Bewaren wat was
vertellen wat is
Showeerterland: bewaren wat was, vertellen wat is.
Een compleet en laagdrempelig overzicht van artikelen, boeken en bronnen over de geschiedenis van Weert en Nederweert.
Recent geplaatst
‘Stramproy en zijn post’
‘Leen- en laathoven in de Maaslandse Territoria vóór 1795’.
Een greep uit onze artikelen
‘Fotowedstrijd Nederweerts Verleden’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: De Handjvaeger, carnavalsbijdrage van Weekblad voor Nederweert, 22 februari 1990.
Samenvatting: Historische fotokwiz met een carnavals-knipoog met capita selecta uit Nederweerts verleden.
‘Een gebrandschilderd raam voor de St. Lambertuskerk in 1659’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Nederweerts Verleden, Het dorp en zijn heerschappen (Nederweert 1985) 37-38.
Samenvatting: Na de kerkbrand van 1659 schonk het Weerter Wolambacht nog datzelfde jaar een nieuwe gebrandschilderd raam voor de herstelde St. Lambertuskerk.
‘Tafeltennisvereniging “SMASH”’.
Auteur(s): Henk Teunissen, Alfons Bruekers, Huub Janssen, Frits Knapen
Herkomst: Nederweerts Verleden. Met naam en toenaam. Impressies van Nederweert, Ospel, Eind en Leveroy in de jaren vijftig (Nederweert 2002) 152.
Samenvatting: Tafeltennisvereniging “SMASH” werd in Nederweert opgericht in 1949 en oefende in lokaal Greijmans in Strateris. De naam van de vereniging was voor die tijd nogal opzienbarend. Zeker voor een vereniging van overwegend jonge meisjes. Zoiets moest toen eigenlijk een heiligennaam dragen.
‘Twee nieuwe wegkruisen in Weert’.
Auteur(s): P.F. Hermans
Herkomst: Weert in woord en beeld: jaarboek voor Weert 1 (1986) 69-70.
Samenvatting: Geschiedenis van twee vernieuwde wegkruisen, aan de Stramproyergrensweg en de Peelheideweg.
‘Bijdrage tot de geschiedenis van de post in het land van Weert’.
Auteur(s): H.J. Verstappen
Herkomst: (Weert 1985) 58 pp.
Samenvatting: Geschiedenis van de Weerter postkantoren, stempels, kantoorhouders en postbodes.
‘Kapel van O.L. vrouw van Bijstand op Boshoven’.
Auteur(s): Bert Adriaens, Hub Adriaens, Godfried Egelie, Jan Henkens, Piet Hermans, Stan Smeets, Jo van der Velden
Herkomst: Wieerter Almenak 1977. Portret van Wieert. Deil 1: Kapellen (Weert 1976).
Samenvatting: Op het kruispunt Boshoverweg-Princenweg staat deze kapel. Zij werd in 1921 gebouwd als opvolgers van een oudere kapel in de buurt. Jaartalstenen daarvan zijn in de huidige kapel ingemetseld.
‘St. Mattiaskapel aan de Maaspoort’.
Auteur(s): Bert Adriaens, Hub Adriaens, Godfried Egelie, Jan Henkens, Piet Hermans, Stan Smeets, Jo van der Velden
Herkomst: Wieerter Almenak 1977. Portret van Wieert. Deil 1: Kapellen (Weert 1976).
Samenvatting: Op de splitsing van de weg naar Roermond en naar Stramproy, op de Maaspoort stond de kapel van St. Matthias. Onder groot protest werd zij in 1935 afgebroken.
‘Rapportage archeologisch onderzoek Nederweert-Kerkstraat 50 (2014)’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: STRABO (Ospel 2017).
Samenvatting: Bij de reconstructie van het plein Lambertushof te Nederweert in 2014 werden in een plantgat funderingsresten aangetroffen. Deze konden worden toegeschreven aan het voormalige pand Kerkstraat 50 dat op die plaats stond en dat in 1969 was afgebroken, overigens zonder begeleidend archeologisch onderzoek. Het feit dat er nog funderingen zaten was verrassend, omdat verondersteld werd dat in 1969 ook de ondergrondse sporen waren verwijderd. De conclusie moet derhalve ook luiden dat zich onder het plaveisel van Lambertushof nog meerder intacte muurresten en andere oudheidkundige overblijfselen van de voormalige bebouwing bevinden. Hetgeen een attentiepunt is voor opgravingen in de (verre) toekomst.
‘Leveroyse Boerenbond toch iets ouder’.
Auteur(s): Johan Slabbers
Herkomst: Rubriek Nederweerts Verleden afl. 24 in: Weekblad voor Nederweert, 9 okt 1986.
Samenvatting: Vermelding van een krantenartikel waaruit blijkt dat de Leveroyse boerenbond niet zoals gedacht in 1901, maar reeds in 1897 zou zijn opgericht.
‘De geachte afgevaardigde uit Weert en zijn maidenspeech’.
Auteur(s): J.A.C. Tillema
Herkomst: Victor de Stuers. Ideëen van een individualist (Assen 1982) hieruit de op Weert betrekking hebbende passages: 5-6, 42-56, 201-203 en 228.
Samenvatting: Victor de Stuers (1843-1916) was een belangrijke pionier voor de monumentenzorg in Nederland. Hij was ook de afgevaardigde voor de regio Weert in de Tweede Kamer vanaf 1901. Het artikel beschrijft de politieke verwikkelingen in Weert voorafgaand aan zijn benoeming (in Sociëteit Amicitia) en de verrichtingen van De Stuers voor de Weerter zaak, zoals de aanleg van de spoorlijn Weert-Eindhoven.
‘De ‘oele’ van de Oelemarkt’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Archeologie in Limburg 27 (1986) 129-132.
Samenvatting: De vondst van een Raerense cilinderkruik in de ondergrond van een pand aan de Oelemarkt in Weert, vormde de aanleiding tot deze archeologische en etymologische beschouwing over het fenomeen 'oele' (=pot) waaraan ook het toponiem Oelemarkt lijkt te refereren.
‘Het witwassen van onze zwarte geschiedenis’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Nederweert24, 13 dec 2025.
Samenvatting: De aandacht voor de zwarte Afro-Amerikaanse bevrijders uit de IIe WO in Margraten is de verdienste van Mieke Kirkels (geb. in Nederweert) die daar studie naar deed. Ook uit dagboekfragmenten blijkt de aanwezigheid van zwarte militairen in Nederweert.
‘Wal en schip’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Rubriek Nederweerts Verleden afl. 25 in: Weekblad voor Nederweert, 10 mrt 2011.
Samenvatting: De blauwe schuit is een icoon van de carnavalsviering. Maar ook in het echt werd er gevaren door Nederweertenaren, in 1595. Daaraan lagen weddenschappen ten grondslag, afgesloten in café pand Siem.
‘Jeugd en deugd’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Rubriek Nederweerts Verleden afl. 48 in: Weekblad voor Nederweert, 19 apr 2012.
Samenvatting: Godfried Bomans is nooit in Nederweert geweest maar hij heeft er wel over geschreven in een mooie brief. Harry Mulisch kwam wél naar de Pinnenhof, maar was erg duur. Daar weet de Studentenclub alles van.
‘Er gloort nog hoop voor zwarte piet’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Dagblad De Limburger, rubriek Van Nul tot Nu, 9 dec 2020.
Samenvatting: Nog in 1948 werd het openbare bibliotheken gestimuleerd om stripboeken te vermijden omdat die schadelijk zouden zijn. Zelfs de Donald Duck had daar last van bij de introductie in 1952. Het bekendste voorbeeld van Nederweerter boekencensuur betrof schrijver Herman Maas, wiens boeken in de ogen van kerkelijke en wereldlijke overheid onwelgevallig waren. In 1967 werden de boeken van Jan Cremer op denigrerende wijze nog geweerd uit de bibliotheek.
‘De april-meistakingen van 1943’.
Auteur(s): [Emile Haanen]
Herkomst: Klimop 6 (1983) 9-10
Samenvatting: Kort interview met W. Fonteyn, een van de stakers bij Meelfabriek 'Weert', voorheen Gebr. Van de Venne in Weert.
‘Limburgse monumenten vertellen’.
Auteur(s): [Huub Janssen]
Herkomst: Rubriek Nederweerts Verleden afl. 135 in: Weekblad voor Nederweert, 1 jun 1995.
Samenvatting: Extract uit het boek ‘Gedenktekens van oorlog, verzet en bevrijding’ uit 1994 met artikelen over de bommenwerpercrashes uit WOII in Nederweert aan de Colusdijk en in het Peelgebied. Tevens aandacht voor de wederopbouw-boerderijen met hun kenmerkende gevelstenen, zoals de boerderij Wessemerdijk 12.
‘De archieven van het kapittel der hoogadellijke rijksabdij Thorn’.
Auteur(s): Josef Habets
Herkomst: Tweede deel 1550-1794 (Den Haag 1899), div. blz. voor zover Weert en Nederweert betreffend.
Samenvatting: Vroegmoderne vermeldingen over Weert en Nederweert in de Thornse archieven.
‘Het Maria-kapelletje aan de Booldersdijk’.
Auteur(s): Huub Janssen
Herkomst: Kapellen, kruisen en ander uitingen van volksvroomheid in de gemeente Nederweert, in: Nederweerts Verleden, De kerk in het midden (Nederweert 1987) 9-52.
Samenvatting: Aan de vooravond van de Tweede Wereldoorlog werd dit kruis geplaatst om Nederweert voor oorlog te behoeden. Voor de voetnoten wordt verwezen naar het hoofdartikel ‘Kapellen, kruisen en andere uitingen (…)’.
‘In de olie’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Rubriek Nederweerts Verleden afl. 16 in: Weekblad voor Nederweert, 18 nov 2010.
Samenvatting: De legende van Sint Nicolaas leeft voort op een gevelsteen uit 1723 die zich oorspronkelijk in de oliemolen van Trouwen bevond, en ook in de pikante anekdote over een dienstmeisje.
‘Kerkhof-kwesties te Weert in de jaren 1784-1787’.
Auteur(s): Daniël van Wely
Herkomst: De Maasgouw: tijdschrift voor Limburgse geschiedenis en oudheidkunde 73 (1954) 89-94.
Samenvatting: Beschrijft standpunt en handelwijze van de minderbroeders met betrekking tot het edict op de begrafenissen van keizer Joseph II uit 1784, waarbij begraven in kerken en in steden in de Oostenrijkse Nederlanden verboden werd.
‘Klein van stuk maar groot van daden’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Dagblad De Limburger, rubriek Van Nul tot Nu, 7 okt 2020.
Samenvatting: Michel Nuijens, alias Belle Mies, was de pietje Bell van Nederweert. Na een tumultueuze jeugd nam hij in 1907 dienst in het Indisch leger. Bij een aanval van communistische rebellen in 1926 wist hij in zijn eentje 70 aanvallers van het lijf te houden, waarvoor hij grote bekendheid kreeg. In de Tweede Wereldoorlog werd hij geïnterneerd in een Jappenkamp op West-Java waar hij op 30 mei 1945 overleed.
‘Archeologische waardenstelling Nederweert-Budschop Vuurmolen (2023)’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: STRABO (Ospel 2023).
Samenvatting: Op de oostoever van de Zuid-Willemsvaart in Nederweert bevond zich in het midden van de 19e eeuw (van 1852-1860) een stoommolen genaamd De Vuurmolen. Het was een industrieel gebouw met de eerste stoommachine in de gemeente. Technische problemen luidden al na enkele jaren het einde in. De bijbehorende woning bleef bestaan tot het graven van Kanaal Wessem-Nederweert in de jaren ’20 van de 20e eeuw. Op de plaats van de voormalige Vuurmolen heeft nooit archeologisch onderzoek plaatsgevonden. Wel is het mogelijk om basis van het bronnenonderzoek in de archieven en bestudering van topografische kaarten verwachtingswaarden over de archeologische en cultuurhistorische potentie van het terrein te formuleren.
‘Sint Josef- of Bonesmolen’.
Auteur(s): Bert Adriaens, Hub Adriaens, Godfried C. M. Egelie, Jan Henkens, Piet Hermans, Stan Smeets, Jo van der Velden
Herkomst: Portret van Wieert. Deil 3: Muuëles (Weert 1979).
Samenvatting: Geschiedenis en roemruchte einde van de molen bij het station in Weert.
