Een middeleeuwse Stramproyenaar als muntmeester van de hertog van Gelre
Nieuw boek van Ar Stramrood over een beroemde Stramproysche emigrant. De omstreeks 1330 in Stramproy geboren Gadert trekt
Bewaren wat was
vertellen wat is
Showeerterland: bewaren wat was, vertellen wat is.
Een compleet en laagdrempelig overzicht van artikelen, boeken en bronnen over de geschiedenis van Weert en Nederweert.
Recent geplaatst
Een greep uit onze artikelen
‘Gravin Johanna van Meurs: De eerste stichteres van het minderbroedersklooster te Weert’.
Auteur(s): Daniël van Wely
Herkomst: Bijdragen voor de geschiedenis van de provincie der minderbroeders in de Nederlanden 13 (1962) 31-36.
Samenvatting: De relatie tussen Johanna van Meurs en de minderbroeders wordt onderzocht.
‘Houbenkapelke’.
Auteur(s): Huub Janssen
Herkomst: Kapellen, kruisen en ander uitingen van volksvroomheid in de gemeente Nederweert, in: Nederweerts Verleden, De kerk in het midden (Nederweert 1987) 9-52.
Samenvatting: Het aan St. Servaas toegewijde kapelletje van Houbenhof aan de voormalige Heerbaan. Voor de voetnoten wordt verwezen naar het hoofdartikel ‘Kapellen, kruisen en andere uitingen (…)’.
‘Rapportage archeologisch pendelonderzoek Weert en Nederweert (1987)’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: STRABO (Ospel 2018).
Samenvatting: Een paragnost uit Weert heeft in 1987 met behulp van een pendel en kaartmateriaal archeologische locaties in het Land van Weert bepaald. Van de negen casussen was er slechts één overtuigend. De in deze rapportage gerepresenteerde aanpak en resultaten zijn niet wetenschappelijk onderbouwd en vertegenwoordigen niet de opvattingen van de auteur. Wel is het van belang om .e.e.a ten behoeve van toekomstige verificatie te documenteren.
‘Rapportage onderzoek conflictarcheologie munitiedepot WOII Waatskamp Ospel (2023)’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: STRABO (Ospel 2024).
Samenvatting: In 1939 besloot het Ministerie van Defensie tot de bouw van een munitiedepot in Ospel-Waatskamp. Dit vormde een ondersteunend onderdeel van een van de vele verdedigingswerken waaruit de Peel-Raamstelling bestond. De kanalen Noordervaart en Zuid-Willemsvaart vormden een strategisch onderdeel van de verdedigingslinie die ten doel had Nederland te beschermen tegen een Duitse inval. Het rapport beschrijft de resultaten van het bureau-onderzoek naar de geschiedenis van het object en van een verkennend booronderzoek naar de eventuele aanwezigheid van bouwkundige restanten ervan. Het munitiedepot – in de volksmond het ‘Menusie huuske’ genoemd - werd in 1939 gerealiseerd en bestond uit een klein gebouw met zadeldak en alle uiterlijke kenmerken van een burgerwoning, met het klaarblijkelijke doel het object voldoende te camoufleren voor vijandelijke verkenners.
‘Postmeester Coumans te Weert’.
Auteur(s): Stan Smeets
Herkomst: De Maasgouw: tijdschrift voor Limburgse geschiedenis en oudheidkunde 88 (1969) 55-58.
Samenvatting: Het artikel behelst enerzijds een correcte kritiek op het werk van Verstappen en geeft anderzijds een aanvulling op het diens artikel
‘Weert – nieuwbouw: kerkhof verplaatst: tuin gewijzigd’.
Auteur(s): Daniël van Wely
Herkomst: Neerlandia seraphica 30 (1960) 172-182.
Samenvatting: Over de bouw van een nieuw gastenkwartier met bibliotheek, rectors- en portierskamer en vondsten van oude muren daarbij wordt gerapporteerd. Aandacht wordt besteed aan het voormalige grote en kleine kerkhof, het nieuwe kerkhof in de moestuin, een tweetal kruizen en een kruisgroep.
‘Rapportage voorstel naamgeving crematorium Hoeve de Zwingel Nederweert (2024)’.
Herkomst: Stichting Regionaal Archeologisch Bodemonderzoek STRABO (Ospel 2026).
Samenvatting: Voorstel en onderbouwing voor toepassing van oude historische toponiemen bij de naamgeving van gebouwen en openbare ruimte in en rondom het nieuwe crematorium in Nederweert.
‘De Hervormde gemeente Weert(/Budel)’.
Auteur(s): Cor Tubée
Herkomst: Weert in woord en beeld. Jaarboek voor Weert 1994 8 (1993) 107-113.
Samenvatting: De institutionele ontwikkelingen binnen de protestantse gemeente vanaf 1852 tot 1987 worden beknopt beschreven, alsmede wordt aandacht besteed aan de diverse predikanten en kerkgebouwen.
‘Wijn en bier’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Rubriek Nederweerts Verleden afl. 110 in: Weekblad voor Nederweert, 29 sep 2016.
Samenvatting: Bier was de volksdrank bij uitstek, maar er werd ook wijn gedronken en zelfs ooit verbouwd en vanuit hier regionaal verhandeld. Cornelis Trouwen had een drukke wijnhandel.
‘Activiteitenoverzicht Stichting Geschiedschrijving Nederweert 2021’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Stichting Geschiedschrijving Nederweert’ (Nederweert 2022).
Samenvatting: Jaarverslag van de Stichting Geschiedschrijving Nederweert.
‘Limburgers aan de Universiteit van Leuven van 1425-1797 (vervolg)’.
Auteur(s): N.N.
Herkomst: De Maasgouw: orgaan voor Limburgsche geschiedenis, taal- en letterkunde 12 (1890) 71-72.
Samenvatting: Biografische gegevens van Jan de Villers, kanunnik van het OLV-kapittel van Maastricht en sedert 25 november 1558 pastoor van Nederweert. Verder Walterus Danckaerts uit Weert (ingeschreven in 1665).
‘Verslag van de opbouw van de Weerter toren 1887-1889’.
Auteur(s): Jan Henkens
Herkomst: De Maasgouw: tijdschrift voor Limburgse geschiedenis en oudheidkunde 90 (1971) 183-195.
Samenvatting: Samenvatting van een uitvoerig verslag van deken Custers over de verhoging van de toren van de Sint-Martinuskerk met de daarbij behorende problemen.
‘Syntactische bijzonderheden in het Weertlands dialect’.
Auteur(s): P.F. Hermans
Herkomst: Weert in woord en beeld: jaarboek voor Weert 15 (2001) 119-122.
Samenvatting: Beschouwing over werkwoorden, voegwoorden en andere taalkundige vormen in het Weertlands.
‘Een H. Hartmonument voor Weert’.
Herkomst: Weert in woord en beeld: jaarboek voor Weert 11 (1997) 100-124.
Samenvatting: Aan de intronisatie van het Heilig Hartbeeld in Weert in 1921 ging een langdurige periode van discussie en bestuurlijke debatten vooraf.
‘Aanranding en verkrachting’
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Rubriek Nederweerts Verleden afl. 56 in: Weekblad voor Nederweert, sep 2012.
Samenvatting: Met de onthoofding van Hans de Hoendervanger, een herbergier uit de Kerkstraat, in 1595 kwam een einde aan het leven van een van de grootste Nederweerter criminelen.
Gedenkschrift 1922-1947: 25-jarig bestaan der Nijverheidsschool te Weert’.
Auteur(s): N.N.
Herkomst: [Weert, 1947] 32 pp.
Samenvatting: De feestbundel start met een achttal lofprijzingen, vooraleer een overzicht over oprichting en opening word gegeven. Op initiatief van de r.k. Weerter middenstandsvereniging begon men in 1916 met patroonsleergangen, gegeven door Brabanders. Na een mislukte poging in 1919, stichtte de vereniging in 1920 de ambachtsschool, die in 1922 haar deuren opende. Een lijst van bestuursleden en personeel is opgenomen, Daarna wordt de groei en ontwikkeling van school en vakafdelingen met leerlingenaantallen gememoreerd. Afgesloten wordt met een herinnering aan een viertal leerlingen, die als gevolg van hun verzetsactiviteiten tijdens WO II het leven lieten.
‘Hoe de opkomst van televisie ons leven veranderde’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Dagblad De Limburger, rubriek Van Nul tot Nu, 13 jan 2021.
Samenvatting: Freek Kerkhof (1904-1993) schreef vaderlandse historie met zijn eerste televisie-experimenten in 1936. De eerste commerciële toestellen verschenen tussen 1956 en 1958 in Nederweert. Plaatselijke handelaren als Piet Merkus en Cor Dings sprongen in het gat in de markt. Voor hun etalages stonden soms grote groepen mensen zich te vergapen aan het wonder der techniek. Televisies repareren werd toen nog vergeleken met het werk van de huisdokter. Pastoor Kessels waarschuwde in 1961 nog voor de verderfelijke invloed van de televisie, maar de opmars bleek onstuitbaar.
‘Anna Walburgis van Nieuwenaer: een benadering van haar leven en invloed (1522-1600)’.
Auteur(s): Anneleen Gabriels
Herkomst: Masterscriptie Katholieke Universiteit Leuven (2024) 112 p. Niet openbaar.
Samenvatting: Anna Walburgis van Nieuwenaer, dochter van Willem van Nieuwenaer, graaf van Meurs en keizerlijk raadsheer, groeide op in een omgeving van geleerden, diplomaten en hoge edellieden. In 1546 trad ze in het huwelijk met Filips van Montmorency, de graaf van Horn, een huwelijk dat hun vaders hadden gearrangeerd als diplomatieke oplossing voor een opvolgingsgeschil. Walburgis' vader kon namelijk aanspraak maken op de gebieden van Filips. In afwezigheid van haar echtgenoot, viel het bestuur van het graafschap terug op haar en haar schoonmoeder. De dames trachtte samen de heerlijkheid Weert en Nederweert te bekeren, dit met wisselend succes. Walburgis had een uitgebreid intellectueel netwerk en was vaak het brein achter politieke allianties. Ze erfde van haar echtgenoten een enorm gebied, waardoor ze een cruciale schakel werd in de Nederlandse geschiedenis.
‘St. Jozef-klooster aan de Schoolstraat’.
Auteur(s): Huub Janssen
Herkomst: Kapellen, kruisen en ander uitingen van volksvroomheid in de gemeente Nederweert, in: Nederweerts Verleden, De kerk in het midden (Nederweert 1987) 9-52.
Samenvatting: In de gevel van het St. Josephklooster aan de Schoolstraat staat een beeld van St. Joseph en in de kloostertuin een calvariegroep die oorspronkelijk boven de ingang van de ST. Lambertuskerk stond. Voor de voetnoten wordt verwezen naar het hoofdartikel ‘Kapellen, kruisen en andere uitingen (…)’.
‘Uurwerken en uurwerkmakers in Limburg, 1367-1850’.
Auteur(s): P.Th.R. Merstrom
Herkomst: Maaslandse Monografieën, Leeuwarden/Mechelen 1997), hieruit alleen de passages over Weert en Nederweert.
Samenvatting: Vermeldingen van in Weert en Nederweert in de 18e en 19e eeuw vervaardigde en/of verhandelde staande klokken en uurwerken.
‘Ospel voorheen en thans’.
Auteur(s): N.N.
Herkomst: Het Kanton Weert, 21 september 1918 t/m 1 april 1919.b
Samenvatting: Feuilleton in 15 afleveringen bij het 50-jarig bestaan van de kerk en parochie in Ospel. Niet geannoteerd maar wel gebaseerd op historische bronnen. De auteur is onbekend maar moet gezien zijn detailkennis een Ospelnaar zijn geweest. Wellicht was het de pastoor.
‘ Het Weerter bos’.
Auteur(s): Jacques H.H. de Haan
Herkomst: Natuurhistorisch maandblad : orgaan van het Natuurhistorisch Genootschap in Limburg 61 (1972) 8-13, 37-42, 105-112.
Samenvatting: Eerst wordt het gebruik van huislook of donderblad als dakbedekking aangestipt, dan de eeuwenoude doortocht van kraanvogels en de aanwezigheid van wolven. Vervolgens komt de topografie, mede aan de hand van een 17e eeuwse kaart en de veranderingen van het landschap aan de beurt. Afgesloten wordt met het eerste deel van het vogelleven.
‘Het Wessemerdijkproject. Flyer voor bezoekers aan opgraving 1987’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: (Nederweert, 1987).
Samenvatting: Informatiefolder ten behoeve van kijklustig publiek tijdens de uitvoering van archeologisch onderzoek in Nederweert door de Archeologische Werkgroep Philips van Horne uit Weert.
‘Oud, ouder, oudst… ‘Siem’ in Nederweert wellicht Limburgs oudste café?’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: De Maasgouw 126 (2007) 21-55.
Samenvatting: De geschiedenis van pand ‘Siem’, Kerkstraat 56 in Nederweert, waarvan de horecageschiedenis terug gaat tot ver in de 16e eeuw. Het artikel beschrijft bewoners, het restauratieproces en het ontwerp van een gevelsteen met chronogram.
