Een middeleeuwse Stramproyenaar als muntmeester van de hertog van Gelre
Nieuw boek van Ar Stramrood over een beroemde Stramproysche emigrant. De omstreeks 1330 in Stramproy geboren Gadert trekt
Bewaren wat was
vertellen wat is
Showeerterland: bewaren wat was, vertellen wat is.
Een compleet en laagdrempelig overzicht van artikelen, boeken en bronnen over de geschiedenis van Weert en Nederweert.
Een greep uit onze artikelen
‘Het 25-jarig bestaan der eerste coöperatieve boterfabriek in Limburg te Tungelroy : eenige geschiedkundige opmerkingen van de ontwikkeling der zuivelindustrie in Limburg’.
Auteur(s): W. Verheij
Herkomst: (Weert [1917]) 27 p.
Samenvatting: De toestand van de zuivelindustrie in Nederland rond 1890 komt aan bod. Voorts de oprichting in 1892 naar voorbeeld van het Belgische Bree en de verdere ontwikkeling van de zuivelfabriek in Tungelroy (gemeente Weert). Besloten wordt met een beschrijving van de Nederlandse zuivelindustrie na 1892 met staatjes.
‘De herbergier die zijn kop verloor, in 1595’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Rubriek Nederweerts Verleden afl. 142 en 143 in: Weekblad voor Nederweert, 11 jan en 25 jan 1996.
Samenvatting: Hans de Hoendervanger, herbergier op het latere adres Kerkstraat 52, is een van de meest beruchte criminelen uit de geschiedenis van Nederweert.
‘Rapportage naamgeving Raadhuisplein Nederweert (1999)’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: STRABO (Ospel 2023).
Samenvatting: In juni 1999 verzocht het gemeentebestuur van Nederweert advies aan A. Bruekers voor de naamgeving van het nieuwe plein aan de voorzijde van het huidige gemeentehuis aan de Geenestraat. Namens de lokale erfgoedorganisaties en door de tussenkomst van de Gemeentelijke Commissie Straatnaamgeving werd hieraan gevolg gegeven. Uiteindelijk werd gekozen voor de naam Raadhuisplein met als overweging dat deze naam naadloos aansloot op de plaats van het gemeentehuis of raadhuis, en dat deze de vindbaarheid ervan zou verbeteren. Het College van B&W besloot conform.
Protestanten te Weert tussen 1648 – 1717.
Auteur(s): P.J. Ritsema
Herkomst: Limburgs tijdschrift voor genealogie 5 (1977) 39-40.
Samenvatting: Personenlijst van huwelijken, gedoopten, lidmaten en gestorvenen.
‘Vermeldingen van bijenkorven in de geschiedenis van het Land van Weert’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Bijenteelt, maandblad van de bijenhoudersbonden van de ABTB, LLTB & NCB 63 (11) dec. 1985 231-232.
Samenvatting: Archiefvermeldingen in Weerter en Nederweerter bronnen over bijenkorven en bijenhouderij, gerelateerd aan de Weerter Beek en de import van ‘vreemde’ bijenkorven.
‘Loten om het lot van lotgenoten’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Dagblad De Limburger, rubriek Van Nul tot Nu, 28 apr 2021.
Samenvatting: Een bizarre loting vond plaats op het kasteel van Weert in 1595. Toen prins Maurits dat kasteel, dat door Spaanse huurlingen bezet was, liet belegeren, kregen de verdedigers een bizarre opdracht. Ze moesten strootje trekken om te bepalen wie in leven mocht blijven en wie niet. Van de 26 mannen mochten er slechts 15 in leven blijven. De anderen werden opgehangen en verdronken. Daarmee was het lot van Weert bezegeld.
‘Hushover standaardmolen’.
Auteur(s): Bert Adriaens, Hub Adriaens, Godfried Egelie, Jan Henkens, Piet Hermans, Stan Smeets, Jo van der Velden
Herkomst: Portret van Wieert. Deil 3: Muuëles (Weert 1979).
Samenvatting: Geschiedenis van de verdwenen standaardmolen van Hushoven.
‘Rapportage naamgeving onverharde wegen Houtsberg Nederweert-Eind (2005)’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: STRABO (Ospel 2023).
Samenvatting: In 2005 werd een voorstel ingediend voor straatnaamgeving van een tweetal onbenoemde zandwegen in de omgeving van de Houtsberg in Nederweert-Eind. Met positief advies van de Gemeentelijke Straatnaamcommissie Nederweert werden de suggesties uit dat voorstel met een kleine spellingswijziging aangeboden aan het College van B&W van Nederweert, dat besloot deze toe te kennen. Dat waren: Doradopad en Koeldijk, beide gebaseerd op historische toponiemen in die streek.
‘Bidden en een goeie borrel. Over Covid-19 en de Spaanse griep van 1918’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Dagblad De Limburger, rubriek Van Nul tot Nu, 3 juni 2020.
Samenvatting: Epidemieën in historisch perspectief.
‘De reguliere kanunniken te Weert’.
Auteur(s): Jos. Habets
Herkomst: Geschiedenis van het tegenwoordig bisdom Roermond en van de bisdommen die het in deze gewesten zijn voorafgegaan III (Roermond 1892) 687-688.
Samenvatting: -
‘Het kasteel van Weert, Biest 1’.
Auteur(s): Baer Adriaens, Bert Adriaens, Godfried Egelie, Jan Henkens, Piet Hermans, Stan Smeets, Jo van der Velden
Herkomst: Wieerter Almenak 1983. Portret van Wieert. Deil 7: Karakteristieke Geboûwe (Weert 1982)
Samenvatting: Schaarse restanten van het oude kasteel van de Van Hornes en een door burgemeester Louis Beerenbroeck in de 19e eeuw gebouwd herenhuis op een der hoektorens.
Een oud-reglement van het smeden-ambacht te Weert: 1525′.
Auteur(s): N.N.
Herkomst: Het Kanton Weert : Nieuws- en Advertentieblad 26 (22 december 1894 nr. 51) p.1, 27 (9 februari 1895 nr. 6) p.1
Samenvatting: Integrale transcriptie en vertaling van het reglement van het smedenambacht voor Weert, gegeven door Jacob III, graaf van Horn en heer van Weert op 13 januari 1525, aangevuld in 1565 en 1575.
‘Weert’.
Auteur(s): J.S. Witsen Elias
Herkomst: De Nederlandsche koorbanken tijdens gothiek en renaissance. Academisch proefschrift (Amsterdam 1937) 124-126.
Samenvatting: Gedetailleerde beschrijving van de koorbanken op het priesterkoor van de St. Martinuskerk in Weert.
‘Vorst en volk’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Rubriek Nederweerts Verleden afl. 28 in: Weekblad voor Nederweert, 14 apr 2011.
Samenvatting: Het eerste koninklijk bezoek aan Nederweert, in 1829, was een anti-climax. Dat van 1842 was niet meer dan een bliksembezoek. Het bezoek van Juliana in 1950 was een zeer kort bliksembezoek.
‘Het huisraad van het kasteel. De openbare verkoop van 1687’.
Auteur(s): Emile Haanen
Herkomst: Weert in woord en beeld. Jaarboek voor Weert 1998 12 (1997) 61-68.
Samenvatting: In 1686 stierf Ernest Dominique, prins van Chimay, tevens heer van Weert. Ter delging van zijn schulden werd de inboedel van zijn Weerter kasteel geveild. Alle voorwerpen met kopers en prijs worden opgesomd.
‘Een architectonische tweeling. Twee opmerkelijke kerken in het Weerter Land’.
Auteur(s): Piet Hermans
Herkomst: Biekaer, magazine van de stichting Cultuurhistorische publicaties voor de regio Weert 3 (mei 2006) 16-19.
Samenvatting: De kerk Onbevlekt Hart van Maria (ook bekend als de Fatimakerk) in Weert en de St. Gerardus-Majellakerk in Nederweert-Eind hebben dezelfde architect, namelijk Pierre H. Weegels (1904-1966).
‘De oude kerk van Leveroy’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Rubriek Nederweerts Verleden afl. 102 in: Weekblad voor Nederweert, 4 jul 1991.
Samenvatting: Beschrijving aan de hand van een artikel van D. Sassen uit 1927 over de bouw van de nieuwe kerk van Leveroy en de sloop van de vorige. Dat de middeleeuwse toren het loodje moest leggen hield de gemoederen nogal bezig.
‘Zware metalen in bodems onder dennenbossen in de Weerter en Budeler Bergen’.
Auteur(s): J.M. van Mourik
Herkomst: Weert in woord en beeld: jaarboek voor Weert 8 (1994) 59-74.
Samenvatting: De analyse van zware metalen wijst uit dat de strooisellaag onder dennenbossen in de Weerter en Budeler Bergen beschouwd kan worden te zijn verontreinigd. Volgens de normen van VROM (1983) in een mate die onderzoek vereist op grond waarvan beheersmaatregelen kunnen worden genomen. De mensen die in de omgeving van Weert door de dennenbossen wandelen, zullen voorlopig dus nog over een tapijt wandelen van chemisch afval, over een strooisellaag die gedurende een aantal decennia de zware metalen uit het water filterde en in het organisch weefsel opsloeg
‘De oorlogsjaren van het Bisschoppelijk College’.
Auteur(s): Jan Smits
Herkomst: Weert in woord en beeld: jaarboek voor Weert 1 (1986) 37-38.
Samenvatting: De titel belooft meer dan wat gegeven wordt. Een brief van directeur Moors van het College aan de familie Engeler-Joachimsthal wordt weergegeven. Het geeft een korte impressie van de gebeurtenissen op de school vanaf augustus 1944 tot mei 1945.
‘Zwart of wit is niet goed of fout’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Dagblad De Limburger, rubriek Van Nul tot Nu, 23 sep 2020.
Samenvatting: Heel veel contact met de zwarte medemens hadden de Nederweertenaren vroeger niet. Dienstplichtige Peter Sonnemans schreef erover in een brief uit 1813 toen hij in Spanje verbleef. Father Kiggen uit Weert verkreeg in 1936 grote bekendheid met de krantenkop dat hij als missionaris meer dan 10.000 zwarte mensen had gedoopt.
‘De bouwgeschiedenis van de St.-Martinuskerk te Weert’.
Auteur(s): J. Henkens
Herkomst: De Maasgouw: tijdschrift voor Limburgse geschiedenis en oudheidkunde 87 (1968) 33-50.
Samenvatting: Na de oorsprong van de kerk in relatie met de patroonheilige geduid te hebben, worden de voor 1456 afgesloten eerste bouwfase en de in 1500 begonnen tweede bouwfase aangegeven. De kerk zou volgens een onbekende bron in 1507 gewijd zijn; dit zou volgens de schrijver eerst in 1512 gebeurd zijn. Dat laatste jaar berust volgens Klaversma op een misverstand. De bouwmeester is niet bekend, maar kan uit Keulen afkomstig zijn. De bouwstijl komt kort aan de orde. Vervolgd wordt met de geschiedenis van de toren, die in drie fasen gebouwd werd. De bouwstijl van de eerste fase van circa 1529 wordt geschetst. Vervolgens komt de verhoging van de toren in 1887-1889 aan de orde en beëindigd wordt met een wat uitvoeriger beschrijving van de nieuwe torenspits uit 1959-1960.
‘Wit en zwart’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Rubriek Nederweerts Verleden afl. 13 in: Weekblad voor Nederweert, 14 okt 2010.
Samenvatting: Mensen met een donkere huidskleur waren een opvallende verschijning en zijn zelfs afgebeeld in een familiewapen zoals de familie Mooren in de Kerkstraat 41 (niet 35 zoals abusievelijk in het artikel staat). Peter Sonnemans van de Heijsterstraat was in het Franse leger en zag donkere mensen. Ook een geallieerde zwarte militairen in de Tweede Wereldoorlog baarden opzien.
‘Weert’.
Auteur(s): W. Roebroeks
Herkomst: W.J.H. Willems: Archeologische kroniek van Limburg over de jaren 1977-1979, in: Publications de la Société Historique et Archéologique dans le Limbourg 116-117 (1980-1981).
Samenvatting: Bij rioleringswerkzaamheden aan de Risseweg in Weert werd door B. Hennissen een hartvormige vuistbijl uit het midden-paleoliticum gevonden. De vondst werd verworven door museum Tiendschuur in Weert.
‘De bewijsinghe vande onschult van mijn heere Philips, baenreheere van Montmorency, grave van Hoorne, vrijheere van Weert &c.’.
Auteur(s): [Jacob van Wesenbeke]
Herkomst: [Keulen] 1579, 693 pp.
Samenvatting: Uitvoerige procesverdediging van de graaf van Horn. Verscheen uitgebreider in de Franse versie. Volledige titel: ‘De bewijsinghe vande onschult van mijn heere Philips, baenreheere van Montmorency, grave van Hoorne, vrijheere van Weert &c., admirael ende capitein generael van der zee vanden Nederlande, riddere vander oorden vanden gulden vliese &c. : Tegens de bedriegelicke vanginge, onbehoorlicke aenhoudinghe, onrechtveerdige rechtvoorderinge, valsche betichtinghe, ongoddelicke vonnissen ende tyrannische executie te grooten ongelijcke, dadelijcken aen zijnen persoon ghedaen’.
