de voordeur van een herberg. Het OM ging in hoger beroep bij het Gerechtshof in Maastricht. Dat leidde voor deze tot een volledige afgang.
‘Kapel ter ere van O.L. Vrouw van Lourdes op Moesel’.
Auteur(s): Bert Adriaens, Hub Adriaens, Godfried Egelie, Jan Henkens, Piet Hermans, Stan Smeets, Jo van der Velden
Herkomst: Wieerter Almenak 1977. Portret van Wieert. Deil 1: Kapellen (Weert 1976).
Samenvatting: Het idee voor deze kapel ontssond tijdens carnaval 1909. De eerste kapel werd in 1912 ingezegend en een grotere verscheen in 1927. In 1971 vond een grote restauratie plaats.
‘Oude aanteekeningen’.
Auteur(s): G.C.A. Juten
Herkomst: Taxandria : tijdschrift voor Noordbrabantsche geschiedenis en volkskunde 26 (1919) 126 en 160.
Samenvatting: Chronologische opsomming van enkele gebeurtenisen vanaf de wijding van de zusterskapel in 1442 tot de inwijding van de kloosterkerk in 1539. Komt slechts ten dele overeen met het begin van de gepubliceerde kroniek uit het klooster Maria Wijngaard, die ten dele wordt toegeschreven aan zuster [Maria] Luyten.
‘Bijdrage tot de geschiedenis van de post in het land van Weert’.
Auteur(s): H.J. Verstappen
Herkomst: (Weert 1985) 58 pp.
Samenvatting: Geschiedenis van de Weerter postkantoren, stempels, kantoorhouders en postbodes.
‘Wie schrijft die blijft’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Dagblad De Limburger, rubriek Van Nul tot Nu, 18 nov 2020.
Samenvatting: De roman ‘Boefje’ van M.J. Brusse speelt zich gedeeltelijk af in het Nederweerter Stokershorst. Godfried Bomans had ook een speciale relatie met Nederweert. Café Siem figureert in zijn jeugdfeuilleton Pa Pinkelman in de Volkskrant. Een uitnodiging van de Nederweerter studentenclub om in 1969 een lezing te geven in de Pinnenhof werd door Bomans beslist maar buitengewoon eloquent geformuleerd afgewezen.
‘Bijdrage tot het kluizenaarsleven in Limburg’.
Auteur(s): N.N.
Herkomst: De Maasgouw: orgaan voor Limburgsche geschiedenis, taal- en letterkunde 45 (1925) 21.
Samenvatting: Matthias Essinger uit Weert krijgt in 1693 het kluizenaarskleed.
‘Charles Guillon (1811-1873), pionier van de archeologiebeoefening in Limburg’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Archeologie in Limburg 30 (1986) 196-198.
Samenvatting: De Roermonds notaris Charles Guillon was in de negentiende eeuw niet alleen collectioneur maar ook pionier op het gebied van de archeologische documentatie. Hij was in West-Europa de eerste die wees op het belang van een objectieve vormbeschrijvingsmethode voor neolitische bijlen en nam daar zelf ook het voortouw
‘Klok en klepel’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Rubriek Nederweerts Verleden afl. 93 in: Weekblad voor Nederweert, 12 mrt 2015.
Samenvatting: Bronzen kerkklokken voor de St. Lambertuskerk werden vroeger op locatie gegoten of dichtbij in de Kerkstraat. Na de roof in de Tweede Wereldoorlog moest er worden geïmproviseerd met een noodklok.
‘Werd in 1889 een meisje uit Weert geschaakt?’.
Auteur(s): Wil Filott
Herkomst: Website stichting De Aldenborgh (Weert 2026).
Samenvatting: De aanleiding voor dit artikel is een krantenbericht uit 1899 over de aangifte van onttrekking aan het gezag, van een minderjarige. Een verhaal met een verrassende ontknoping.
‘Binnen en buiten’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Rubriek Nederweerts Verleden afl. 43 in: Weekblad voor Nederweert, 9 feb 2012.
Samenvatting: Het burgemeesterschap was vroeger niet te benijden. Nederweert heeft er sinds de middeleeuwen reeds meer dan 330 gehad.
‘Rapportage bouwhistorisch onderzoek Weert-Rosveltermolen (1984)’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: STRABO (Ospel 2018).
Samenvatting: Als we aannemen dat er van de in 1920 afgebroken Rosveltermolen nog funderingssporen bewaard zijn gebleven, dan bevinden die zich onder of in de periferie van de noordelijke rijbaan van de Ringbaan-Noord tussen Weert en Nederweert. Daarmee is het permanent ontsluiten en/of zichtbaar maken daarvan lastig, zo niet onmogelijk. Bij een goedgekozen locatie in de periferie van de Ringbaan-Noord zou een dergelijk monument of herdenkingsteken een niet al te groot planologisch obstakel hoeven vormen voor de inrichting van de fabrieksterreinen.
‘Was Weert in de jaren zeventig een van de carnavalshoofdsteden van het land?’.
Auteur(s): Joep Berghuis
Herkomst: De Maasgouw (142) 2023 56-59.
Samenvatting: Analyse van de ontwikkeling van de viering van carnaval in Weert in de jaren ’60 en ’70 van de vorige eeuw. Schrijver concludeert dat Weert toen een van de belangrijkste carnavalssteden van Nederland was.
‘De familie Costerius de Boschofen: haar adeldom en haar teloorgang (1678-1859)’.
Auteur(s): Emile Haanen
Herkomst: De Maasgouw: tijdschrift voor Limburgse geschiedenis en oudheidkunde 127 (2008), 79-102.
Samenvatting: Begonnen wordt met een stukje familiegeschiedenis. Vervolgens wordt ingegaan hoe adeldom kan worden verworven in de Spaanse Nederlanden en in het Heilige Roomse Rijk (HRR). Dan een analyse van het adelsverzoek van Arnold Costerius, scholtis van Weert en een analyse van het verleende adelsdiploma met het verbeterde wapen uit 1678. Afgesloten wordt met de (financiële) ondergang van de laatste telg uit dit geslacht, ook Arnold geheten, in 1859.
‘De twee kastelen van Weert’.
Auteur(s): F.W. van Gulick
Herkomst: De Maasgouw: tijdschrift voor Limburgse geschiedenis en oudheidkunde 87 (1968) 97-118.
Samenvatting: Het eerste gedeelte beschrijft de geschiedenis van het oude versterkte huis van de Hornes, de Aldenborgh, vanaf 1461 het minderbroedersklooster. Kritiek hierop is geleverd door Van de Boel. Het tweede deel behandelt het nieuwe kasteel. Aan de hand van de vijftiende-eeuwse memorietafel is een reconstructietekening van het kasteel ontworpen, die afgebeeld wordt. Op basis van latere bronnen en een hedendaagse opmeting wordt getracht het kasteelcomplex met voorburcht en hoofdburcht te reconstrueren. Afgesloten wordt met een weergave van de contemporaine situatie. In 2008 is uit bronnen in het hertogelijk archief van Croÿ te Dülmen gebleken dat het kasteel al in 1450 gereed was.
‘De N.N. Ijzergieterij Weert. De snelle opkomst en ondergang van een Weerts bedrijf’.
Auteur(s): Tijs Strijbos
Herkomst: Biekaer, magazine van de stichting Cultuurhistorische publicaties voor de regio Weert 3 (mei 2006) 20-21.
Samenvatting: Het bedrijf werd in 1912 gesticht en de eerste steen van de fabriek werd nog in datzelfde jaar gelegd. Het bedrijf ging in 1929 failliet. Een deel van het complex bleef bewaard en herbergt anno 2025 de stadsbrouwerij.
‘Rapportage archeologisch veldonderzoek Nederweert-Molenweg (1979-1987)’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: STRABO (Ospel 2002).
Samenvatting: Van 1979-1987 werd een akkercomplex aan de Molenweg te Nederweert intensief onderzocht op oppervlaktevondsten, alvorens het terrein bouwrijp werd gemaakt. Het beschreven gebied kon slechts zeer beperkt onderzocht worden. De grote hoeveelheid laat-middeleeuws schervenmateriaal (m.n. oppervlaktevondsten) laat zich niet correleren met grondsporen uit die tijd. De vondst van een glazen armbandfragment uit de late ijzertijd, een romeins kookpotfragment en bewerkte silex artefacten uit de midden- en jonge steentijd, duiden op een wel degelijk aanwezig archeologisch potentieel van dit gebied.
‘De haarsnijder’.
Auteur(s): M. van Deursen
Herkomst: Vertelling van M. van Deursen, geciteerd in: Nederweerts Verleden. Met naam en toenaam. Impressies van Nederweert, Ospel, Eind en Leveroy in de jaren vijftig (Nederweert 2002) 96-97.
Samenvatting: Verhaal over H. van Deursen (Cisse Baer) uit Ospel die in de jaren ’50 van de vorige eeuw de haren kapte van mannen en kinderen in Ospel.
‘Activiteitenoverzicht Stichting Geschiedschrijving Nederweert 2015’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Stichting Geschiedschrijving Nederweert’ (Nederweert 2016)
Samenvatting: Jaarverslag van de Stichting Geschiedschrijving Nederweert.
‘De Sint Josephsvereniging 1870-1898. Verslag van een negentiende-eeuwse jeugdvereniging’.
Auteur(s): Emile Haanen
Herkomst: Weert in woord en beeld: jaarboek voor Weert 1999 13 (1998)120-132.
Samenvatting: Aan de hand van het notulenboek van de vereniging - een voorloper van de katholieke werkliedenverenigingen - wordt een uitgebreid overzicht gegeven vanaf de oprichting tot 1898, zoals bestuur, financiën, contributie en vooral haar activiteiten. Uit deze handwerkersvereniging kwam de tekenschool (de latere ambachtsschool) en de kerkelijke harmonie Sint-Joseph voort. De vereniging sloot zich in 1879 bij aan bij de landelijke Sint Josephgezellenvereniging te Amsterdam.
‘Grafstenen in de zuidbeuk van de Sint-Martinuskerk’.
Auteur(s): H.J.M.E. Mathijsen
Herkomst: (Weert 1980) [7 blz.].
Samenvatting: Beschrijving van de veelal afgesleten zerken.
