Bewaren wat was
vertellen wat is
Showeerterland: bewaren wat was, vertellen wat is.
Een compleet en laagdrempelig overzicht van artikelen, boeken en bronnen over de geschiedenis van Weert en Nederweert.
Recent geplaatst
‘Stramproy en zijn post’
‘Leen- en laathoven in de Maaslandse Territoria vóór 1795’.
Een greep uit onze artikelen
‘Bijdrage tot de levensgeschiedenis van Jan, Vrijheer van der Croon’. Stamboom van Jan van der Croon.
Auteur(s): G.C.E. Crone
Herkomst: Publications de la Société Historique et Archéologique dans le Limbourg à Maestricht 58 (1922) 45-64.
Samenvatting: -
‘Het geheim van de smid lag op straat’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Dagblad De Limburger, rubriek Van Nul tot Nu, 16 jun 2021.
Samenvatting: Over Nederweerter uitvinders. De pinmaeker die de kalender uitvond. Leonardus Mooren die in 1777 werd gehuldigd voor een verbetering van de brandbestrijding. Tra Spierings als pionier van de elektriciteit in Nederweert. Mathijs Hermans was smid en haalde krant met een aandrijving voor een boterkarn in 1867. Fons Bruekers ontwikkelde een turfpakpers en de firma’s Kessels, Linders, Coppen en Koppens stonden aan de wieg van tal van innovaties in de lokale (agro-)industrie.
‘De familie Costerius de Boschofen: haar adeldom en haar teloorgang (1678-1859)’.
Auteur(s): Emile Haanen
Herkomst: De Maasgouw: tijdschrift voor Limburgse geschiedenis en oudheidkunde 127 (2008), 79-102.
Samenvatting: Begonnen wordt met een stukje familiegeschiedenis. Vervolgens wordt ingegaan hoe adeldom kan worden verworven in de Spaanse Nederlanden en in het Heilige Roomse Rijk (HRR). Dan een analyse van het adelsverzoek van Arnold Costerius, scholtis van Weert en een analyse van het verleende adelsdiploma met het verbeterde wapen uit 1678. Afgesloten wordt met de (financiële) ondergang van de laatste telg uit dit geslacht, ook Arnold geheten, in 1859.
![‘Klokkegieter te Weert [1705]’.](https://showeerterland.nl/wp-content/uploads/2025/10/6037-venne-klokkegieter-weert-msg49_logo-pdf-300x173.jpg){kind=logo}
‘Klokkegieter te Weert [1705]’.
Auteur(s): [J. van de Venne]
Herkomst: De Maasgouw: Limburg's jaarboek voor geschiedenis, taal- en kunst 49 (1929) 3
Samenvatting: Aantekening van de begrafenis op het kerkhof van Joannes Fremie of Jan Fremy in 1705. Jan Fremy was de zoon van Mamertus I. Fremy uit Winterswijk. Hij werd in 1642 te Vrécourt in Lotharingen geboren. Jan Fremy trouwde drie maal. De laatste keer in 1702 te Weert. Zijn laatste klok dateert uit 1705.
‘Lusten en lasten’
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Rubriek Nederweerts Verleden afl. 11 in: Weekblad voor Nederweert, 30 sep 2010
Samenvatting: Geïnspireerd door de Nederweertse onafhankelijksverklaring probeerde Leveroy zich in 1792 vruchteloos af te scheiden. Door de ontwikkelingen op het wereldtoneel duur de pret niet lang en verdween het dossier in een diepe la.
‘Rapportage naamgeving ruimtes Loverbosch Hotel Rosveld (2023)’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: STRABO (Ospel 2023).
Samenvatting: Op verzoek van Loverbosch Beheer BV werd een cultuurhistorische verkenning van het gebied Rosveld in Nederweert uitgevoerd. Kader hiervoor was de realisatie van het nieuwe hotel Rosveld Nederweert nabij afslag 39 van de snelweg A2. Doel van het onderzoek was te komen tot een lijst van oude toponiemen of plaatsnamen die gebruikt zouden kunnen worden om ruimtes en arrangementen van het hotel te benoemen. Voor de ruimtes werd uiteindelijk door de fa. Loverbosch gekozen voor de namen Tegger en Houwijck.
‘Filips van Montmorency, graaf van Horn (1524-1568): een Habsburgs edelman tussen vorstenmacht en verzet’.
Auteur(s): Simon Groenveld
Herkomst: Publications de la société historique et archéologique de Limbourg 139 (2003) 39-99.
Samenvatting: Meest uitvoerige biografie, die tot nu toe verschenen is en gebaseerd op een grondige en omvangrijke literatuurstudie. Het vrij recente artikel behandelt de rol van graaf Horn binnen de Nederlandse adel en de rol die hij speelde in de politieke spanningen voor het uitbreken van de Tachtigjarige Oorlog, Voorts de wijze waarop hij zijn publieke functies uitoefende en verder wat de aard van het doodvonnis was. Geëindigd wordt met een gedegen slotbeschouwing.
‘Het klooster te Weert’.
Auteur(s): Marculphus Heijer
Herkomst: Neerlandia seraphica 15 (1941) 84.
Samenvatting: Latijns uittreksel over de oprichting van het minderbroedersklooster met aandacht voor Jacob I, graaf van Horne, zijn vrouw Joanna van Meurs en hun zonen Jacob en Jan.
‘Pastoor Petrus Adams 1930-1944’.
Auteur(s): N.N.
Herkomst: In: N.N.: ‘100 Jaar parochie Ospel’ (Ospel 1964) 30-33.
Samenvatting: Biografie van de derde pastoor van de parochie Ospel.
‘In memoriam meester Hans Nieskens’.
Auteur(s): H.J. [Huub Janssen]
Herkomst: Weekblad voor Nederweert, 20 nov 1986.
Samenvatting: Biografie van de Nederweerter onderwijzer Hans Nieskens (1903-1986) die naast zijn beroep ook een begenadigd schrijver en dichter was. Met eigenhandige aanvullingen en correctie van de auteur.
‘Rapportage archeologische verwachtingswaarden Nederweert-Lambertushof (2017)’ .
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: STRABO (Ospel 2018).
Samenvatting: De voorgenomen uitbreiding van een supermarkt aan Lambertushof in Nederweert en de daaraan gekoppelde herinrichting van de openbare ruimte daaromheen, rechtvaardigt nader archeologisch onderzoek naar een viertal op basis van historische documentatie aanwijsbare objecten in de ondergrond.
‘Twee volksverhalen uit Boeket’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Rubriek Nederweerts Verleden afl. 28 in: Weekblad voor Nederweert, 29 jan 1987.
Samenvatting: Een volksverhaal uit Boeket-Tolheuvel blijkt zijn grondslag te hebben in de 17e-eeuwse moppenbundel van Aernout van Overbeke, terwijl het thema nog verder teruggrijpt op een middeleeuws werk van Poggio.
Symposium en boekuitreiking Joost Welten. Theater de Munt, Weert, zaterdag 24 november 2007.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: (Ospel 2007).
Samenvatting: Op 24 november 2007 vond in het Munttheater te Weert de officiële presentatie plaats van het boek "In dienst voor Napoleons Europese droom", de handelseditie van het proefschrift van dr. Joost Welten. De laudatio werd uitgesproken door Welten's jeugdvriend Alfons Bruekers en het eerste exemplaar van het in een oplage van 5000 stuks verschenen vuistdikke boek was voor Camille Oostwegel, honorair consul van Frankrijk in Nederland.
‘Recensie van A. Bruekers (red.) Nederweerts Verleden, doorsneden land, Nederweert 1989′.
Auteur(s): G.A.M. Beekelaar
Herkomst: Vlugschrift, tijdschrift van de Vakgroep Nieuwe Geschiedenis, Katholieke Universiteit Nijmegen (8) nr. 2 24-26.
Samenvatting: Recensie van genoemd werk.
‘Oprichting comité “Carnavalsviering Weert”‘.
Auteur(s): Cor Tubée
Herkomst: Weert in woord en beeld: jaarboek voor Weert 1 (1986) 71-75.
Samenvatting: Verslag van de eerste vergadering van het comité met bestuursverkiezing in 1927.
‘Rapportage archeologisch onderzoek Nederweert-Colusdijk crash Halifax JB845 3 april 1943 (1983-1985)’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: STRABO (Ospel 2019).
Samenvatting: In de nacht van 3 op 4 april 1943 crashte een Britse bommenwerper ‘In de Vloed’, een bosrijk gebied nabij de Colusdijk in het noordelijke grondgebied van de gemeente Nederweert. Het vliegtuig maakte deel uit van een raid van 348 bommenwerpers op de Krupp-fabrieken in Essen (D). Zes van de zeven bemanningsleden overleefden de crash niet; de zevende overleed daags na het ongeval. Met het oog op een ophanden zijnde tentoonstelling bij de herdenking van 40 jaar bevrijding van Nederland, in 1985, verrichte de auteur van 1983-1985 onderzoek naar deze crash. In dat kader werden ooggetuigen van de crash geïnterviewd, de crashsite onderzocht en werd een collectie van historische correspondentie met nabestaanden van de vliegeniers aangelegd. Ook leverden diverse ooggetuige-interviews en egodocumenten van vlak na de crash diverse (voorheen onbekende) en betekenisvolle details op. De verongelukte inzittenden liggen begraven in Woensel (Eindhoven).
‘De stad weert met hare omstreken’.
Auteur(s): Jos. Habets
Herkomst: Geschiedenis van het tegenwoordig bisdom Roermond en van de bisdommen die het in deze gewesten zijn voorafgegaan II (Roermond 1890) 83-100.
Samenvatting: Reformatie en beeldenstorm in Weert, bekeringspogingen van Nederweert en de activiteiten van bisschop Lindanus (1566-1587).
‘Een onderzoek naar de rechten des Konings als hertog van Gelderland op Weert, Wessem, Thorn en Monnikenland in 1569’.
Auteur(s): J.S. van Veen
Herkomst: De Maasgouw: tijdschrift voor Limburgsche geschiedenis, taal- en letterkunde 37 (1915) 33-36,43-45, 52-54.
Samenvatting: De moeder van Philips van Montmorency, Anna van Egmont was vruchtgebruikster van de inkomsten uit de drie genoemde heerlijkheden en de voogdij van Thorn. Zij bestreed dat de heerlijkheden en de voogdij onder de hoogheid en de jurisdictie van koning Philips II als hertog van Gelre vielen. Dit artikel geeft het resultaat weer van het door het Hof van Gelre te Arnhem gelaste onderzoek ter plaatse.
‘Rapportage archeologisch onderzoek Weert-Oelemarkt 11 (1979)’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: STRABO (Ospel 2017).
Samenvatting: Tijdens de verbouwing van het Rijksmonument Oelemarkt 11 te Weert werd in 1979 een gedempte waterput aangetroffen. Eén van de betrokken bouwvakkers heeft daarin de scherven van een Raerens cilinderkruik uit ca. 1600 aangetroffen. Overige waarnemingen werden niet gedaan of kon niet gedocumenteerd worden.
‘Archeologisch onderzoek te Rekem (B) 1984’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Archeologie in Limburg 22 (1984) 32-33.
Samenvatting: In de zomer van 1984 werd door de Archeologische Werkgroep Philips van Horne uit Weert deelgenomen aan de opgraving van een romeinse villa met bijgebouwen op de grens van de Belgische gemeenten Rekem en Neerharen. Ook sporen uit de steentijd, brons- en ijzertijd werden onderzocht.
‘Een oud Nederweerter sage: Houts Hendrik’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: ’t Belke, contactblad van de St. Lambertusschool (Nederweert 1973) 6.
Samenvatting: Volksverhaal over de legende rondom Houts Hendrik (Hendrik Raemaekers) over wie de overlevering verhaald dat hij in 1815 de redder van kroonprins Willem op het Slagveld van Waterloo was. Tweede gepubliceerde artikel van Alfons Bruekers over onderwerpen uit de geschiedenis van Nederweert. Hij was toen (1973) elf of twaalf jaar oud. Inhoudelijk rammelt het artikel hier en daar wel wat, dus citeren door andere (echte) historici wordt afgeraden. Zie het maar als een curiosum...
‘ Een heksenproces te Weert in 1581’.
Auteur(s): Jan Henkens
Herkomst: De Maasgouw: tijdschrift voor Limburgse geschiedenis en oudheidkunde 92 (1973) 58-61.
Samenvatting: "Na een inleiding op het thema wordt de zgn. bekentenis en de veroordeling tot de brandstapel weergegeven. Het slachtoffer bekent de meeste activiteiten, die traditioneel aan een heks toeschreven worden. Zij wordt veroordeeld wegens tovenarij en duivelarij. Dit betekent tevens schennis van de majesteit van God en de landsheer. Volgens het rijksrecht, waarmee de Constitutio criminalis Carolina van Karel V uit 1532 wordt bedoeld, staat hier de vuurdood of de doodstraf op. Zonder enig concreet feit of argument aan te voeren wordt de beklaagde door de auteur als een hysterica neergezet en om die reden zou zij zijn vervolgd. Voor andere inmiddels bekende processen over hekserij en tovenarij zie bovenstaand artikel van Cor Tubée. Vermoedelijk zijn er helaas nog meer heksenprocessen geweest."
‘Kruisbeeld Rumolduskapel Molenpoort’.
Auteur(s): Hub Adriaens, Bert Adriaens, Godfried Egelie, Piet Hermans, Jan Henkens, Stan Smeets, Jo van der Velden
Herkomst: Portret van Wieert. Deil 4: Veldjkruuse (Weert 1978).
Samenvatting: Korte geschiedenis van dit wegkruis.
‘ Midden-Limburgsch natuurschoon : De Moezelerpeel’.
Auteur(s): Jacques H.H. de Haan
Herkomst: Natuurhistorisch maandblad : orgaan van het Natuurhistorisch Genootschap in Limburg 17 (1928) 134-139, 153-156, 175-176.
Samenvatting: Stipt eerst de teloorgang van de Weerter natuur, waaronder de visotter, aan en het gebrek aan doeltreffende bestudering ervan. Na een korte typering van de Moeselpeel, volgt een uitvoerige opsomming van de aangetroffen fauna met de moedwillige decimering van de bruine kiekendief, maar ook de toename van het blauwborstje. Daarna volgt een opsomming van de insectenfamilies en de zoogdieren. Afgesloten wordt met de flora, die wel niet zo uitzonderlijk is, maar verrassende combinaties oplevert.
