Een middeleeuwse Stramproyenaar als muntmeester van de hertog van Gelre
Nieuw boek van Ar Stramrood over een beroemde Stramproysche emigrant. De omstreeks 1330 in Stramproy geboren Gadert trekt
Bewaren wat was
vertellen wat is
Showeerterland: bewaren wat was, vertellen wat is.
Een compleet en laagdrempelig overzicht van artikelen, boeken en bronnen over de geschiedenis van Weert en Nederweert.
Een greep uit onze artikelen
‘De St Lambertuskerk van Nederweert’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: De Raadsrots, kwartaalblad van Scouting Pius X te Nederweert (Nederweert 1972) z.p.
Samenvatting: Allereerste gepubliceerde artikel van Alfons Bruekers over een onderwerp uit de geschiedenis van Nederweert dat dateert uit het voorjaar van 1972. Hij was toen tien jaar oud. De St. Lambertuskerk en haar rijke historie is hem mijn hele leven lang blijven boeien.
‘De mobilisatie en eerste oorlogsperiode in Nederweert (aug. 1939 – juni 1940)’.
Auteur(s): Cor Janssen
Herkomst: Nederweerts Verleden, De kerk in het midden (Nederweert 1987) 53-62.
Samenvatting: Ruim geïllustreerd maar zeer mager geannoteerd verslag van de aanloop en start van de oorlogshandelingen in Nederweert.
‘Opgravingen Wessemerdijk Nederweert’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Graven! 25 Jaar Werkgroep Archeologie Philips van Horne (Weert 2001) 46-47.
Samenvatting: Korte samenvatting van de archeologische opgraving van een romeins grafveld aan de Wessemerdijk in Nederweert, in de periode 1986-1989. Een project van de Archeologische Werkgroep Philips van Horne.
‘Rapportage Archeologische onderzoek Nederweert-Kerkstraat 58 Oude Kerkhofmuur (2023)’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Stichting Regionaal Archeologisch Bodemonderzoek STRABO (Ospel 2023)
Samenvatting: De in februari 2023 bij de aanleg van een graf op de begraafplaats van de Rk St. Lambertuskerk in Nederweert aangetroffen puinresten blijken na kartografisch en historisch onderzoek toe te wijzen aan een oude omheiningsmuur van de begraafplaats. De bouw van de muur hangt samen met een uitbreiding van de begraafplaats in zuidelijke richting en kan in 1841 gedateerd worden. De muur, waarvan dus in 2023 bij de aanleg van een graf uitbraaksporen zijn aangetroffen, is te dateren tussen 1841 en 1873, en met grote waarschijnlijkheid tussen 1841 en 1853.
‘Petitie den 14en mei 1838 gezonden aan de Kamer van Volksvertegenwoordigers van het Koningrijk België door de gemeenteraad en de bevolking van Weert’
Auteur(s): N.N.
Herkomst: (Brussel 1919).
Samenvatting: Petitie van 14 mei 1838 waarin 555 Weertenaren handhaving van de aansluiting bij België bepleiten. Fotografische weergave van het originele stuk, inclusief de handtekeningenlijsten.
‘Passagiers van de Tijd, voorwoord’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Henk Saes, 25 Juni 2004. Een dag uit het leven van Nederweert (Nederweert 2004).
Samenvatting: Het werk van Saes is een fotoboek waarbij inwoners van Nederweert op een vooraf aangekondigde dag in 2004 foto’s uit het dagelijks leven moesten maken, waarvan een selectie in het boek staat afgedrukt.
‘Urbi et orbi’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Rubriek Nederweerts Verleden afl. 42 in: Weekblad voor Nederweert, 26 jan 2012.
Samenvatting: Een jongeman van de Waatskamp bezocht Rome in het Heilig Jaar 1750. Frans Koolen deed dat in 1870 als militair (zouaaf) voor de Paus.
‘Iets over de heurpenning’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Rubriek Nederweerts Verleden afl. 37 in: Weekblad voor Nederweert, 18 jun 1987.
Samenvatting: De verhuur van knechten en dienstmaagden werd vroeger bekrachtigd met een zilveren muntstuk. Er ontstonden ook wel eens conflicten over deze overeenkomsten, zoals bijvoorbeeld in 1782. Het begrip heurpenning werd in 1939 tijdens de mobilisatie nog gebezigd.
‘Mysterieuze glasscherf roept nieuwe vragen op’.
Auteur(s): Stefan Meuwissen
Herkomst: InBrabant nr. 2 (2025) 64-69.
Samenvatting: Bij opgravingen op de plek van het voormalige kasteel van Eindhoven in 1990 werd onder meer een stuk vensterglas gevonden met daarop een Franstalige ingekraste tekst. Daarin komen de namen La Marck en Montmorency voor, en enkele andere woorden. De auteur vermoedt dat het gaat om Willem van der Marck (Lumey) en Philips van Montmorency. Van de laatste staat vast dat hij in november 1563 het kasteel bezocht. Toch roept de vondst nog de nodige vragen op.
‘Rapportage archeologisch onderzoek Nederweert-Buussekoel (1984-1985)’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: STRABO (Ospel 2017).
Samenvatting: Systematische Landesaufnahme door A. Bruekers en H. Janssen op een perceel akkerland aan de Bloemerstraat in Nederweert, genaamd ‘Buussekoel’, leverde een grote hoeveelheid silex artefacten op. Gedetailleerde analyse van het vondstmateriaal duidt op een (tijdelijk) kampement van jagers en verzamelaars op de zuidoever van het glaciale smeltwaterdal van de Kievitsloop. Vervaardigingswerktuigen, halffabrikaten, debris en gerede producten wijzen op werktuigbewerking uit silex, Wommersomkwartsiet en structuurstenen. Het vondstenmateriaal kan op grond van gidsartefacten worden gedateerd in de periode Late Mesoliticum – Vroege Jonge Steentijd (7000-5000 v. Christus).
‘Een zeventiende-eeuws verkeersreglement uit Nederweert’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: De Maasgouw 120 (2001) 75-78.
Samenvatting: In 1696 formuleerde het gemeentebestuur van Nederweert voorrangsregels op de smalle banen die naar de Peel leidden.
‘De luizenbos en de waterput. Een oude fabel met een onbedoelde moraal, uit Nederweert’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: De Maasgouw 119 (2000) 191-198.
Samenvatting: Een volksverhaal uit Boeket-Tolheuvel blijkt zijn grondslag te hebben in de 17e-eeuwse moppenbundel van Aernout van Overbeke, terwijl het thema nog verder teruggrijpt op een middeleeuws werk van Poggio.
‘Rook en vuur’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Rubriek Nederweerts Verleden afl. 22 in: Weekblad voor Nederweert, 20 jan 2010.
Samenvatting: Nederweertenaren roken al eeuwen en in 1841 kwam er een fabriek van rookpijpen, die nogal wat tumult veroorzaakte. Ook het gevaar voor brand was een aanhoudende bron van zorg.
‘In Memoriam Toos Knapen-Zwartjens “Toos van Alex” 16 oktober 1932 – 15 januari 2013’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Weekblad voor Nederweert, 24 januari 2013.
Samenvatting: Herinneringen aan Toos Knapen, echtgenote van Frits Knapen.
‘Het kanaal van Wessem naar Nederweert’.
Auteur(s): C.T.C. Heyning, J.H. van der Burgt
Herkomst: De Ingenieur, Bouw- en waterbouwkunde 31 (1928) overdruk 1-14.
Samenvatting: Technische beschrijving met tekeningen en foto’s van de ‘kunstwerken’ bij de aanleg van Kanaal Wessem-Nederweert, waaronder de nieuwe Brug 15, de Kelperbrug en de spoorbrug bij Mildert.
Rapportage archeologisch onderzoek Nederweert-Agneshof (2009)’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: STRABO (Ospel 2017).
Samenvatting: Bij de bouw van woonzorgcomplex Antonius Veste in 2009 aan de Agneshof in Nederweert, werden door een omwonende archeologische waarnemingen gedaan in de bouwput. Hoewel voorafgaand bureau- en booronderzoek door Bureau Oranjewoud in 2005 had aangetoond dat het terrein geen ongestoorde archeologische waarden zou bevatten, bleek de werkelijkheid anders. Kort archeologisch onderzoek in mei 2009 leverde een inheems- romeinse waterput en enkele andere sporen uit de romeinse tijd op. Hierdoor werd duidelijk dat in de omgeving van Agneshof een tot nu toe onbekende nederzetting uit de romeinse tijd grotendeels en ongezien verwoest was. Helaas was het bouwproject toen reeds tever gevorderd om nog significante waarnemingen te kunnen doen. generaties.
‘Rapportage archeologische verwachtingswaarden Nederweert-Schoordijk Galgenberg (2018)’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: STRABO (Ospel 2018).
Samenvatting: Op basis van historisch en kartografisch gegevensmateriaal is aannemelijk gemaakt dat de gemeentelijke executieplaats van Nederweert gelegen was op een terrein in de omgeving van Schoordijk en Wessemerdijk in Nederweert, ingeklemd tussen autosnelweg A2 en kanaal Wessem-Nederweert. De oudste vermelding van een galg op deze plaats dateert uit 1707, maar daarin wordt tevens gesproken van een van oudsher bestaande situatie. In 1750 werd de galg vernieuwd en tegen het einde van de 18e eeuw zal zij als onderdeel van de hervormingen van het rechtssysteem zijn opgeheven en afgebroken. De locatie was strategisch gekozen: in de nabijheid van de kruising van de oostwest- en noordzuid-verbindingswegen, en op een natuurlijke hoogte die ‘Het Berghsken’ werd genaamd.
‘Kazuifel van Jacob I van Horne’.
Auteur(s): N.N.
Herkomst: P. le Blanc, W. van Giersbergen e.a.: Catalogus museum Jacob van Horne Weert (Weert 1986) 54.
Samenvatting: Kunsthistorische beschrijving van het uit ca. 1480 daterende kazuifel van Jacob I van Horne, die op latere leeftijd toetrad tot de orde van de Minderbroeders.
‘De pijpenoven te Weert : een kleipijpenindustrie in de 19e eeuw’.
Auteur(s): J.P.A.M. Engelen
Herkomst: Archeologie in Limburg 38 (1988) 155-158
Samenvatting: Stipt de oprichter van de firma Trumm & Bergmans aan, geeft een stamboom en schetst de fabricage en modellen van pijpen, de pijpenhandel en de pijpenafzet in Roermond. Schrijver wijst op het unieke karakter van collectie en archief.
‘Kruisbeeld Rumolduskapel Molenpoort’.
Auteur(s): Hub Adriaens, Bert Adriaens, Godfried Egelie, Piet Hermans, Jan Henkens, Stan Smeets, Jo van der Velden
Herkomst: Portret van Wieert. Deil 4: Veldjkruuse (Weert 1978).
Samenvatting: Korte geschiedenis van dit wegkruis.
‘Van je familie moet je het hebben: een inbraak in Weert in 1817’.
Auteur(s): Wil Filott
Herkomst: Website stichting De Aldenborgh (Weert 2025).
Samenvatting: In de nacht van donderdag 20 februari op vrijdag 21 februari 1817 werd er ingebroken in het huis van Jean François Vinkers, landbouwer, in de omgeving Beekpoort te Weert. Daarbij werden een zilveren horloge met sleutel, een zilveren ketting , een zilveren stempel, twee paar zilveren oorbellen zes hemden en 8 Franse kronen gestolen. Het artikel beschrijft de rechtszaak tegen en veroordeling van de verdachten.
‘De duivel in de Nouwekoel in Nederweert’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Leo Janissen, De Stem uit het vuur. Volksverhalen uit het Land van Weert (Maasbree 1979), 39.
Samenvatting: Volksverhaal over het dragen van de weerwolf door smid Vullers in Nederweert. Geschreven door Alfons Bruekers en licht bewerkt door Leo Janissen.
‘Jeneverstokerijen in het kanton Weert in 1818’.
Auteur(s): R.H.C. van Maanen
Herkomst: Weert in woord en beeld: jaarboek voor Weert 2000 14 (1999) 117-120.
Samenvatting: Geeft de resultaten van de rijksenquête weer. Verder wordt kort aandacht besteed aan de relevante belastingwetgeving. Het kanton Weert bestond uit de commissariaten Weert met twee stokerijen en Heythuysen met twaalf stokerijen.
‘Rapportage naamgeving inbreidingslocatie Borgweide Bredeweg Nederweert (2019)’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: STRABO (Ospel 2023).
Samenvatting: In februari 2019 werd door Alfons Bruekers bij de Gemeentelijke Commissie Straatnaamgeving van Nederweert een voorstel ingediend voor de naamgeving van een nieuw aan te leggen weg in de inbreidingslocatie aan de Bredeweg. Hier stonden tot voor die tijd de zogenaamde ‘Gemeentewoningen’ die nu hebben plaatsgemaakt voor moderne sociale woningbouw. Voorgesteld werd om het oude toponiem ter plaatse, Borgweide, toe te kennen. Dit voorstel werd overgenomen door het gemeentebestuur. De realisatie heeft tot in 2023 nog niet plaatsgevonden.
