Bewaren wat was
vertellen wat is
Showeerterland: bewaren wat was, vertellen wat is.
Een compleet en laagdrempelig overzicht van artikelen, boeken en bronnen over de geschiedenis van Weert en Nederweert.
Recent geplaatst
‘Stramproy en zijn post’
‘Leen- en laathoven in de Maaslandse Territoria vóór 1795’.
Een greep uit onze artikelen
‘Gerard Reve in Weert: van dwaalgast tot blijver. Ambivalente bespiegelingen rond de Reve-collectie van de stad Weert’.
Auteur(s): Herman van Horen
Herkomst: Biekaer, magazine van de stichting Cultuurhistorische publicaties voor de regio Weert 3 (mei 2006) 20-21.
Samenvatting: Biografie van de bekende schrijver Gerard Reve die vanaf 1973 in Weert woonde en schreef. Een belangrijke collectie brieven en manuscripten bevindt zich in het gemeente-archief in Weert. Reve woonde aan de Nieuwe Markt in Weert.
‘Algemene Begraafplaats, Kreijel’.
Auteur(s): Huub Janssen
Herkomst: Kapellen, kruisen en ander uitingen van volksvroomheid in de gemeente Nederweert, in: Nederweerts Verleden, De kerk in het midden (Nederweert 1987) 9-52.
Samenvatting: De algemene begraafplaats van Nederweert werd in 1978 in gebruik genomen en door pastoor Arts van Ospel ingezegend. Voor de voetnoten wordt verwezen naar het hoofdartikel ‘Kapellen, kruisen en andere uitingen (…)’.
‘Programma der tentoonstelling van vee te houden door de Maatschappij van Landbouw in Limburg te Weert’. & ‘Tentoonstelling van vee : gehouden te Weert op 12 September 1865 : Uitloving der prijzen’.
Auteur(s): N.N.
Herkomst: Mededeelingen en berigten : Maatschappij van Landbouw te Limburg (1865) 33-36, 43-44.
Samenvatting: Betreft het reglement voor een veetentoonstelling met de te winnen prijzen en in mindere mate voor landbouwwerktuigen. Vervolgd wordt met de opgave van de prijswinnaars. De organiserende maatschappij werd opgericht in 1849 en verdween in 1901, als gevolg van een fusie met de in 1896 opgerichte concurrerende katholieke Limburgse boerenbond.
‘Wegkruis kruispunt Heltenbosdijk – Wijffelterbroekdijk’.
Auteur(s): Bert Adriaens, Hub Adriaens, Jan Henkens, Godfried Egelie, Piet Hermans, Stan Smeets, Jo van der Velden
Herkomst: Portret van Wieert. Deil 4: Veldjkruuse (Weert 1978).
Samenvatting: Korte geschiedenis van dit wegkruis.
‘De koorbanken van de Sint Lambertuskerk’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Rubriek Nederweerts Verleden afl. 150a en 150b in: Weekblad voor Nederweert, 4 en 18 dec 1997.
Samenvatting: Historische aanvullingen op een artikel over de iconografie van de 16e eeuwse koorbanken van de kerk in Nederweert.
![‘[Bespreking van] P.A.M. Geurts : De graaf van Horne : Filips van Montmorency (1524-1568)’.](https://showeerterland.nl/wp-content/uploads/2025/10/1040-baelde-graaf-van-hoorn-geurts_logo-pdf-300x195.jpg){kind=logo}
‘[Bespreking van] P.A.M. Geurts : De graaf van Horne : Filips van Montmorency (1524-1568)’.
Auteur(s): Michel Baelde
Herkomst: Belgisch tijdschrift voor filologie en geschiedenis 47 (1969) 1390.
Samenvatting: Gesteld wordt dat het artikel niet meer is dan een biografisch overzicht van de bestaande literatuur. De auteur wordt bekritiseerd, dat deze met betrekking tot de relatie Horn-Filips II te sterk leunt op het fel gekritiseerde werk van De Troeyer ofm over Lamoraal van Egmont. Het artikel ontleent met name zijn waarde aan de afgedrukte illustraties.
‘Oud Weerts gebruik’.
Auteur(s): N.N.
Herkomst: Neerlandia seraphica 9 (1935) 354.
Samenvatting: Palmezelprocessie rond 1680; in Hoegaarden nog levend gebruik.
‘St. Corneliuskapel in Swartbroek’.
Auteur(s): Bert Adriaens, Hub Adriaens, Godfried Egelie, Jan Henkens, Piet Hermans, Stan Smeets, Jo van der Velden
Herkomst: Wieerter Almenak 1977. Portret van Wieert. Deil 1: Kapellen (Weert 1976).
Samenvatting: Een kapel met die naam wordt reeds in 1594 genoemd. Vanaf 1835 deed de kapel dienst als rectoraatskerk maar na de bouw van een parochiekerk in 1925 raakte zij in onbruik en sloop volgde in 1965.
‘Het oude stadhuis, Markt’.
Auteur(s): Baer Adriaens, Bert Adriaens, Godfried Egelie, Jan Henkens, Piet Hermans, Stan Smeets, Jo van der Velden
Herkomst: Wieerter Almenak 1983. Portret van Wieert. Deil 7: Karakteristieke Geboûwe (Weert 1982)
Samenvatting: De eerste steen zou gelegd zijn in 1555 door Philips II die Weert bezocht op doorreis. Herhaalde malen veranderd en verbouwd en vanaf 1982 in gebruik als museum.
‘Blauw op straat’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Rubriek Nederweerts Verleden afl. 7 in: Weekblad voor Nederweert, 13 mei 2010.
Samenvatting: De Nederweerter nachtwacht van 1823 was goed georganiseerd maar had een hoog ‘Daar komen de Schutters’-gehalte. Hendrik Raemaekers, een gelauwerde veteraan uit het Franse leger was sergeant van de schutters en een andere legerveteraan, Godefridus Bruekers, was commandant.
‘Kruisende kanalen en gefrustreerde ambities. De Fossa Peellandia uit 1627’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: InBrabant, Tijdschrift over Brabantse geschiedenis en erfgoed 12 (2021) 42-54.
Samenvatting: Over de plannen uit het begin van de Tachtigjarige Oorlog voor de kanalisatie en bevaarbaarmaking van het riviertje de Aa tussen Asten en Den Bosch hebben historici veelvuldig gepubliceerd. Veel minder is dat het geval met de al heel vroeg beoogde doortrekking van dat kanaal in zuidelijke richting naar Maaseik, België. Het terugvinden van een sedert 1936 verloren gewaande kaart van de Meierijse kanaalplannen uit de zeventiende eeuw, en de ontdekking van nooit eerder gepubliceerd archiefmateriaal, werpt nieuw licht op deze boeiende episode uit de waterstaatkundige geschiedenis van de Zuidelijke Nederlanden. Een verhaal over een kat-en-muisspel met strijdige belangen, kruisende kanalen en gefrustreerde ambities, maar met uiteindelijk toch een happy end.
‘Het martelarenmonument in de kloosterkerk van de minderbroeders te Weert, de zwanezang van dr. P.J.H. Cuijpers’.
Auteur(s): J.M.A. van Cauteren
Herkomst: Weert in woord en beeld: jaarboek voor Weert 4(1989) 123-132.
Samenvatting: De geschiedenis van het in 1920 ontworpen gedachtenismonument voor Antonius en Hiëronymus, Weerter martelaren van Gorcum in de Weert minderbroederskerk.
‘Ongelukkige levenseinden in de 17e eeuw: Zelfmoordenaars voor het gerecht in Weert’.
Auteur(s): Jos F.A. Wassink
Herkomst: Weert in woord en beeld: jaarboek voor Weert 1995 9 (1994) 89-105.
Samenvatting: Beschrijving van een viertal strafprocessen tegen dode lichamen. Voornamelijk gebaseerd op getuigenverhoren. De persoonlijke leefomstandigheden van de beklaagden komen uitvoerig aan bod.
‘De ‘oele’ van de Oelemarkt’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Archeologie in Limburg 27 (1986) 129-132.
Samenvatting: De vondst van een Raerense cilinderkruik in de ondergrond van een pand aan de Oelemarkt in Weert, vormde de aanleiding tot deze archeologische en etymologische beschouwing over het fenomeen 'oele' (=pot) waaraan ook het toponiem Oelemarkt lijkt te refereren.
‘Slot en sleutel’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Rubriek Nederweerts Verleden afl. 89 in: Weekblad voor Nederweert, 31 jul 2014.
Samenvatting: Pastoor Veltmans had een originele manier om de cijfercode van zijn brandkast te onthouden. Het was een smid die de code kraakte.
Stad Weert : Groote carnavalsoptocht op 1 maart 1897 : De legende der rogstekers in beeld’.
Auteur(s): N.N.
Herkomst: (Weert 1897), 18 pp.
Samenvatting: Programmaboekje voor de carnavalsstoet met een fantasie-historische inleiding op rijm van de hand van postdirecteur A.H. Loder. Gevolgd door 12 zwart-witplaten van Henri Schaeken, die de legende uitbeelden. Afgesloten wordt met de rogstekerslegende, ook op rijm, van onbekende hand en twee Weerter carnavalsliedjes van G. Dreesen.
‘Van Hobus tot Hoogenbosch of: Hoe een Nederweerter geslacht Hollands werd’.
Auteur(s): Meinard Hoogenbosch
Herkomst: Nederweerts Verleden, De kerk in het midden (Nederweert 1987) 83-87.
Samenvatting: De in de 18e eeuw van Nederweert naar Haarlem geëmigreerde familie Hobus stond aan de wieg van een geslacht van Hollandse industriëlen, genaamd Hogenbosch.
![[Boekaankondiging] ‘Van Alabama naar Margraten’.](https://showeerterland.nl/wp-content/uploads/2025/10/20236-Boeksignalement_Van_Alabama_naar_Margrat_encrypted-pdf-212x300.jpg)
[Boekaankondiging] ‘Van Alabama naar Margraten’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: De Maasgouw 134 (2015) 92.
Samenvatting: De Maasgouw 134 (2015) 92.
‘Bierbrouwerijen in Nederweert’.
Auteur(s): [Wiel van de Warreburg], [Alfons Bruekers]
Herkomst: Veldeke Weert, Naame en gezagdjes oet ’t Wieërter Lând (Weert 1981) 73.
Samenvatting: Niet compleet overzicht van de Nederweerter bierbrouwerijen.
![‘Weert St. Martinuskerk en kloosterkerk op de Biest [verering van St. Antonius en St. Hieronymus]’.](https://showeerterland.nl/wp-content/uploads/2025/10/20319-hieronymusantonius_encrypted-pdf-187x300.jpg)
‘Weert St. Martinuskerk en kloosterkerk op de Biest [verering van St. Antonius en St. Hieronymus]’.
Auteur(s): Charles Jaspers
Herkomst: Bedevaartsplaatsen in Nederland. Deel 3: Provincie Limburg (red. Peter Jan Margry en Charles Jaspers), (Amsterdam 2000) 1099-1103.
Samenvatting: De verering van de heiligen St. Antonius van (Neder-)Weert en Hieronymus van Weert, martelaren van Gorcum is al veel ouder maar kreeg een impuls bij de heiligverklaring in 1867 en de verwerving van relieken. Kort na de Tweede Wereldoorlog hield de bedevaarttraditie langzaam op te bestaan.
‘Behoud van pand Kerkstraat 56: zaak voor de gehele Nederweerter gemeenschap’.
Auteur(s): Alfons Bruekers, Harrie Koppen, Anton Truyen
Herkomst: Rubriek Nederweerts Verleden afl. 61 in: Weekblad voor Nederweert, 5 jan 1989.
Samenvatting: Pleidooi voor het behoud van het monumentale pand Siem, Kerkstraat 56 in Nederweert. De auteurs zijn leden van de werkgroep Behoud pand Siem.
‘Het ware verhaal van het Steine Kruûs’.
Auteur(s): Paul Lammeretz
Herkomst: [Tungelroy 2014] 26 pp.
Samenvatting: Het Steine Kruûs in Tungelroy werd in 1719 in Tungelroy geplaats op de plek waar schaapherder Peter Moonen werd vermoord. Het huidige kruis is het derde op (ongeveer) dezelfde locatie.
‘De Hoop, Swartbroek’.
Auteur(s): Bert Adriaens, Hub Adriaens, Jan Henkens, Godfried Egelie, Piet Hermans, Stan Smeets, Jo van der Velden
Herkomst: Portret van Wieert. Deil 3: Muuëles (Weert 1979).
Samenvatting: Geschiedenis van de windmolen van Swartbroek.
‘Mijne wandeling naar Weert of de mislukte oudheids-jagt’.
Auteur(s): G.H. Nagel
Herkomst: Mijn Reiszak. Ontmoetingen, bijgewoonde tooneelen en aangeteekende gevallen op kleine togtjes door Holland en België, enz.’. (Amsterdam 1831) 112-125. Bron: google Books
Samenvatting: Over de beschildering met kruisen op muren van afgelegen boerderijen (Maarheeerhutten?), over de onverdraagzaamheid tov Protestante Weertenaren, de schuiten op de Zuid-Willemsvaart, pensionaten en ander vormen van onderwijs, een kanonskogel in een gevel. Verder een uitvoerige beschrijving van de teleurstellende bezichtiging van de kasteelruïne op de Biest met ingestorte trappen en gewelven, met de binnenhof in gebruik als moestuin.
