Een middeleeuwse Stramproyenaar als muntmeester van de hertog van Gelre
Nieuw boek van Ar Stramrood over een beroemde Stramproysche emigrant. De omstreeks 1330 in Stramproy geboren Gadert trekt
Bewaren wat was
vertellen wat is
Recent gebruikte zoekwoorden
Showeerterland: bewaren wat was, vertellen wat is.
Een compleet en laagdrempelig overzicht van artikelen, boeken en bronnen over de geschiedenis van Weert en Nederweert.
Recent geplaatst
‘Stramproy en zijn post’
29 augustus 2026
‘Leen- en laathoven in de Maaslandse Territoria vóór 1795’.
29 augustus 2026
Een greep uit onze artikelen
‘Merefelt’.
Auteur(s): J. [N.N.]
Herkomst: De Maasgouw: orgaan voor Limburgsche geschiedenis, taal- en letterkunde 1 (1879) 136.
Samenvatting: Oude vermeldingen van Meerfelt en Merefelt in 16e eeuwse bronnen.
‘Een stukje grammatica van het Weerts’
Auteur(s): Jacques Hendrickx
Herkomst: Veldeke: tijdschrift voor Limburgse volkscultuur (1981) 22-25.
Samenvatting: Over het geslacht van zelfstandige naamwoorden en de verbuiging van bijvoeglijke naamwoorden in het Weerter dialect.
‘Tellen en vertellen lopen wel eens uit de pas’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Dagblad De Limburger, rubriek Van Nul tot Nu, 7 jul 2021.
Samenvatting: Het tellen van jubileumjaren van verenigingen en organisaties blijkt in de praktijk lastig. Een bekend voorstel is de parochie van St. Barbara in Leveroy, die al decennia worstelt met het bepalen van haar oprichtingsjaar, mede door slordig archiefonderzoek. Maar ook de muziekverenigingen kunnen er wat van. De feestvreugde bij de jubilea heeft daar gelukkig niet onder te lijden.
‘Catalogus van het streekmuseum “Aldenborgh” Weert’.
Auteur(s): Marculphus Heijer
Herkomst: (Weert 1949) [48] pp.
Samenvatting: Enige tot nu toe verschenen catalogus van de collectie. Het stedelijk historisch museum wordt thans abusievelijk 'De Tiendschuur' genoemd.
‘Gedenkboek uitgegeven bij gelegenheid van het eeuwfeest van den terugkeer der paters minderbroeders in hun klooster op de Biest te Weert 1836 – 17 april – 1936′.
Auteur(s): N.N.
Herkomst: (Heerlen 1936) 32 p.
Samenvatting: Zeldzaam werk met de geschiedenis van het klooster sedert de oprichting in 1461, algemene stadsgeschiedenis van Weert en bijzondere aandacht voor de feestelijkheden in 1936. Het bevat ook een afbeelding van de memorietafel van Johanna van Meurs, waarbij het kasteel Nijenborgh nog niet als zodanig werd geidentificeerd.
‘Twee jaar levens in de achttiende eeuw’.
Auteur(s): J.A. Hoens
Herkomst: Limburg's jaarboek / "Limburg", Provinciaal Genootschap voor Geschiedkundige Wetenschappen, Taal en Kunst 17 (1911) 210-219.
Samenvatting: Beschrijft crisis en armoede in 1771 en 1772 te Weert.
‘Volksverhalen in het Weerter Land’.
Auteur(s): Fons Vossen
Herkomst: Verhäölkes en gedichtjes oet ’t Wieërter lând: Veldeke (Weert 1979) 11-16.
Samenvatting: Essay over het ontstaan en de evolutie van volksverhalen, geïllustreerd aan de hand van enkele Nederweerter voorbeelden (in het dialect).
‘Inkel deenger over Neewieërt’.
Auteur(s): Fons Vossen
Herkomst: Verhäölkes en gedichtjes oet ’t Wieërter lând: Veldeke (Weert 1979) 112-114.
Samenvatting: Essay over de eigenaardigheden van het Nederweerter dialect, aangevuld met diverse anecdotes over het Nederweerter gemeentebestuur.
‘Rapportage muntvondsten Nederweert-Kerkstraat 56 (1982)’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: STRABO (Ospel 2019).
Samenvatting: In de tuin van het pand Kerkstraat 56 in Nederweert werden gedurende een aantal jaren diverse losse muntvondsten verzameld. Deze munten, 26 in getal, kunnen alle als toevalsvondsten en –deposities worden beschouwd. De oudste dateerbare munt is van 1611 en de jongste van 1910. In alle gevallen betreft het de kleinste muntspecies, zoals halve oorden, oorden, duiten en stuiverstukken. De herkomst is zeer divers maar niet a-typisch voor deze streek: Hollands, Duits en Belgisch geld. Met name de fractie Luikse munten uit de 18e eeuw is dominant vertegenwoordigd. De in numismatisch opzicht meest opmerkelijke vondst is een Luikse oord uit 1745. Daarbij gaat het om een zeer a-typische versie die niet bekend lijkt in de numismatische literatuur.
‘Bordeel en kerk’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Rubriek Nederweerts Verleden afl. 77 in: Weekblad voor Nederweert, 31 okt 2013.
Samenvatting: Een rijksmonumentaal pand in de Kerkstraat gaat door voor het huis van de twaalf ambachten en een dertiende ongelukje.
‘H. Hartbeelden’.
Auteur(s): Huub Janssen
Herkomst: Kapellen, kruisen en ander uitingen van volksvroomheid in de gemeente Nederweert, in: Nederweerts Verleden, De kerk in het midden (Nederweert 1987) 9-52.
Samenvatting: Bij de kerken van Nederweert, Ospel en Leveroy bevinden zich Heilig Hartbeelden, een religieuze trend uit de jaren 20 van de 20e eeuw. Voor de voetnoten wordt verwezen naar het hoofdartikel ‘Kapellen, kruisen en andere uitingen (…)’.
![‘[Bespreking van] J.F.A. Wassink, Van stad en buitenie. Een institutionele studie van rechtspraak en bestuur in Weert 1568 – 1795. (Proefschrift Nijmegen, 2004.)’](https://showeerterland.nl/wp-content/uploads/2025/10/3031-haanen-boekbespr-wassink-msg126_logo-pdf-210x300.jpg){kind=logo}
‘[Bespreking van] J.F.A. Wassink, Van stad en buitenie. Een institutionele studie van rechtspraak en bestuur in Weert 1568 – 1795. (Proefschrift Nijmegen, 2004.)’
Auteur(s): Emile Haanen
Herkomst: De Maasgouw. Tijdschrift voor Limburgse geschiedenis en oudheidkunde 126 (2007) 65-68.
Samenvatting: Kritische recensie van genoemd proefschrift.
‘Rapportage bouwhistorisch onderzoek Weert – kasteel Nijenborgh (2021)’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: STRABO (Ospel 2021).
Samenvatting: Een rentmeestersrekening uit 1606 geeft een gedetailleerde bouwhistorische beschrijving van de toestand en inrichting van het voormalige kasteel Nijenborgh op de Biest in Weert. Een analyse daarvan geeft mogelijk richting en onderbouwing aan het in de zomer van 2021 uit te voeren archeologisch onderzoek op het terrein van de voorhof van het kasteel.
‘Kiesrecht voor vrouwen in Weert 1815–1994´.
Auteur(s): Joke Bongaarts
Herkomst: Weert in woord en beeld: jaarboek voor Weert 1999 13 (1998) 33-46.
Samenvatting: De kiesrechtpositie van Weerter vrouwen in de periode 1815 - 1917 wordt onder meer met behulp van voorbeelden geschetst. Vervolgd wordt met de periode 1953 - 1978. Pas in 1953 stelde de eerste vrouw zich verkiesbaar en werd verkozen voor de gemeenteraad. Vrouwen beschikten in Nederland echter al vanaf 1917 over het passieve kiesrecht. Inzichtelijk is de tabel van aantallen vrouwelijke kandidaten en aantal verkozenen van 1919 - 1994. Afgesloten wordt met naamsoverzichten van alle gekozen en kandiderende vrouwen 1953 - 1994.
‘Het klooster der Wittevrouwen of Kanunnikessen van den H. Augustines te Weert’.
Auteur(s): Jos. Habets
Herkomst: Geschiedenis van het tegenwoordig bisdom Roermond en van de bisdommen die het in deze gewesten zijn voorafgegaan III (Roermond 1892) 691-692.
Samenvatting: De voorganger van het Brigittinessenklooster in de Maasstraat in Weert.
‘Zielzorgers in het Bisdom Roermond 1840-2000 – Dekenaat Weert’.
Auteur(s): Jan G.C. Simonis
Herkomst: (Sittard 2001) 206-214.
Samenvatting: Overzicht van alle kapelaans en pastoors van de parochies in Nederweert en Weert, met hun leefjaren, wijdingsjaar en benoemingsjaren.
‘Rapportage archeologisch onderzoek Nederweert-Kanalenkruising (1987)’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: STRABO (Ospel 2017).
Samenvatting: Van april tot november 1987 boden de verbredingswerkzaamheden van Kanaal Wessem-Nederweert gelegenheid tot het doen van archeologisch onderzoek. In totaal werd een areaal van 520 m2 onderzocht. Door de machinale ontgrondingsactiviteiten konden slechts weinig bodemsporen worden gedocumenteerd en is het waarnemingenbeeld zeer gefragmenteerd. Tot de belangrijkste vondsten behoort een drietal waterputten. De oudste, een boomstamwaterput, kan gedateerd worden in de late middeleeuwen (ca. 1100-1250). De twee andere putten zijn turfputten, dat wil zeggen dat ze waren opgebouwd uit speciaal gevormde veenblokken. Op grond van het vondstenmateriaal uit één van de turfputten kunnen deze met grote waarschijnlijkheid gedateerd worden in het laatste kwart van de 16de eeuw.
‘Nog eens kerken in het Weerter Bos’.
Auteur(s): Dominicus de Jong
Herkomst: De Maasgouw: Limburgs tijdschrift voor geschiedenis, taal en kunst 70 (1951) 61-63.
Samenvatting: Kritische beschouwing van en aanvulling op voorgaand artikel. Andere nabijgelegen grenskerken op Spaans of Luiks gebied passeren de revue en worden in context geplaatst. Geeft tevens verklaring van termen.
‘Wegkruis Altweerterheide’
Auteur(s): Hub Adriaens, Bert Adriaens, Godfried C. M. Egelie, Jan Henkens, Piet Hermans, Stan Smeets, Jo van der Velden
Herkomst: Portret van Wieert. Deil 4: Veldjkruuse (Weert 1978).
Samenvatting: Korte geschiedenis van dit wegkruis.
‘Kleine capaciteiten en een grote familie’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Dagblad De Limburger, rubriek Van Nul tot Nu, 28 okt 2020.
Samenvatting: Sinds 1488 heeft Nederweert een eigen burgemeester, die elk jaar gewisseld werd. Pas na de Franse Tijd volgden langdurige benoemingen. Daarbij was het hebben van familie of relaties vaak een belangrijkere voorwaarde dan de benodigde capaciteiten. Burgemeester Damen (1915-1920) was een voorbeeld van een overgekwalificeerd persoon en ook dat werkte niet. Birgit op de Laak is de 331e burgemeester van Nederweert en de eerste van het vrouwelijk geslacht. De volgende is naar veler verwachting een fusie-burgemeester.
‘Weert : zuidelijke randstad van de Peel’.
Auteur(s): Stan Smeets
Herkomst: Het Land van de Peel (Maastricht 1955) 135-144.
Samenvatting: Globaal overzicht over met name de economische ontwikkeling van Weert door de eeuwen heen, met nadruk op de laatste honderd jaar.
‘Oorlog in Nederweert. Het oorlogsdagboek van Jean Bruekers (1923-2014). Aflevering 7 en slot: Nederweert betaalde een zware prijs voor de bevrijding’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Weekblad voor Nederweert, 14 november 2024.
Samenvatting: Dagboekaantekeningen van 14 – 19 november 1944
‘De Poenitenten-Recollectinen van de vergadering van Limburg: IV. Het klooster te Weert’.
Auteur(s): Daniël van Wely
Herkomst: Neerlandia seraphica 19 (1949) 172-176, 429-43.
Samenvatting: Beschrijft de periode van hervorming van het klooster van tertiarissen naar penitenten-recollectinen in 1674-1692, de josephistische turbulenties rond 1787-1789, de opheffing door de Fransen, de verhuizing in 1797 naar Oirschot en de eerste tijd aldaar.
‘Duivels in de St. Martinuskerk te Weert’.
Auteur(s): J.H. Winkelman
Herkomst: Weert in woord en beeld. Jaarboek voor Weert 1989 4 (1989) 66-74.
Samenvatting: Over de rijke gewelfschilderingen zijn tot dusverre slechts twee artikelen verschenen. In dit eerste artikel wordt de betekenis van de duivelsvoorstellingen zowel in het algemeen als in het bijzonder beschreven. De situering van deze afbeeldingen komt eveneens aan de orde.
