Bewaren wat was
vertellen wat is
Showeerterland: bewaren wat was, vertellen wat is.
Een compleet en laagdrempelig overzicht van artikelen, boeken en bronnen over de geschiedenis van Weert en Nederweert.
Recent geplaatst
‘Stramproy en zijn post’
‘Leen- en laathoven in de Maaslandse Territoria vóór 1795’.
Een greep uit onze artikelen
‘Studentenclub’.
Auteur(s): Henk Teunissen, Huub Janssen, Frits Knapen, Alfons Bruekers
Herkomst: Nederweerts Verleden. Met naam en toenaam. Impressies van Nederweert, Ospel, Eind en Leveroy in de jaren vijftig (Nederweert 2002) 212-219.
Samenvatting: Studentenclub St. Petrus Canisius uit Nederweert was van de jaren ’30 tot ’60 in de vorige eeuw een van de meest bloeiende jongerenverenigingen in Nederweert. Actief op tal van terreinen zoals toneel, lezingen, tentoonstellingen en kamperen. Voor de ledenlijsten wordt verwezen naar de Bronnen-sectie op deze website.
‘Hier rust Onze Lieve Vrouw van Rust’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Dagblad De Limburger, rubriek Van Nul tot Nu, 8 jul 2020.
Samenvatting: De kapel van Onze Lieve Vrouw van Rust te Mildert, ligt in een uithoek van de gemeente Nederweert. De kapel dateert uit 1912 maar de basis werd gelegd door een schenking van een rijke vrijgezel in 1758.
‘De St. Luciakapel op Staat’.
Auteur(s): Huub Janssen
Herkomst: Kapellen, kruisen en ander uitingen van volksvroomheid in de gemeente Nederweert, in: Nederweerts Verleden, De kerk in het midden (Nederweert 1987) 9-52.
Samenvatting: De kapel van St. Lucia in de buurtschap Staat werd in 1959 gesloopt. Voor de voetnoten wordt verwezen naar het hoofdartikel ‘Kapellen, kruisen en andere uitingen (…)’.
‘Schonkenstraat 1’.
Auteur(s): Renier Vaessen, Harrie Koppen, Jan Henkens
Herkomst: Portret van Wieert. Deil 6: Boorderi-jje (Weert 1981).
Samenvatting: Geschiedenis van de boerderij en zijn bewoners.
‘Gemeentewapen van Nederweert’.
Auteur(s): N.N.
Herkomst: De Maasgouw: orgaan voor Limburgsche geschiedenis, taal- en letterkunde 39 (1919) 33.
Samenvatting: Tekst van het Koninklijk Besluit van 2 januari 1919 waarbij aan de gemeente Nederweert een gemeentewapen wordt toegekend bestaande uit een gekroond schild met een golvende dwarsband van zilver.
‘Naame van kaffees en hoêzer in Wieërt’.
Auteur(s): [Bert Adriaens], [Baer Adriaens], [Piet Hermans], [Jo van der Velden], [Stan Smeets], [Ton Timmermans], [Jan Moonen], [Piet Adriaens]
Herkomst: Veldeke Weert, Naame en gezagdjes oet ’t Wieërter Lând (Weert 1981) 68-69.
Samenvatting: Overzicht van huis- en cafénamen in Weert, met hun ligging.
‘Rapportage naamgeving Burg. Spiertzplein Nederweert (2002)’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: STRABO (Ospel 2023).
Samenvatting: In januari 1999 verzocht de Gemeentelijke Commissie Straatnaamgeving Nederweert aan A. Bruekers namens de Nederweerter erfgoedorganisaties om een voorstel te ontwikkelen voor de naamgeving van het binnenterrein aan de Houtmolen in Nederweert. De op basis van historische bronnen voorgedragen naam en door de commissie gesteunde naam Weerterbeekhof werd uiteindelijk niet doorgevoerd en het terrein ging in 2002 Burg. Spiertzplein heten. De hoofdreden die het College van B&W aanvoerde om niet te opteren voor de naam Weerterbeekhof was omdat die naam in de ogen van het bestuur verwarrend en zelfs onwenselijk was aangezien die de indruk kon wekken dat de naam in de buurgemeente Weert zou liggen. Een bij tijd en wijle gevoelige zaak, althans op bestuurlijk niveau.
‘Overeenkomst tusschen de reguliere kanunniken van den H. Augustinus en den magistraat van Weert over de Latijnsche school en den kerkzang : 1648’.
Auteur(s): [W.Goossens]
Herkomst: De Maasgouw: tijdschrift voor Limburgsche geschiedenis, taal- en letterkunde 46 (1926) 68.
Samenvatting: In 1648 vestigden zich Woenselse reguliere kanunniken in Weert. Om weinig overlast te veroorzaken, sloten zij de overeenkomst, die in principe voor één jaar gold. Zij kregen het gemeentehuis in de Schoolstraat tot woning en schoolhuis toegewezen.
‘In memoriam Frits Knapen (Frits van Lewiese Geel) 18 oktober 1923 – 18 december 2022’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Niet gepubliceerd, uitgesproken tijdens de uitvaart in Nederweert-Eind op 24 dec 2022.
Samenvatting: Levensschets van Frits Knapen (bedrijfsvoerder Boerenbond, schutter en amateur-historicus met een aantal historische publcaties op zijn naam).
‘Jacob van Straelen, scholaster van het kapittel van Kortessem’.
Auteur(s): Jacques Verstraelen
Herkomst: Weert in woord en beeld: jaarboek voor Weert 15 (2001) 30-32
Samenvatting: Biografie van Weertenaar Jacob van Straelen (eind 15e – begin 16e eeuw).
‘Nederweert – Heilig kruis’.
Auteur(s): Cor Tubée, [Alfons Bruekers]
Herkomst: Bedevaartsplaatsen in Nederland. Deel 3: Provincie Limburg (red. Peter Jan Margry en Charles Jaspers), (Amsterdam 2000) 618-620.
Samenvatting: beschrijft de verering van de Heilige Rochus in Nederweert, in de aan hem gewijde kapel in Budschop. Ten onrechte zijn de bijdragen van Alfons Bruekers in deze publicatie voorzien van alleen de auteursnaam Cor Tubée.
‘De verpachting van der heeren molens te Weert en Nederweert in 1754’.
Auteur(s): Mathieu Hermans
Herkomst: Rubriek Nederweerts Verleden afl. 3 in: Weekblad voor Nederweert, 16 jan 1986.
Samenvatting: Protocol van de verpachting van de herenmolens van Roeven, Rosveld, Swartbroek en de Binnen- en Buitenmolen van Weert.
‘Bijdrage in advisering en cultuurhistorische waardenstelling ‘aspergeversperring’Nederweert Hulsen’.
Auteur(s): Jan Vos
Herkomst: Arnhem 2021, 7 pp.
Samenvatting: Onafhankelijk advies van Jan Vos, landelijk onderzoeker van krijgshistorisch erfgoed, over de voertuigenhindernis te Hulsen Nederweert.
‘Bakker Joseph Jacques Stultiens, een dienstplichtige uit Weert, en Willem Schreurs, zijn remplaçant uit Beegden’.
Auteur(s): Wil Filott
Herkomst: Website stichting De Aldenborgh (Weert 2025).
Samenvatting: Beschrijving van de militaire dienstplicht en een casus van het ontlopen daarvan in Weert in 1815. Een van de beschreven personages, J.J.A. Stultiens, woonde aan de Markt in Weert.
‘Wegkruis kruispunt Heltenbosdijk – Wijffelterbroekdijk’.
Auteur(s): Bert Adriaens, Hub Adriaens, Jan Henkens, Godfried Egelie, Piet Hermans, Stan Smeets, Jo van der Velden
Herkomst: Portret van Wieert. Deil 4: Veldjkruuse (Weert 1978).
Samenvatting: Korte geschiedenis van dit wegkruis.
‘Gevaren bij de interpretatie van losse vondsten, of: hoe één zwaluw nog geen lente maakt’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Archeologie in Limburg 26 (1985) 106-110.
Samenvatting: De vondsten van een Biface Cordiforme (paleolitische vuistbijl) uit Nederweert-Eind, een Rössener Breitkeil uit Weert en een neolitische vlakbijl uit Nederweert, tonen aan hoe voorzichtig men moet zijn met losse vondsten. In alle drie gevallen bleek het te gaan om 'zwervende' objecten.
‘Op een mooie Pinksterdag…. Een Katholiekendag in Weert anno 1912’.
Auteur(s): Joep Berghuis
Herkomst: De Maasgouw (144) 2024 89-92.
Samenvatting: Analyse van de Limburgse Katholiekendag die in mei 1912 in Weert plaatsvond, aan de hand van het programmaboekje dat ten behoeve van die dag werd gemaakt.
‘Restanten van de Peel-Raamstelling in Weert’.
Auteur(s): Piet J.G.A. Hermans
Herkomst: Weert in woord en beeld: jaarboek voor Weert 1994 8 (1993) 114-120.
Samenvatting: Beknopte beschrijving van de locatie en aanleg van de kazematten en inundatiewerken in het 'vak Weert'. Een aansluiting aan Belgische zijde van de Zuid-Willemsvaart kwam niet tot stand, mede gezien hun vernietigende commentaar op het nut van de stelling. Op Belgische suggesties het dramatische gat in de verdediging op een effectievere wijze te dichten, werd geen acht geslagen. De Belgen hadden in maart 1940 in burger de stelling drie dagen lang geïnspecteerd. De Nederlanders hechtten sterk aan de neutraliteitspolitiek. De simpele verovering van de stelling in mei 1940 en de restanten van de kazematten komen tot slot aan bod.
‘Weert : zuidelijke randstad van de Peel’.
Auteur(s): Stan Smeets
Herkomst: Het Land van de Peel (Maastricht 1955) 135-144.
Samenvatting: Globaal overzicht over met name de economische ontwikkeling van Weert door de eeuwen heen, met nadruk op de laatste honderd jaar.
‘Rapportage archeologisch onderzoek Nederweert-Hoesta (1983-1984)’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: STRABO (Ospel 2017).
Samenvatting: Bij de analyse van luchtfoto’s van het noorden van Nederweert, in 1983, werd aan de westzijde van de Booldersdijk in een gebied dat bekend staat onder de naam ‘Hoesta’ een cirkelvormige structuur met een diameter van 75 m en een ringbreedte van 3 a 5 m ontdekt. Archeologische oppervlaktevondsten ter plaatsen (een neolitische geslepen bijl en waarschijnlijk mesolitisch vuursteenmateriaal) hebben waarschijnlijk geen directe relatie met het archeologisch object in kwestie. Onderzoek ter plaatse en een burostudie leverden op dat we hier vermoedelijk te naken hebben met een pingo-ruïne, dat wil zeggen de plaats van een gesmolten ijslens uit de laatste ijstijd (12.000-11.000 c.Chr.).
‘Het graafschap Horne: Loonsche leenen in het tegenwoordig hertogdom Limburg’.
Auteur(s): Jos. Habets
Herkomst: Publications de la Société Historique et Archéologique dans le Duché de Limbourg 8 (1871) 48-86.
Samenvatting: Geeft een overzicht van leenverheffingen van Horn en Kortessem in de leenzaal van Kuringen vanaf 1439 tot 1506. Het testament van Jan, graaf van Horn, in 1540 met de aanwijzing van Philips van Montmorency tot erfgenaam en de daaruit voortvloeiende problemen komen aan de orde. Tevens wordt over de financiële problemen van Philips van Montmorency verhaald. De bezitsovergangen van Horn en de pretenties op het graafschap vanaf 1570 tot 1795 worden beschreven. De rechten op de Loonse heerlijkheden Bocholt en Kortessem na de dood van Philips en Floris van Montmorency komen eveneens aan bod.
‘Vogel en kogel’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Rubriek Nederweerts Verleden afl. 31 in: Weekblad voor Nederweert, 16 jun 2011.
Samenvatting: De schutterijen speelden een belangrijke rol in het maatschappelijk leven. De besten mochten zich koning noemen.
‘De herbergier die zijn kop verloor, in 1595. Handel en wandel van Hans de Hoendervanger’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: De Maasgouw 121 (2002) 28-34.
Samenvatting: Het leven en handel en wandel van een Nederweerter crimineel en herbergier uit de Kerkstraat, die vanwege zijn misdaden in het Land van Weert werd onthoofd.
‘Kerkhoven van Weert’.
Auteur(s): Martin Nies
Herkomst: Weert in woord en beeld: jaarboek voor Weert 1992 6 (1991) 101-114
Samenvatting: De begraafplaatsen bij enkele kloosters en rondom de kerk en de perikelen rondom het nieuwe kerkhof in 1784 worden aangestipt. Vanaf de tijd van Napoleon (1805) tot 1930 komen begraafreglementen, inkomsten, gebruiken en uitbreidingen aan de orde. Aandacht wordt besteed aan de moeizame oprichting van een algemeen en protestants kerkhof - de grote begraafplaats uit 1784 aan de Molenpoort was immers in katholieke handen geraakt - en voorts de oprichting van kerkhoven in Swartbroek en Tungelroy.
