Bewaren wat was
vertellen wat is
Showeerterland: bewaren wat was, vertellen wat is.
Een compleet en laagdrempelig overzicht van artikelen, boeken en bronnen over de geschiedenis van Weert en Nederweert.
Recent geplaatst
‘Stramproy en zijn post’
‘Leen- en laathoven in de Maaslandse Territoria vóór 1795’.
Een greep uit onze artikelen
‘Rapportage archeologisch onderzoek Nederweert-Kanalenkruising (1987)’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: STRABO (Ospel 2017).
Samenvatting: Van april tot november 1987 boden de verbredingswerkzaamheden van Kanaal Wessem-Nederweert gelegenheid tot het doen van archeologisch onderzoek. In totaal werd een areaal van 520 m2 onderzocht. Door de machinale ontgrondingsactiviteiten konden slechts weinig bodemsporen worden gedocumenteerd en is het waarnemingenbeeld zeer gefragmenteerd. Tot de belangrijkste vondsten behoort een drietal waterputten. De oudste, een boomstamwaterput, kan gedateerd worden in de late middeleeuwen (ca. 1100-1250). De twee andere putten zijn turfputten, dat wil zeggen dat ze waren opgebouwd uit speciaal gevormde veenblokken. Op grond van het vondstenmateriaal uit één van de turfputten kunnen deze met grote waarschijnlijkheid gedateerd worden in het laatste kwart van de 16de eeuw.
‘Kent U ze nog… de Nederweerters’.
Auteur(s): H. Nieskens
Herkomst: Weekblad voor Nederweert, 5 juni 1980.
Samenvatting: Persoonlijke herinneringen over de Nederweerter dorpsfiguren Dokter Schmidt, Marie-Katrien, Lowieke Boonen en pastoor Leo Veltmans.
‘Erfgoed voedt sociale en culturele duurzaamheid’.
Auteur(s): Arnoud-Jan Bijsterveld
Herkomst: Alfons Bruekers, Vizier op Nederweert, in stukjes en beetjes. Verhalen uit het verleden van Nederweert, Budschop, Eind, Ospel en leveroy (Nederweert 2022) z.p.
Samenvatting: Essay van de auteur over het belang van erfgoedzorg en het belang daarvan voor de samenleving, inclusief een appel aan de gemeente Nederweert.
‘De gelijkenis van den verlorenen zoon in den tongval van de stad Weert’.
Auteur(s): R. van Geleuken
Herkomst: Johan Winkler, Algemeen Nederduitsch en Friesch dialecticon dl. 1 (Den Haag 1874) 286-290.
Samenvatting: De tekst van de parabel van de verloren zoon in Weerter dialect met annotaties.
‘Kapitale misdrijven rond 1600’.
Auteur(s): Cor Tubée
Herkomst: Weert in woord en beeld. Jaarboek voor Weert 2000 14 (1999) 46-52.
Samenvatting: Aan de hand van de scholtambtsrekeningen van 1585 tot 1609 worden een aantal daders, hun misdrijven, de tortuur en de vonnissen belicht. Aandacht wordt ook besteed aan enkele militaire delinquenten. Vermeld worden een tweetal heksenprocessen in 1600; zie voor de kostenspecificatie van de gehele procesgang Bronnen: Fragment scholtambtsrekening
‘Rapportage archeologisch onderzoek Grathem-Beekstraat 2 (2007)’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: STRABO (Ospel 2018).
Samenvatting: In 2007 werd in Grathem aan de Beekstraat 2 de vondst van een oude mergelstenen waterput gedocumenteerd. Deze heeft behoord bij een reeds lang verdwenen huiserf ter plaatse van de huidige hoek Dorpstraat/Beekstraat.
‘Bijdrage tot het kluizenaarsleven in Limburg’.
Auteur(s): N.N.
Herkomst: De Maasgouw: orgaan voor Limburgsche geschiedenis, taal- en letterkunde 45 (1925) 21.
Samenvatting: Matthias Essinger uit Weert krijgt in 1693 het kluizenaarskleed.
‘Viermanschap uit archeologieclub schrijft geschiedenis’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Ad interim, Archeologische Werkgroep Philips van Horne, nov 1989.
Samenvatting: Korte biografische introductie van Ruud van den Berg, Jac. Biemans, Ivo van loo en Alfons Bruekers, vier auteurs van het op 20 november 1989 in Nederweert gepresenteerde boek Nederweerts Verleden
‘Peregrinus Vogels’.
Auteur(s): M.C.
Herkomst: De Maasgouw: orgaan voor Limburgsche geschiedenis, taal- en letterkunde 1 (1879) 136.
Samenvatting: Oproep om informatie over de grafsteen, te Roermond van Peregrinus Vogels, oud-deken van Nederweert en overleden in 1649 te Roermond.
‘Lambertuskerk verfraaid met oude calvarie’.
Auteur(s): Jan Biezenaar
Herkomst: Weekblad voor Nederweert, 21 mei 1992.
Samenvatting: Artikel over de verplaatsing van een alvariegroep uit 1776 vanuit de kloostertuin in de Schoolstraat naar de Mariakapel in de St. Lambertuskerk.
‘Economische, religieuze en politieke verwikkelingen in Wessem in de zestiende eeuw’.
Auteur(s): J.G.C. Venner
Herkomst: Opera Omnia I: Een verzameling historische en heemkundige opstellen (Thorn 1990) 7-23.
Samenvatting: Geeft een algemeen overzicht over Wessem en omgeving in de periode 1540-1580 en is tevens een op Wessem gerichte samenvatting van zijn artikel ‘De Beeldenstorm in Weert en Wessem’.
‘Rapportage bouwhistorisch onderzoek Weert – kasteel Nijenborgh (2021)’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: STRABO (Ospel 2021).
Samenvatting: Een rentmeestersrekening uit 1606 geeft een gedetailleerde bouwhistorische beschrijving van de toestand en inrichting van het voormalige kasteel Nijenborgh op de Biest in Weert. Een analyse daarvan geeft mogelijk richting en onderbouwing aan het in de zomer van 2021 uit te voeren archeologisch onderzoek op het terrein van de voorhof van het kasteel.
‘Weert – De nieuwe St Franciscuskerk: Consecratie van de kerk van de Heilige Franciscus van Assisi (6 juli 1963)’.
Auteur(s): N.N.
Herkomst: Neerlandia seraphica 33 (1963) 359-361.
Samenvatting: Beschrijving van de kerk en de gebrandschilderde glaswand van 280 m2 van de hand van Daan Wildschut (1913-1995). De kerk werd in 2012 gesloten en in 2014 bijna onveranderd als een huis voor maatschappelijke doeleinden in gebruik genomen.
Genealogie Bloemarts te Weert´.
Auteur(s): Emile Haanen
Herkomst: Weert in woord en beeld: jaarboek voor Weert 1994 8 (1993) 81-84.
Samenvatting: Stamboom betreffende de periode ca. 1640 – ca. 1860.
‘Hond en held’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Vizier op Nederweert in stukjes en beetjes. Verhalen uit het verleden van Nederweert, Budschop, Eind, Ospel en Leveroy (Nederweert 2022) nr. 130
Samenvatting: Hond Nicky, in ‘dienst bij de Britse troepen, redde met zijn speurzin vele mensenlevens tijdens de Tweede Wereldoorlog. Zijn dierengraf in Ilford, Engeland, is nu een toeristische attractie.
‘Perikelen rond een nieuw gemeentewapen voor Nederweert, omstreeks 1900’.
Auteur(s): Jac. van de Warreburg
Herkomst: Rubriek Nederweerts Verleden afl. 38 in: Weekblad voor Nederweert, 25 jun 1987.
Samenvatting: Pogingen van het gemeentebestuur om in 1896 een nieuw gemeentewapen (op basis van het oude schepenzegel) te krijgen mislukten doordat het voorgestelde ontwerp werd afgekeurd. Pas in 1919 werd een nieuwe poging ondernomen en die leidde tot het wapen met de golvende dwarsband van de Tungelroysebeek.
‘Henniske uit Nederweert’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Leo Janissen, De Stem uit het vuur. Volksverhalen uit het Land van Weert (Maasbree 1979), 157-158.
Samenvatting: Volksverhaal over het tiendrecht en gebeurtenissen in de tiendschuur van De Hoge Notte in Nederweert. Verteld door Jean Bruekers, geschreven door Alfons Bruekers en bewerkt door Leo Janissen.
‘Speurhond Ricky was een Nederweerter oorlogsheld’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Dagblad De Limburger, rubriek Van Nul tot Nu, 4 nov 2020.
Samenvatting: Bij het opruimen van de vele Duitse mijnenvelden in vooral Ospel en Nederweert-Eind maakten de geallieerden gebruik van getrainde honden. Die waren in staat om ook de houten mijnen te vinden, iets waarvoor metaaldetectoren ongeschikt waren. Mijnenhond Ricky raakte gewond in actie in Ospel op 3 december 1944. Na de oorlog werd de hond onderscheiden met de Dickinmedaille en na zijn dood in 1953 eervol begraven in Engeland.
‘Een tragische gebeurtenis honderd jaar geleden in Bocholt’.
Auteur(s): Wil Filott
Herkomst: Website stichting De Aldenborgh (Weert 2026).
Samenvatting: Een aantal Weertenaren bezocht in 1923 het café van Silvester Drieskens in Bocholt (B). Daar brak een vechtpartij uit en werd iemand vermoord. De zaak kreeg de bemoeienis van de marechaussees uit de kazerne in Weert.
‘Landmetersadmissies in Limburg’.
Auteur(s): R.M. de La Haye
Herkomst: Admissies als landmeter in Nederland voor 1811 (red. E. Muller en K. Zandvliet), Alphen aan de Rijn 1987, 133-147
Samenvatting: Algemene beschrijving van het landmeterswezen in het gebied van het huidige Limburg, en gegevens over Weerter en Nederweerter landmeters zoals leden van de familie Houtappels, Portmans, Aerts en van Aecken
‘Het Landdekenaat Eyck of Maeseyck. Lijst der parochiën, kapellen en beneficiën’.
Auteur(s): Jos. Habets
Herkomst: Geschiedenis van het tegenwoordig bisdom Roermond en van de bisdommen die het in deze gewesten zijn voorafgegaan I (Roermond 1875) 359-367.
Samenvatting: Lijst van altaren en beneficies in Weert en Nederweert, in 1400 en 1558.
‘Huisgezin van graaf Jacob I van Horne’.
Auteur(s): [Donatus van Adrichem]
Herkomst: Neerlandia seraphica 9 (1935) 482-484.
Samenvatting: Korte beschrijving van de gedenktafel van Johanna van Meurs († 1461) uit ca. 1465.
‘Hoe de koning Houts Hendrik herkende’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Het Schakeltje, blad van bejaardenhuis St. Joseph, aug/sep 1994 2-3.30307
Samenvatting: Korte samenvatting van de legende van Houts Hendrik (Hendrik Raemaekers), de veronderstelde redder van de kroonprins tijdens de Slag bij Waterloo.
‘Wijn en bier’.
Auteur(s): Alfons Bruekers
Herkomst: Rubriek Nederweerts Verleden afl. 110 in: Weekblad voor Nederweert, 29 sep 2016.
Samenvatting: Bier was de volksdrank bij uitstek, maar er werd ook wijn gedronken en zelfs ooit verbouwd en vanuit hier regionaal verhandeld. Cornelis Trouwen had een drukke wijnhandel.
