Showeerterland: bewaren wat was, vertellen wat is.
Een compleet en laagdrempelig overzicht van artikelen, boeken en bronnen over de geschiedenis van Weert en Nederweert.
Recent geplaatst
Een greep uit onze artikelen
‘Kerk en zerk’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Rubriek Nederweerts Verleden afl. 96 in: Weekblad voor Nederweert, 25 jun 2015.
Samenvatting: De vloer van de St. Lambertuskerk lag ooit bezaaid met grafzerken van ‘rijke stinkerds’. Tot keizer Joseph II dat in 1784 verbood.
‘Van Burgerlust tot Krottepoffers. De honderdjarige toneelgeschiedenis van Nederweert’.
Auteur(s): Jac. van de Warreburg
Herkomst: Nederweerts Verleden, Het dorp en zijn heerschappen (Nederweert 1985) 118-150.
Samenvatting: Een zeer gedetailleerd overzicht van de Nederweerter toneelverenigingen en hun voorstellingen. Met foto’s van optredens, affiches en ledenlijsten.
‘Stukjes en beetjes’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Alfons Bruekers, Vizier op Nederweert, in stukjes en beetjes. Verhalen uit het verleden van Nederweert, Budschop, Eind, Ospel en Leveroy (Nederweert 2022) z.p.
Samenvatting: Autobiografische inleiding van het boek Vizier op Nederweert.
‘Gods “dierentuin” in de St. Martinuskerk te Weert’.
Auteur(s): J.H. Winkelman
Herkomst: Weert in woord en beeld. Jaarboek voor Weert 1994 8 (1993) 97-106.
Samenvatting: Dit tweede artikel over de gewelfschilderingen behandelt een twaalftal diervoorstellingen. Aandacht wordt ook besteed aan de symbolische afbeeldingen van de vier evangelisten.
‘Blauw op straat’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Rubriek Nederweerts Verleden afl. 7 in: Weekblad voor Nederweert, 13 mei 2010.
Samenvatting: De Nederweerter nachtwacht van 1823 was goed georganiseerd maar had een hoog ‘Daar komen de Schutters’-gehalte. Hendrik Raemaekers, een gelauwerde veteraan uit het Franse leger was sergeant van de schutters en een andere legerveteraan, Godefridus Bruekers, was commandant.
‘Maasenweg 6’.
Auteur(s): Renier Vaessen, Harrie Koppen, Jan Henkens
Herkomst: Portret van Wieert. Deil 6: Boorderi-jje (Weert 1981).
Samenvatting: Geschiedenis van de boerderij en zijn bewoners.
‘Regen en drup’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Rubriek Nederweerts Verleden afl. 88 in: Weekblad voor Nederweert, 10 jul 2014.
Samenvatting: De naam van de heilige Margaretha leeft voort op de eerste steen van de St. Lambertuskerk en in een saillante weerspreuk.
‘Het kanaal van Wessem naar Nederweert’.
Auteur(s): C.T.C. Heyning, J.H. van der Burgt
Herkomst: De Ingenieur, Bouw- en waterbouwkunde 31 (1928) overdruk 1-14.
Samenvatting: Technische beschrijving met tekeningen en foto’s van de ‘kunstwerken’ bij de aanleg van Kanaal Wessem-Nederweert, waaronder de nieuwe Brug 15, de Kelperbrug en de spoorbrug bij Mildert.
‘Hushover standaardmolen’.
Auteur(s): Bert Adriaens, Hub Adriaens, Godfried Egelie, Jan Henkens, Piet Hermans, Stan Smeets, Jo van der Velden
Herkomst: Portret van Wieert. Deil 3: Muuëles (Weert 1979).
Samenvatting: Geschiedenis van de verdwenen standaardmolen van Hushoven.
‘Een stukje grammatica van het Weerts’
Auteur(s): Jacques Hendrickx
Herkomst: Veldeke: tijdschrift voor Limburgse volkscultuur (1981) 22-25.
Samenvatting: Over het geslacht van zelfstandige naamwoorden en de verbuiging van bijvoeglijke naamwoorden in het Weerter dialect.
‘Kapel van O.L. Vrouw Onbevlekt Ontvangen te Ospel’.
Auteur(s): Huub Janssen
Herkomst: Kapellen, kruisen en ander uitingen van volksvroomheid in de gemeente Nederweert, in: Nederweerts Verleden, De kerk in het midden (Nederweert 1987) 9-52.
Samenvatting: Deze kapel aan de Klaarstraatzijweg in Ospel werd gesticht in 1907 vanuit een voormalige boterfabriekje. Voor de voetnoten wordt verwezen naar het hoofdartikel ‘Kapellen, kruisen en andere uitingen (…)’.
‘Kruisbeeld in tuin Franciscanenklooster Biest’.
Auteur(s): Bert Adriaens, Hub Adriaens, Godfried Egelie, Piet Hermans, Jan Henkens, Stan Smeets, Jo van der Velden
Herkomst: Portret van Wieert. Deil 4: Veldjkruuse (Weert 1978).
Samenvatting: Het kruis is een van de eerste werkstukken van de Italiaan Jos de Monte die in 1917 een terrazo-werkplaats in Weert begon.
‘Brouweri-jje in Wieërt rônd 1900’.
Auteur(s): [Bert Adriaens], [Baer Adriaens], [Piet Hermans], [Jo van der Velden], [Stan Smeets], [Ton Timmermans], [Jan Moonen], [Piet Adriaens]
Herkomst: Veldeke Weert, Naame en gezagdjes oet ’t Wieërter Lând (Weert 1981) 70.
Samenvatting: Overzicht van de namen en ligging van de Weerter bierbrouwerijen omstreeks 1900.
‘Munten van het graafschap Hoorne, (oudtijds Horn, Hurne, Hoerne of Hornes)’.
Auteur(s): P.O. van der Chijs
Herkomst: De munten der leenen van de voormalige hertogdommen Braband en Limburg enz. van de vroegste tijden tot aan de Pacificatie van Gend (Haarlem 1862) 114-152 en plaat XI-XIV en XXX.
Samenvatting: De inleiding over de heren en graven van Horn is achterhaald. Verwezen wordt naar de artikelen van Klaversma en Van de Boel (zie hierboven). Voor het overige is het artikel na 150 jaar nog steeds de meest uitgebreide beschrijving van de munten van de Hornes en van Philips van Montmorency. Muntplaatsen waren Wessem, Weert en Kessenich. Een historische kadering van hun muntslag ontbreekt.
‘Zoeken naar de zevende zoon. Sporen van een koninklijke vernoemingstraditie in Nederweert’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Limburgs Tijdschrift voor Genealogie 47 (2019) 3-19.
Samenvatting: Eeuwenlang werden aan de Franse koningen (Lodewijk I t/m XIV) bovennatuurlijke gaven toegeschreven. Een afgeleid fenomeen daarvan bestond er uit dat elk zevende mannelijke kind uit een groot gezin stelselmatig genoemd werd naar de Franse koning (dus Lodewijk, Louis of Ludovicus). Dat mechanisme van vernoeming noemt men wel de ‘Filius Septimus’ of ‘Zevende Zoon’ en bestond in een aantal kleine varianten in West-Europa. In een uitgebreid genealogisch onderzoek in de microregio Nederweert (NL Limburg) is door middel van onderzoek aangetoond dat dit vernoemingsprincipe vanaf het vroege begin van de 18e eeuw daadwerkelijk bestond en toegepast werd. Er is een relatie met de Marcoenverering in de kapel van Laar.
‘Archeologische waardenstelling Nederweert-Budschop Vuurmolen (2023)’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: STRABO (Ospel 2023).
Samenvatting: Op de oostoever van de Zuid-Willemsvaart in Nederweert bevond zich in het midden van de 19e eeuw (van 1852-1860) een stoommolen genaamd De Vuurmolen. Het was een industrieel gebouw met de eerste stoommachine in de gemeente. Technische problemen luidden al na enkele jaren het einde in. De bijbehorende woning bleef bestaan tot het graven van Kanaal Wessem-Nederweert in de jaren ’20 van de 20e eeuw. Op de plaats van de voormalige Vuurmolen heeft nooit archeologisch onderzoek plaatsgevonden. Wel is het mogelijk om basis van het bronnenonderzoek in de archieven en bestudering van topografische kaarten verwachtingswaarden over de archeologische en cultuurhistorische potentie van het terrein te formuleren.
‘Ospel’.
Herkomst: De verwoeste kerken van Limburg (Roermond 1946) 67-68
Samenvatting: Korte geschiedenis van de kerk en beschrijving van de verwoestingen in de fronttijd van 1944, met foto’s.
‘Kerk en staat’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Rubriek Nederweerts Verleden afl. 49 in: Weekblad voor Nederweert, 3 mei 2012.
Samenvatting: De relatie tussen pastoor Stoutemans en burgemeester Trouwen was ijzig en door een huwelijk in 1816 sloeg de vlam in de pan.
‘Voetnoten en bronnen’.
Auteur(s): Huub Janssen
Herkomst: Kapellen, kruisen en ander uitingen van volksvroomheid in de gemeente Nederweert, in: Nederweerts Verleden, De kerk in het midden (Nederweert 1987) 9-52.
Samenvatting: Annotaties bij de deelartikelen die apart op de SHOW-site staan opgenomen.
‘Geschiedenis van Weert en Nederweert’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: (Nederweert 1972).
Samenvatting: Werkstuk geschiedenis van Alfons Bruekers in de vijfde klas (groep 7) van de St. Lambertusschool in Nederweert. Grotendeels gebaseerd op het werk van Mertens en Henkens, aangevuld met eigen waarnemingen.
‘Het Neelkeskepelke in ‘Rooj’ verknoopt geschiedenis met geloof’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Kapellen en Kruisen in Limburg 90 (2021) 14.
Samenvatting: Oorlogen, vluchtelingen en een pandemie. Alledrie deze thema's komen bij elkaar in het Neelkeskepelke in Stramproy. Een gemetselde niskapel met een H. Hartbeeld van terracotta. Opgericht tijdens de griepepidemie van 1918, met de wereldbrand van de Eerste Wereldoorlog als decor.
‘Natuur- en Milieucentrum De Ijzeren Man’.
Auteur(s): Gerard Schreurs
Herkomst: Weert in woord en beeld: jaarboek voor Weert 15 (2001) 43-64.
Samenvatting: Totstandkoming en bouwgeschiedenis van dit in 1995 geopende educatiecentrum.
‘Bijdragen tot de herstellingen der kerk van Weert in de 17e eeuw’.
Auteur(s): [P. Doppler]
Herkomst: De Maasgouw: orgaan voor Limburgsche geschiedenis, taal- en letterkunde 22 (1900) 81-82.
Samenvatting: Regels voor de verhoging van de lycoop (opslag) van 2% naar 3% ten behoeve van de nodige reparaties aan de kerk.
‘Fons Stribos. Een markante fotograaf die zijn eigen weg volgde’.
Auteur(s): Winnie van Oorschot
Herkomst: Biekaer, magazine van de stichting Cultuurhistorische publicaties voor de regio Weert 3 (mei 2006) 22-25.
Samenvatting: Biografie van de Weerter fotograaf Fons Stribos en zijn omvangrijke oeuvre dat zich bevindt in het Weerter gemeente-archief.