Een middeleeuwse Stramproyenaar als muntmeester van de hertog van Gelre
Nieuw boek van Ar Stramrood over een beroemde Stramproysche emigrant. De omstreeks 1330 in Stramproy geboren Gadert trekt
Bewaren wat was
vertellen wat is
Showeerterland: bewaren wat was, vertellen wat is.
Een compleet en laagdrempelig overzicht van artikelen, boeken en bronnen over de geschiedenis van Weert en Nederweert.
Recent geplaatst
Een greep uit onze artikelen
‘Het ontstaan van de spoorlijn Eindhoven-Weert’.
Auteur(s): Jan Henkens
Herkomst: De Maasgouw: tijdschrift voor Limburgse geschiedenis en oudheidkunde 93 (1974) 8-23.
Samenvatting: De mislukte pogingen tot aanleg van een spoorlijn door of bij Weert in de 19e eeuw, evenals de geslaagde aanleg van de IJzeren Rijn (Antwerpen-Mönchengladbach) worden belicht. In 1899 begon men wederom te ijveren voor een lijn Weert-Eindhoven. Met name Victor de Stuers, het Tweede-Kamerlid voor het district Weert van 1901 tot zijn dood in 1916, zette zich in voor de lijn, die in 1913 in gebruik werd genomen. Afgesloten wordt met een beschrijving van de mislukte pogingen tot aanleg van een lijn Weert-Echt
‘De Zusters van O.L. Vrouw 1940-1955’.
Auteur(s): Godfried Egelie, Jan Henkens, Stan Smeets
Herkomst: Wieerter Almenak 1977. Portret van Wieert. Deil 9: Kloeësters en pensjenaate (Weert 1984)
Samenvatting: Afkomstig uit Tegelen vestigden zij zich in 1940 in de Kerkstraat in Keent op de hoek van de Zuiderstraat. Zij verbleven tot 1955 in Weert.
‘Twee en drie’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Rubriek Nederweerts Verleden afl. 53 in: Weekblad voor Nederweert, 26 jul 2012.
Samenvatting: Ooit was het de traditie dat bij een doop drie getuigen optraden. Bisschop Lindanus vond in 1570 dat dit niet de bedoeling was. Daar trokken de Nederweertenaren zich niet heel veel van aan.
‘De bouwgeschiedenis van de St.-Martinuskerk te Weert’.
Auteur(s): E. Caris
Herkomst: De Maasgouw: tijdschrift voor Limburgse geschiedenis en oudheidkunde 112 (1993) 1-26.
Samenvatting: Na de oorsprong van de kerk geduid te hebben, worden de twee belangrijkste bouwfasen van de huidige kerk vanaf circa 1450 in het kort beschreven. Daarna wordt niet alleen ruim aandacht besteed aan allerlei aanbouwen aan de kerk, met name huizen, kapellen en sacristieën, maar evenzeer aan de ruimtes achter de altaren en aan de kerkvensters met hun vergroting. Afgesloten wordt met een beschouwing over twee verhogingen van de toren in 1887-1889 en 1958-1959. Schrijver betreurt dat bij de restauratie in 1970 geen diepgaand archeologisch en bouwkundig onderzoek is gedaan.
‘De oorlogsjaren van het Bisschoppelijk College’.
Auteur(s): Jan Smits
Herkomst: Weert in woord en beeld: jaarboek voor Weert 1 (1986) 37-38.
Samenvatting: De titel belooft meer dan wat gegeven wordt. Een brief van directeur Moors van het College aan de familie Engeler-Joachimsthal wordt weergegeven. Het geeft een korte impressie van de gebeurtenissen op de school vanaf augustus 1944 tot mei 1945.
‘Heks en seks’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Rubriek Nederweerts Verleden afl. 45 in: Weekblad voor Nederweert, 8 mrt 2012.
Samenvatting: De heks Jen Beelen beroofde zich vlak voor haar terechtstelling in 1600 van het leven. Maar dat mocht de ‘pret’ niet drukken.
‘Hemel en aarde’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Rubriek Nederweerts Verleden afl. 18 in: Weekblad voor Nederweert, 2 dec 2010.
Samenvatting: Illusionist Winando maakte grote indruk bij zijn optredens in het patronaat in 1926. Hij loste met gemak ook huwelijksproblemen op. Over huisarts Dokter Schmidt deden ook tal van verhalen de ronde.
‘Hagelkruis Schoor/Roeven’.
Auteur(s): Hub Janssen
Herkomst: Kapellen, kruisen en ander uitingen van volksvroomheid in de gemeente Nederweert, in: Nederweerts Verleden, De kerk in het midden (Nederweert 1987) 9-52.
Samenvatting: Aan de noordpunt van de voormalige Roeventerschans staat een veldkruis, op de plaats van een eerdere kapel met veldkruis, hagelkruis genaamd. Voor de voetnoten wordt verwezen naar het hoofdartikel ‘Kapellen, kruisen en andere uitingen (…)’.
‘Volksvroomheid of… bouwkunst?’.
Auteur(s): Huub Janssen
Herkomst: Kapellen, kruisen en ander uitingen van volksvroomheid in de gemeente Nederweert, in: Nederweerts Verleden, De kerk in het midden (Nederweert 1987) 9-52.
Samenvatting: Verschillende gebouwen in Nederweert hebben decoratie die op religieuze thema’s is gebaseerd. Voor de voetnoten wordt verwezen naar het hoofdartikel ‘Kapellen, kruisen en andere uitingen (…)’.
‘Limburgsche industrieën : 200 jaren orgelbouw der firma Vermeulen (Weert – Alkmaar)’.
Auteur(s): Ad. Welters
Herkomst: De Nedermaas: Limburgsch geïllustreerd maandblad 8 (1930-1931) 111 - 113.
Samenvatting: Zeer beknopt overzicht van deze in 1998 geliquideerde Weerter firma, gebaseerd op de herdenkingsbrochure van 1930.
‘Oorlog in Nederweert. Het oorlogsdagboek van Jean Bruekers (1923-2014). Aflevering 3: De bevrijding van Nederweert was bitter en zoet’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Weekblad voor Nederweert, 19 september 2024.
Samenvatting: Dagboekaantekeningen van 20- 23 September 1944.
‘Het hofje van Willem van Heythuysen te Weert en zijn stichter’. Portret Willem van Heythuysen’.
Auteur(s): J[an] Henkens
Herkomst: De Maasgouw: tijdschrift voor Limburgse geschiedenis en oudheidkunde 72 (1958) 73-80.
Samenvatting: Bevat behalve een korte persoonsbeschrijving van de uit Weert afkomstige calvinistische Haarlemse koopman († 1650) een beschrijving van het door hem gestichte armenhofje in 1635 te Weert en zijn legaat. In 1879 werd het hofje verkocht aan de ursulinen en nadien gesloopt. Op het beheer wordt summier ingegaan. Het afgedrukte portret bevindt zich sedert 1969 in de Pinakothek te München.
‘Vrouwe Justitia’.
Auteur(s): Henk Teunissen, Alfons Bruekers, Huub Janssen, Frits Knapen
Herkomst: Nederweerts Verleden. Met naam en toenaam. Impressies van Nederweert, Ospel, Eind en Leveroy in de jaren vijftig (Nederweert 2002) 65.
Samenvatting: Samenvattingen van processen-verbaal van overtredingen door inwoners ut Schoor en omgeving in de periode 1922-1928. Het betreft Martinus Hubertus van Houten, Lambertus Mueters en Franciscus Hubertus Beelen (de laatste was caféhouder).
‘Beschrijving van een in de Kootspeel, gevangen wilde kat: Felis silvestris silvestris, Schreber, 1777’.
Auteur(s): Jacques H.H. de Haan
Herkomst: Natuurhistorisch maandblad : orgaan van het Natuurhistorisch Genootschap in Limburg 59 (1970) 151-160.
Samenvatting: Uitvoerige verhandeling over de wilde kat in het algemeen en in Weert in het bijzonder. In maart 1970 werd een exemplaar in deze peel gevangen. Thans aanwezig in het Natuurhistorisch Museum te Maastricht.
‘Zusters Derde-Ordelingen te Weert in 1453’.
Auteur(s): N.N.
Herkomst: Neerlandia seraphica 4 (1930) 545-547.
Samenvatting: Transcriptie van een gezegelde oorkonde van Jacob I, graaf van Horne van 18 februari 1453 (zondag invocabit), waarbij hij een aantal regels vaststelt met betrekking tot eigendommen en het aantal zusters van de orde van Sint Franciscus.
‘Recht en krom’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Rubriek Nederweerts Verleden afl. 54 in: Weekblad voor Nederweert, 9 aug 2012.
Samenvatting: Naast de gewone rechtspraak waren er ook de volksgerichten. Dat waren meestal redelijk onorthodoxe correctiemiddelen.
‘De werken van Wilhelmus Lindanus, eerste bisschop van Roermond’.
Auteur(s): M.A.H. Willemsen
Herkomst: Limburg Provinciaal Genootschap II,4 (Roermond 1902) 775 p.
Samenvatting: Beschrijving van het boek van bisschop Lindanus uit 1568 (en tweede druk 1577), getiteld Psalterium Davidicum […]. In de bronnenlijst verwijst hij naar ‘zeer oude codices der voormalige Wilhelmieten te Nederweert’. Hieruit 250-251. De auteur vergist zich hier. Er bestonden Wilhelmoetenkloosters in Huibergen en Den Bosch (Bazeldonk) maar van een dergelijk klooster in Nederweert bestaan geen andere bronnen.
![‘Hollandse belegering [de Russische roulette van de Staatse belegering van het kasteel in Weert in 1595]’.](https://showeerterland.nl/wp-content/uploads/2025/10/20207-Hollandse_belegering_de_Russische_roulet_encrypted-pdf-208x300.jpg)
‘Hollandse belegering [de Russische roulette van de Staatse belegering van het kasteel in Weert in 1595]’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Nijenborgh. De geheimen achter de Poort (Weert 2022) 18-19.
Samenvatting: Een bizar staaltje Russische Roulette speelde zich in 1595 af op het kasteel van Weert. Nooit eerder gepubliceerde documenten geven een aangrijpend inkijkje in wat daar in de herfst van 1595 gebeurde. In opdracht van prins Maurits van Oranje werd de bezettingsmacht van het kasteel met een duivels dilemma geconfronteerd.
‘De Pinmaekers’.
Auteur(s): Jac. van de Warreburg
Herkomst: Rubriek Nederweerts Verleden afl. 47 in: Weekblad voor Nederweert, 17 dec 1987.
Samenvatting: Bewerking van het artikel van A.F. van Beurden uit 1922 met daarin een dialectversie van de legende van de Nederweerter Pinmaekers.
‘De Buitenmolen’.
Auteur(s): Bert Adriaens, Hub Adriaens, Godfried Egelie, Jan Henkens, Piet Hermans, Stan Smeets, Jo van der Velden
Herkomst: Portret van Wieert. Deil 3: Muuëles (Weert 1979).
Samenvatting: Geschiedenis van de Buitenmolen van de Stad Weert.
‘Rapportage archeologisch onderzoek Nederweert-Colusdijk crash Halifax JB845 3 april 1943 (1983-1985)’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: STRABO (Ospel 2019).
Samenvatting: In de nacht van 3 op 4 april 1943 crashte een Britse bommenwerper ‘In de Vloed’, een bosrijk gebied nabij de Colusdijk in het noordelijke grondgebied van de gemeente Nederweert. Het vliegtuig maakte deel uit van een raid van 348 bommenwerpers op de Krupp-fabrieken in Essen (D). Zes van de zeven bemanningsleden overleefden de crash niet; de zevende overleed daags na het ongeval. Met het oog op een ophanden zijnde tentoonstelling bij de herdenking van 40 jaar bevrijding van Nederland, in 1985, verrichte de auteur van 1983-1985 onderzoek naar deze crash. In dat kader werden ooggetuigen van de crash geïnterviewd, de crashsite onderzocht en werd een collectie van historische correspondentie met nabestaanden van de vliegeniers aangelegd. Ook leverden diverse ooggetuige-interviews en egodocumenten van vlak na de crash diverse (voorheen onbekende) en betekenisvolle details op. De verongelukte inzittenden liggen begraven in Woensel (Eindhoven).
‘Donder en bliksem’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Rubriek Nederweerts Verleden afl. 55 in: Weekblad voor Nederweert, 30 aug 2012.
Samenvatting: Driemaal werd de St. Lambertustoren getroffen door bliksem en ontstond er brand. Het jaar 1659 was ronduit rampzalig.
‘Genootschap van de H.H. Lambertus en Antonius’.
Auteur(s): Huub Janssen, Henk Teunissen, Alfons Bruekers, Frits Knapen
Herkomst: Nederweerts Verleden. Met naam en toenaam. Impressies van Nederweert, Ospel, Eind en Leveroy in de jaren vijftig (Nederweert 2002) 201.
Samenvatting: In 1956 werd door pastoor en pastoor Arts van Ospel Kessels van Nederweert een genootschap opgericht tot bevordering van priesterroepingen. Vijfentwintig priesters uit beide parochies toonden adhesie bij deze oprichting.
‘Wijn en bier’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Rubriek Nederweerts Verleden afl. 110 in: Weekblad voor Nederweert, 29 sep 2016.
Samenvatting: Bier was de volksdrank bij uitstek, maar er werd ook wijn gedronken en zelfs ooit verbouwd en vanuit hier regionaal verhandeld. Cornelis Trouwen had een drukke wijnhandel.
