Showeerterland: bewaren wat was, vertellen wat is.
Een compleet en laagdrempelig overzicht van artikelen, boeken en bronnen over de geschiedenis van Weert en Nederweert.
Recent geplaatst
Een greep uit onze artikelen
‘De militaire levensloop van Jan van der Croon. Een beknopte beschrijving’.
Auteur(s): Emile Haanen
Herkomst: Weert in woord en beeld: jaarboek voor Weert 2001 15 (2000) 105-118.
Samenvatting: De carrière van de geboren Weertenaar van 1624-1665, met name in de Dertigjarige Oorlog (1618-1648) en als commandant van Pilsen, Eger en Praag wordt beschreven. Zijn graf bevindt zich in de St. Thomaskerk in Praag.
‘Viermanschap uit archeologieclub schrijft geschiedenis’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Ad interim, Archeologische Werkgroep Philips van Horne, nov 1989.
Samenvatting: Korte biografische introductie van Ruud van den Berg, Jac. Biemans, Ivo van loo en Alfons Bruekers, vier auteurs van het op 20 november 1989 in Nederweert gepresenteerde boek Nederweerts Verleden
‘Weert in het begin der negentiende eeuw’.
Auteur(s): Stan Smeets
Herkomst: (Weert 1949) 35 pp.
Samenvatting: De titel geeft de inhoud te beknopt weer. Het eind van de 18e eeuw en vooral de Franse tijd komen nogal uitvoerig aan bod. De Franse inlijving wordt vergeleken met de Duitse bezetting. De veranderingen in het stadsbeeld worden gekarakteriseerd. De auteur beschrijft vervolgens de periode van 1815 tot 1845 met nadruk op de Belgische omwenteling.
‘Limburgers aan de Universiteit van Leuven van 1425-1797 (vervolg)’.
Auteur(s): N.N.
Herkomst: De Maasgouw: orgaan voor Limburgsche geschiedenis, taal- en letterkunde 12 (1890) 67-68.
Samenvatting: Biografische gegevens van Cornelius Sculteti (Scholten) alias Braxatoris (1493) en Joannes Reineri (1508).
‘De communauteit in 1798 (12 ventose VI)’.
Auteur(s): L. van de Sijpe
Herkomst: Het vermaert Clooster genaempt Sint Catharinedael onder Achelen. Sint Catharinadal Achel: vier eeuwen franciscaans kloosterleven (Hamont-Achel 2025) 63-64.
Samenvatting: Lijst van enkele uit Nederweert afkomstige zusters in het franciscanessenklooster van Achel (B) en hun professiedatum. De lijst bevat geen zusters uit Weert.
‘Dansen met de duivel en seks met Lucifer.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Dagblad De Limburger, rubriek Van Nul tot Nu, 3 mrt 2021.
Samenvatting: De heksenvervolgingen in Asten en Roermond waren echte excessen. In Nederweert ging het wat gematigder, maar toch. Jen Beelen-Gijsen werd in 1600 door het gerecht van Nederweert veroordeeld wegens heksendansen, seks met duivel en betovering van vee en andere dieren. Zij eindigde op de brandstapel, maar toen was zij al dood want in haar dodencel heeft zij zich uit ellende van haar leven beroofd.
‘Een zadelkweern uit de Peel en een mortierstamper uit Weert’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Archeologie in Limburg 32 (1987) 44-45.
Samenvatting: Betreft de vondst van een ligger-maalsteen (mogelijk Ijzertijd) uit de Ospelse Peel en een mortierstamper van steen uit Weert.
‘De duivel in de Nouwekoel in Nederweert’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Leo Janissen, De Stem uit het vuur. Volksverhalen uit het Land van Weert (Maasbree 1979), 39.
Samenvatting: Volksverhaal over het dragen van de weerwolf door smid Vullers in Nederweert. Geschreven door Alfons Bruekers en licht bewerkt door Leo Janissen.
‘Wegkruis Bocholterweg’.
Auteur(s): Bert Adriaens, Hub Adriaens, Godfried Egelie, Jan Henkens, Piet Hermans, Stan Smeets, Jo van der Velden
Herkomst: Portret van Wieert. Deil 4: Veldjkruuse (Weert 1978).
Samenvatting: Korte geschiedenis van dit wegkruis.
‘Zonnige contactdag in ‘vlaaienstad’ Weert’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Kapellen en Kruisen in Limburg 106 (2025) 6-7.
Samenvatting: Verslag van de jaarlijkse contactdag van het netwerk van de Stichting Kruisen en Kapellen in Limburg, die in 2025 plaatsvond in de oude kern van de stad Weert.
‘Rapportage archeologisch pendelonderzoek Weert en Nederweert (1987)’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: STRABO (Ospel 2018).
Samenvatting: Een paragnost uit Weert heeft in 1987 met behulp van een pendel en kaartmateriaal archeologische locaties in het Land van Weert bepaald. Van de negen casussen was er slechts één overtuigend. De in deze rapportage gerepresenteerde aanpak en resultaten zijn niet wetenschappelijk onderbouwd en vertegenwoordigen niet de opvattingen van de auteur. Wel is het van belang om .e.e.a ten behoeve van toekomstige verificatie te documenteren.
‘Een tocht van bloed, zweet en tranen’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Dagblad De Limburger, rubriek Van Nul tot Nu, 14 okt 2020.
Samenvatting: Laurentius Bijlmakers (Kow Lins) had verstand van veeziekten en werd veel ingeroepen bij het bestrijden er van. De gang naar een echte dokter of veearts was vroeger en hoogdrempelig. In de 19e eeuw werd nog veel gebruik gemaakt van aderlatingen, door middel van mesjes of bloedzuigers. Die laatste werden gekweekt en gevangen in de waterrijke gebieden in de regio, zoals in het Wijffelterbroek in Weert.
‘Het ontstaan van de spoorlijn Eindhoven-Weert’.
Auteur(s): Jan Henkens
Herkomst: De Maasgouw: tijdschrift voor Limburgse geschiedenis en oudheidkunde 93 (1974) 8-23.
Samenvatting: De mislukte pogingen tot aanleg van een spoorlijn door of bij Weert in de 19e eeuw, evenals de geslaagde aanleg van de IJzeren Rijn (Antwerpen-Mönchengladbach) worden belicht. In 1899 begon men wederom te ijveren voor een lijn Weert-Eindhoven. Met name Victor de Stuers, het Tweede-Kamerlid voor het district Weert van 1901 tot zijn dood in 1916, zette zich in voor de lijn, die in 1913 in gebruik werd genomen. Afgesloten wordt met een beschrijving van de mislukte pogingen tot aanleg van een lijn Weert-Echt
‘Stro of geen stro: dat was de kwestie’.
Auteur(s): Wil Filott
Herkomst: Website stichting De Aldenborgh (Weert 2025).
Samenvatting: Beschrijft een juridisch geschil uit 1884 tussen de eigenaar en de pachter van de pachthoeve Heurshof in Tungelroy, het huidige adres Maaseikerweg 352 in Weert
‘Belle Zjeng’.
Auteur(s): Henk Teunissen, Alfons Bruekers, Huub Janssen, Frits Knapen
Herkomst: Nederweerts Verleden. Met naam en toenaam. Impressies van Nederweert, Ospel, Eind en Leveroy in de jaren vijftig (Nederweert 2002) 53.
Samenvatting: Anecdotes over Joannes Nuijens (Belle Zjeng) uit Nederweert, een markant inwoner voor en na de Tweede Wereldoorlog. Hij was ook in het Nederlands-Indisch leger geweest.
‘Er gloort nog hoop voor zwarte piet’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Dagblad De Limburger, rubriek Van Nul tot Nu, 9 dec 2020.
Samenvatting: Nog in 1948 werd het openbare bibliotheken gestimuleerd om stripboeken te vermijden omdat die schadelijk zouden zijn. Zelfs de Donald Duck had daar last van bij de introductie in 1952. Het bekendste voorbeeld van Nederweerter boekencensuur betrof schrijver Herman Maas, wiens boeken in de ogen van kerkelijke en wereldlijke overheid onwelgevallig waren. In 1967 werden de boeken van Jan Cremer op denigrerende wijze nog geweerd uit de bibliotheek.
‘Kerkhoven van Weert’.
Auteur(s): Martin Nies
Herkomst: Weert in woord en beeld: jaarboek voor Weert 1992 6 (1991) 101-114
Samenvatting: De begraafplaatsen bij enkele kloosters en rondom de kerk en de perikelen rondom het nieuwe kerkhof in 1784 worden aangestipt. Vanaf de tijd van Napoleon (1805) tot 1930 komen begraafreglementen, inkomsten, gebruiken en uitbreidingen aan de orde. Aandacht wordt besteed aan de moeizame oprichting van een algemeen en protestants kerkhof - de grote begraafplaats uit 1784 aan de Molenpoort was immers in katholieke handen geraakt - en voorts de oprichting van kerkhoven in Swartbroek en Tungelroy.
‘Grafstenen in de zuidbeuk van de Sint-Martinuskerk’.
Auteur(s): H.J.M.E. Mathijsen
Herkomst: (Weert 1980) [7 blz.].
Samenvatting: Beschrijving van de veelal afgesleten zerken.
‘Het revolutiejaar 1848: De Duitse vlag op de Sint Martinuskerk? Weert en het Limburgse separatisme’.
Auteur(s): Emile Haanen
Herkomst: Weert in woord en beeld: jaarboek voor Weert 1993 7 (1992) 103-144.
Samenvatting: Nederlands-Limburg werd na 1839 een Nederlandse provincie, maar werd m.u.v. Venlo en Maastricht ook deel van de Duitse Bond. Als gevolg van de revolutie in Duitsland werden in Bonds-Limburg verkiezingen gehouden voor het Duitse parlement. Het artikel geeft uitvoerig de stemming weer onder de Weerter bevolking en hun keuze voor afscheiding van Nederland en aansluiting bij Duitsland, wat weer leidde tot een militaire bezetting van Weert.
‘Oud en nieuw’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Rubriek Nederweerts Verleden afl. 21 in: Weekblad voor Nederweert, 30 dec 2010.
Samenvatting: Smid Guul Vullers baarde opzien met een grappig bedoelde explosie tijdens een in de Kerkstraat voorbij trekkende processie in 1905.
‘Kapel van O.L. Vrouw van Rust op de Mildert’.
Auteur(s): Huub Janssen
Herkomst: Kapellen, kruisen en ander uitingen van volksvroomheid in de gemeente Nederweert, in: Nederweerts Verleden, De kerk in het midden (Nederweert 1987) 9-52.
Samenvatting: De huidige kapel dateert uit 1912 en was het initiatief van buurtgenoten van de Mildert. Voor de voetnoten wordt verwezen naar het hoofdartikel ‘Kapellen, kruisen en andere uitingen (…)’.
‘Oplazeren en buiten blijven. Over Covid-19 en lepralijders’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Dagblad De Limburger, rubriek Van Nul tot Nu, 24 juni 2020.
Samenvatting: Epidemieën in historisch perspectief.
‘De omgekeerde wereld van de vastelaovundj’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Dagblad De Limburger, rubriek Van Nul tot Nu, 10 feb 2021.
Samenvatting: Carnaval wordt ook wel het feest van de omgekeerde wereld genoemd. De boer wordt prins en de burgemeester treedt af om burger te worden. Waar de naam Rogstaekers voor de Weertenaren hun veronderstelde domheid moet illustreren, staat het begrip Pinmaekers juist voor hun vermogen om de tijdregistratie uit te vinden. Sommigen noemen het zelfs de uitvinding van de kalender, maar daarvoor hebben de Maya’s en de Chinezen beter papieren.
‘Oud en versleten’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Rubriek Nederweerts Verleden afl.117 in: Weekblad voor Nederweert, 20 apr 2017.
Samenvatting: De eerstesteenlegging van de St. Lambertustoren dateert uit 1467 al bestaan daar meerdere maar overigens onjuiste interpretaties van. Er bestaat een opmerkelijk band met de St. Trudotoren van Peer (B).
Nieuws
Steun ons
Draag jij een steentje bij?
Partners