Showeerterland: bewaren wat was, vertellen wat is.
Een compleet en laagdrempelig overzicht van artikelen, boeken en bronnen over de geschiedenis van Weert en Nederweert.
Recent geplaatst
Een greep uit onze artikelen
‘Rapportage archeologisch onderzoek Nederweert Bredeweg-Kruis (1985)’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: STRABO (Ospel 2017).
Samenvatting: Bij de aanleg van een wegcunet aan de Bredeweg in 1985 werden archeologische onderzoekingen verricht. De aangetroffen sporen (te weten omheiningsgreppel, kalkkuil, (brood-)bakoven en een drietal waterputten) geven aan dat we hier te maken hebben met de periferie van een boerderijcomplex. De aanwezigheid van een drietal (gedempte) waterputten suggereert een langere periode van bewoning. We denken dan toch wel aan een tijdvak van meerdere decennia waarbinnen de oude en in ongebruik geraakte put steeds enkele meters verder opnieuw werd aangelegd. Het weinige keramische vondstenmateriaal van steengoed met zoutglazuur uit de vulling van waterput P1 laat zich in de 17de eeuw dateren.
‘De heren van Horne, Altena en Kortessem (1345 -1433)’.
Auteur(s): T(aede) Klaversma
Herkomst: Weert in woord en beeld: jaarboek voor Weert 4 (1989) 51-63, 5 (1990-'91) 25-53 en 6 (1992) 122-138.
Samenvatting: Betreft de biografieën van Willem V (1345 -1357), Dirk Loef (1357-1369), Willem VI en Willem VII (1369 -1433). Zij waren tevens heren van Weert en Wessem. Weert bestond uit Over- en Nederweert.
‘Oud nieuws uit Nederweerts Verleden’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Rubriek Nederweerts Verleden afl. 149 in: Weekblad voor Nederweert, 5 dec 1996.
Samenvatting: Fait divers uit het nieuwe boek Mensen, Macht en Middelen in de serie Nederweerts Verleden, weergegeven in de vorm van semi-actuele krantenberichten.
‘La commune de Wessem désire rester unie à la terre de Weert, 14 nov. 1795’.
Auteur(s): N.N.
Herkomst: Publications de la Société Historique et Archéologique dans le Duché de Limbourg 22 (1885) 544-545.
Samenvatting: Verzoek van de municipaliteit van Wessem aan arrondissementsadministrateur Wilmar om Wessem met Weert en Nederweert in één kanton onder te brengen gezien hun eeuwenoude en ondeelbare jurisdictie. Als voorbeeld wordt gewezen op het gebruik van renunciatie [op een erfenis] door meisjes.
‘Oost en west’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Rubriek Nederweerts Verleden afl. 14 in: Weekblad voor Nederweert, 4 nov 2010.
Samenvatting: Roermondenaar Mathijs Bovi verhuisde in 1729 naar Nederweert en was matroos bij de VOC en het nieuws van zijn overlijden in Semarang in 1745 drong pas 16 jaar later door in Nederweert.
‘De oprichting en het reglement van het cremersgilde te Weert in 1652’.
Auteur(s): J[an] Henkens
Herkomst: De Maasgouw: tijdschrift voor Limburgse geschiedenis en oudheidkunde 73 (1954) 49-56.
Samenvatting: Het Sint-Nicolaas- of kramersgilde, formeel opgericht en gereglementeerd door Magdalena van Egmont, prinses van Chimay en vrouwe van Weert en Nederweert was bestemd voor kramers, kooplieden en winkeliers. Onder vetwaren werd o.m. spek, ham, kaarsen en boter verstaan. Het poorterschap was een voorwaarde voor lidmaatschap.
‘Het graafschap Horne: Loonsche leenen in het tegenwoordig hertogdom Limburg’.
Auteur(s): Jos. Habets
Herkomst: Publications de la Société Historique et Archéologique dans le Duché de Limbourg 8 (1871) 48-86.
Samenvatting: Geeft een overzicht van leenverheffingen van Horn en Kortessem in de leenzaal van Kuringen vanaf 1439 tot 1506. Het testament van Jan, graaf van Horn, in 1540 met de aanwijzing van Philips van Montmorency tot erfgenaam en de daaruit voortvloeiende problemen komen aan de orde. Tevens wordt over de financiële problemen van Philips van Montmorency verhaald. De bezitsovergangen van Horn en de pretenties op het graafschap vanaf 1570 tot 1795 worden beschreven. De rechten op de Loonse heerlijkheden Bocholt en Kortessem na de dood van Philips en Floris van Montmorency komen eveneens aan bod.
‘Kruis hoek Luitstraat/Dorpstraat’.
Auteur(s): Huub Janssen
Herkomst: Kapellen, kruisen en ander uitingen van volksvroomheid in de gemeente Nederweert, in: Nederweerts Verleden, De kerk in het midden (Nederweert 1987) 9-52.
Samenvatting: Dit door pater Egelie beschreven kruis stond eerst aan de andere kant van de weg en werd in 1965 verplaatst. Voor de voetnoten wordt verwezen naar het hoofdartikel ‘Kapellen, kruisen en andere uitingen (…)’.
‘Veldkruisen in Ospel. [Het Mariabeeld aan de Siebenstraat]’.
Auteur(s): Huub Janssen
Herkomst: Kapellen, kruisen en ander uitingen van volksvroomheid in de gemeente Nederweert, in: Nederweerts Verleden, De kerk in het midden (Nederweert 1987) 9-52.
Samenvatting: Pastoor M. Arts was de initiator van het Mariabeeld aan de Siebenstraat in Ospel. Voor de voetnoten wordt verwezen naar het hoofdartikel ‘Kapellen, kruisen en andere uitingen (…)’.
‘Water en vuur’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Rubriek Nederweerts Verleden afl. 29 in: Weekblad voor Nederweert, 28 apr 2011.
Samenvatting: Vele droge zomers vergrootten het risico op branden. De aanleg van twee waterkuilen in de Kerkstraat in1765 moest daar in voorzien.
‘Het muziekboek van ‘Soeur Emmanuel Van ’t Alderheijligst Sacrament’ uit Weert. Een onbekend manuscript uit 1776’.
Auteur(s): Paul Peeters
Herkomst: Het Orgel, juni 1997 6-11 en juli-augustus 1997 6-11.
Samenvatting: Musicoloog Paul Peeters ontdekte een 18e-eeuws manuscript van een muziekboek, afkomstig van het Penitentenklooster in de Beekstraat in Weert.
‘Twee van Hornes te gast op het Fazantenfeest te Rijsel’.
Auteur(s): Theo J.M. Schers
Herkomst: Weert in woord en beeld: jaarboek voor Weert 3 (1988) 88-101.
Samenvatting: Beschrijft het afgebeelde schilderij van het banket van de fazant, gegeven door Philips de Goede in 1454 teneinde een nieuwe kruistocht te bewerkstelligen. De persoon van Philips van Horne, heer van Gaasbeek (*1421- †1488) wordt toegelicht. Daarna worden het feest en eedaflegging op de fazant behandeld. De afgelegde eed van Jacob, eerste graaf van Horn, wordt verhaald.
‘Urbi et orbi’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Rubriek Nederweerts Verleden afl. 42 in: Weekblad voor Nederweert, 26 jan 2012.
Samenvatting: Een jongeman van de Waatskamp bezocht Rome in het Heilig Jaar 1750. Frans Koolen deed dat in 1870 als militair (zouaaf) voor de Paus.
‘Rapportage Archeologische onderzoek Nederweert-Kerkstraat 58 Oude Kerkhofmuur (2023)’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Stichting Regionaal Archeologisch Bodemonderzoek STRABO (Ospel 2023)
Samenvatting: De in februari 2023 bij de aanleg van een graf op de begraafplaats van de Rk St. Lambertuskerk in Nederweert aangetroffen puinresten blijken na kartografisch en historisch onderzoek toe te wijzen aan een oude omheiningsmuur van de begraafplaats. De bouw van de muur hangt samen met een uitbreiding van de begraafplaats in zuidelijke richting en kan in 1841 gedateerd worden. De muur, waarvan dus in 2023 bij de aanleg van een graf uitbraaksporen zijn aangetroffen, is te dateren tussen 1841 en 1873, en met grote waarschijnlijkheid tussen 1841 en 1853.
‘Begrafenislijst van het klooster Mariawijngaard te Weert (Niet-kloosterlingen) 1548-1779’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: De Maasgouw: orgaan voor Limburgsche geschiedenis, taal- en letterkunde 16 (1894) 21-22.
Samenvatting: "Lijst van in het klooster begraven inwoners van Weert. "
‘De ‘kathedraal’ van Hushoven. Historie van de St. Donatuskapel’.
Herkomst: Weert in woord en beeld: jaarboek voor Weert 13 (1999) 103-110
Samenvatting: De geschiedenis van de kapel van Hushoven gaat terug tot 1720, toen Jan Pelsers een illegaal bouwsel had neergezet. De later aan St. Donatus gewijde kapel werd herhaaldelijk verbouwd en uitgebreid.
‘Grafschriften boven in een toren’.
Auteur(s): Stan Smeets
Herkomst: De Maasgouw: Limburgs tijdschrift voor geschiedenis, taal- en kunst 57 (1937) 9.
Samenvatting: Betreft de Eerste Steen, grafzerken en de toren van de Sint-Martinuskerk te Weert
‘Rapportage archeologisch onderzoek Nederweert-Voedingskanaal (1988)’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: STRABO (Ospel 2017).
Samenvatting: De aanleg van een persriool van Ospel naar Weert in de tweede helft van 1988 bood een unieke gelegenheid om een ‘kijkgat’ te krijgen binnen de terreinen in de onmiddellijke omgeving van het meerjarige archeologische ‘Wessemerdijkproject’. Er werd in totaal een oppervlakte van 2135 m2 onderzocht. Het terrein lag in de buurtschap Hulsen, op de oostoever van Kanaal Wessem-Nederweert en flankerend aan het zogenaamde ‘Voedingskanaal’, vandaar de naam van de opgraving. In het onderzochte gebied zijn twee onafhankelijk leemwinningszones aangesneden.
‘Oorlogsherstel’.
Auteur(s): Henk Teunissen, Alfons Bruekers, Huub Janssen, Frits Knapen
Herkomst: Nederweerts Verleden. Met naam en toenaam. Impressies van Nederweert, Ospel, Eind en Leveroy in de jaren vijftig (Nederweert 2002) 238-243.
Samenvatting: Onder andere vanwege haar strategische ligging aan de kruising van vier kanalen, werd de gemeente Nederweert tijdens de Tweede Wereldoorlog zwaar geteisterd. Met name de kerken, bruggen en ook de boerderijen in de kanaalzone hadden het zwaar te verduren. Het herstel werd in de naoorlogse jaren energiek opgepakt.
‘Jan [Jacob] I graaf van Horne, heer van Weert, enz.’.
Auteur(s): [P. Doppler]
Herkomst: De Maasgouw: tijdschrift voor Limburgsche geschiedenis, taal- en letterkunde 16 (1894) 7
Samenvatting: Vermelding van de belening van het leen Leveroy aan Johan van der Sluysen en zijn reis naar Palestina in 1449 met Jacob I, waaraan toegevoegd enkele biografische notities. Nadien werd Leveroy foutief gelezen als Leynroe.
‘Schoutrekeningen van Weert en Nederweert’.
Samenvatting: Hiervoor verwijzen wij u graag naar de pagina Bronnen.
‘Het herstel aan de vestingwerken en het kasteel in 1703-1705’.
Auteur(s): Emile Haanen
Herkomst: Weert in woord en beeld: jaarboek voor Weert 1998 12 (1997) 75-85.
Samenvatting: In de periode 1702-1716 behoorde Weert tot het Staatsbezette deel van Spaans-Gelderland, waarbij in 1702 het kasteel in brand werd geschoten. Het verbeterplan van de werken met de daarbijbehorende kaart uit 1703 wordt besproken. Het renvooi op de kaart komt integraal aan de orde. Voor de grote uitbreidingswerken gaf de Haagse Raad van State geen toestemming; wel voor kleine reparatiewerkzaamheden
‘Graven naar kasteel Cranendonck’.
Auteur(s): Jac. Biemans
Herkomst: Graven! 25 Jaar Werkgroep Archeologie Philips van Horne (Weert 2001) 96-98.
Samenvatting: Archeologisch onderzoek naar de restanten van kasteel Cranendonck. Een project van de Archeologische Werkgroep Philips van Horne uit 1996.
‘Matthijs Ridder (1810-1883), de man die driemaal werd begraven’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: De Maasgouw 140 (2021) 115.
Samenvatting: Aankondiging en samenvatting van de publicatie over het leven van de legerheld die in 1883 noodlottig verdronk in Sluis 14.
Nieuws
Steun ons
Draag jij een steentje bij?
Partners