Bewaren wat was
vertellen wat is
Showeerterland: bewaren wat was, vertellen wat is.
Een compleet en laagdrempelig overzicht van artikelen, boeken en bronnen over de geschiedenis van Weert en Nederweert.
Recent geplaatst
‘Stramproy en zijn post’
‘Leen- en laathoven in de Maaslandse Territoria vóór 1795’.
Een greep uit onze artikelen
‘Een architectonische tweeling. Twee opmerkelijke kerken in het Weerter Land’.
Auteur(s): Piet Hermans
Herkomst: Biekaer, magazine van de stichting Cultuurhistorische publicaties voor de regio Weert 3 (mei 2006) 16-19.
Samenvatting: De kerk Onbevlekt Hart van Maria (ook bekend als de Fatimakerk) in Weert en de St. Gerardus-Majellakerk in Nederweert-Eind hebben dezelfde architect, namelijk Pierre H. Weegels (1904-1966).
‘Anno 1566: Oorden van Weert ook als lakenloodjes gebruikt. Van munt naar penning? Met dank aan Maria Luyten’.
Auteur(s): Louis Ph. Mathijsen
Herkomst: De Beeldenaar, tweemaandelijks tijdschrift voor numismatiek en penningkunst (mei/juni 2018) 125-130.
Samenvatting: Het artikel beschrijft een opvallende wijze van hergebruik van in 1566 als betaalmiddel gemunte Weerter koperen oorden, die na ‘omkatting’ door het stadsbestuur of het Wollenambacht zouden zijn gebruikt als nagemaakte loden. Daarvoor bestaan zowel archivalische aanwijzingen alsook de in de munten nageslagen weversspoel.
‘Wegkruisen in het Weerter land’.
Auteur(s): Godfried C. M. Egelie
Herkomst: De Maasgouw: tijdschrift voor Limburgse geschiedenis en oudheidkunde 94 (1975) 114-122.
Samenvatting: De redenen waarom een wegkruis geplaatst wordt, komt aan de orde. De overgrote meerderheid treft men op kruispunten aan. De betekenis van een hagelkruis wordt uitgelegd. Enkele wegkruisen en kapelletjes krijgen extra aandacht.
‘Redder en ridder’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Rubriek Nederweerts Verleden afl. 69 in: Weekblad voor Nederweert, 16 mei 2013.
Samenvatting: Boerenzoon Hendrik Raemaekers uit Eind is volgens de legende de redder van kroonprins Willem op het slagveld van Waterloo.
‘Beschrijving der origineele zegelstempels op het rijksarchief in de provincie Limburg berustende: Johannes Franciscus van Halen, notaris te Maastricht, 19e eeuw’.
Auteur(s): Jos. M.H. Eversen
Herkomst: De Maasgouw: orgaan voor Limburgsche geschiedenis, taal- en letterkunde 24 (1902) 31-32, 34-35.
Samenvatting: Beschrijving van het wapenschild en enkele biografische gegevens van notaris Van Halen. Vervolgens wordt twee documenten behandeld. Het eerste is wederom een wapenschildbeschrijving uit 1773 van deze familie, geattesteerd door de gardiaan van de Weerter minderbroeders. Het tweede stuk stamt uit 1774 en is getekend door drie niet-Gelderse wapenherauten. Dit document is in hoofdzaak gebaseerd op een verklaring van J.B. Sijben, syndicus van de Gelderse Staten in Roermond, die volgens de Gelderse ridderschap en de gehele Staten stelt dat de familie van adel is. Van enige adelsverheffing blijkt overigens niets.
‘Iets over de heurpenning’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Rubriek Nederweerts Verleden afl. 37 in: Weekblad voor Nederweert, 18 jun 1987.
Samenvatting: De verhuur van knechten en dienstmaagden werd vroeger bekrachtigd met een zilveren muntstuk. Er ontstonden ook wel eens conflicten over deze overeenkomsten, zoals bijvoorbeeld in 1782. Het begrip heurpenning werd in 1939 tijdens de mobilisatie nog gebezigd.
Kruiswegstaties van Charles Vos’.
Auteur(s): N.N.
Herkomst: Katholiek bouwblad 15 (1947/1948) 179.
Samenvatting: Kort bericht over het interieur van Sint-Josephkerk of de toenmalige garnizoenskerk te Weert-Keent. De inmiddels verwijderde biechtstoelen en kansel stamden uit de afgebroken dominicanenkerk in Utrecht, de godslamp is van Jan-Eloy en Leo Brom, in de pilaarnissen staan twee beelden naar ontwerp van Jean Adams; vier gebrandschilderde glasramen zijn van Henk van der Burgt en twee ronde absidevensters zouden van Pieter Wiegersma zijn, maar deze zijn onbekend. De staties zijn van Charles Vos.
‘Streek- en veldnamen in de gemeente Nederweert’.
Auteur(s): [Wiel van de Warreburg], [Alfons Bruekers]
Herkomst: Veldeke Weert, Naame en gezagdjes oet ’t Wieërter Lând (Weert 1981) 64-66.
Samenvatting: Overzicht van streek- en veldnamen in Nederweert, Peelbanen in Ospel, alsmede peel- ven- en poelnamen. Met kaartmateriaal.
‘Een oud Nederweerter sage: Houts Hendrik’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: ’t Belke, contactblad van de St. Lambertusschool (Nederweert 1973) 6.
Samenvatting: Volksverhaal over de legende rondom Houts Hendrik (Hendrik Raemaekers) over wie de overlevering verhaald dat hij in 1815 de redder van kroonprins Willem op het Slagveld van Waterloo was. Tweede gepubliceerde artikel van Alfons Bruekers over onderwerpen uit de geschiedenis van Nederweert. Hij was toen (1973) elf of twaalf jaar oud. Inhoudelijk rammelt het artikel hier en daar wel wat, dus citeren door andere (echte) historici wordt afgeraden. Zie het maar als een curiosum...
‘Rentmeestersrekeningen van Weert en Nederweert’.
Samenvatting: Hiervoor verwijzen wij u graag naar de pagina Bronnen.
‘Weert in 1702 : militaire acties en de verwoesting van het kasteel’.
Auteur(s): H.J.M.E. Mathijsen
Herkomst: De Maasgouw: tijdschrift voor Limburgse geschiedenis en oudheidkunde 92 (1973) 19-27.
Samenvatting: In een goed gedocumenteerd artikel wordt de inname van de stad en het kasteel door de troepen van Godard van Reede, graaf van Athlone onder directe leiding van luitenant-generaal Jobst von Scholten in het begin van de Spaanse Successie-oorlog beschreven. De Franse troepen die op het kasteel gelegerd waren, werden als gevolg van bombardementen, waardoor het kasteel uitbrandde, tot overgave gedwongen.
‘Sint Oda, Vrakker’.
Auteur(s): Bert Adriaens, Hub Adriaens, Godfried Egelie, Jan Henkens, Piet Hermans, Stan Smeets, Jo van der Velden
Herkomst: Portret van Wieert. Deil 3: Muuëles (Weert 1979).
Samenvatting: Geschiedenis van de windmolen van Vrakker.
‘Wal en gracht’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Rubriek Nederweerts Verleden afl. 105 in: Weekblad voor Nederweert, 21 apr 2016.
Samenvatting: Een vijftal vluchtschansen werd in de 17e eeuw opgericht om de boerenbevolking te beschermen tegen rondtrekkende legerbendes.
‘Nog lang niet uitgeteld. Overwegingen bij een jubileum’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: [Ospel 2024].
Samenvatting: Tafelrede bij het diner t.g.v. het 85-jarig bestaan van Geschied- en Oudheidkundige Kring ‘De Aldenborgh’ op 15 januari 2024
‘In memoriam Eugène Geene (1959-1990)’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Info Ad interim, Archeologische Werkgroep Philips van Horne, juni 1990.
Samenvatting: Ter gelegenheid van de begrafenis van Eugène Geene, een veel te vroeg overleden Weerter lid van de Archeologische Werkgroep uit Weert.
‘Vorst en volk’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Rubriek Nederweerts Verleden afl. 28 in: Weekblad voor Nederweert, 14 apr 2011.
Samenvatting: Het eerste koninklijk bezoek aan Nederweert, in 1829, was een anti-climax. Dat van 1842 was niet meer dan een bliksembezoek. Het bezoek van Juliana in 1950 was een zeer kort bliksembezoek.
‘Programma voor de prijsvraag voor het maken van een voorlopig ontwerp voor de afbouw van de St. Martinus toren te Weert’.
Auteur(s): N.N.
Herkomst: Katholiek bouwblad 18 (1951) 255-256.
Samenvatting: Voorwaarden voor deelneming aan de prijsvraag.
‘Het aardkundig erfgoed van de Weerter Bergen. Ontstaan en vergaan van een heideven’.
Auteur(s): J.M. van Mourik
Herkomst: Weert in woord en beeld: jaarboek voor Weert 14 (2000) 103-112.
Samenvatting: Fysisch- geografisch onderzoek van het gebied van de Weerter Bergen.
‘Zuster Constance Gubbels’.
Auteur(s): Henk Teunissen, Alfons Bruekers, Huub Janssen, Frits Knapen
Samenvatting: Zuster Constance, Anna Angeline Gubbels, woonde en werkte meer dan vijftig jaar in kloosters van de Franciscanessen waaronder in Nederweert. In haar eenentwintig Nederweertse jaren heeft zij meerdere generaties meisjes bij haar in de klas gehad.
‘Onze Lieve Vrouw van Ommel en het klooster Mariaschoot’.
Auteur(s): Dom. de Jong
Herkomst: Achelse kluis (1960) 398 p.
Samenvatting: De bedevaartsplaats Ommel en Het klooster Mariaschoor had veel banden met Weert en Nederweert. Diverse kloosterzusters en ook moeder-overste Barbara Bruekers (ca.1790) waar hier van afkomstig. Alleen de voor Weert en Nederweert relevante passages zijn gescand.
‘Nederweert in het revolutiejaar 1848. Liever Duitsch dan Hollandsch?’.
Auteur(s): Emile Haanen
Herkomst: Nederweerts Verleden : Mensen, Macht en Middelen (Nederweert 1996) 31-48.
Samenvatting: Nederlands-Limburg werd na 1839 een Nederlandse provincie, maar werd m.u.v. Venlo en Maastricht ook deel van de Duitse Bond. Als gevolg van de revolutie in Duitsland werden in Bonds-Limburg verkiezingen gehouden voor het Duitse parlement. Het artikel geeft uitvoerig de stemming weer onder de Weerter bevolking en hun keuze voor afscheiding van Nederland en aansluiting bij Duitsland, wat weer leidde tot een militaire bezetting van Weert.
‘Werd in 1889 een meisje uit Weert geschaakt?’.
Auteur(s): Wil Filott
Herkomst: Website stichting De Aldenborgh (Weert 2026).
Samenvatting: De aanleiding voor dit artikel is een krantenbericht uit 1899 over de aangifte van onttrekking aan het gezag, van een minderjarige. Een verhaal met een verrassende ontknoping.
‘Rapportage archeologisch pendelonderzoek Weert en Nederweert (1987)’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: STRABO (Ospel 2018).
Samenvatting: Een paragnost uit Weert heeft in 1987 met behulp van een pendel en kaartmateriaal archeologische locaties in het Land van Weert bepaald. Van de negen casussen was er slechts één overtuigend. De in deze rapportage gerepresenteerde aanpak en resultaten zijn niet wetenschappelijk onderbouwd en vertegenwoordigen niet de opvattingen van de auteur. Wel is het van belang om .e.e.a ten behoeve van toekomstige verificatie te documenteren.
‘Verboden vruchten op de Moesdijk’.
Auteur(s): Wil Filott
Herkomst: Website stichting De Aldenborgh (Weert 2026).
Samenvatting: Beschrijving van een geval van fruitdiefstal in 1877 bij een boerderij aan de Moesdijk in Weert.
