Filter op onderwerp
‘Stukken voor de vaderlandsche historie’
Auteur(s): Gerard van Hasselt
Herkomst: Dl 2 (Arnhem/Amsterdam 1792) 9-10, 36-38, 42-43, 307-308.
Samenvatting: Betreft vier Franstalige uitspraken van de hertog van Alva over de verbeurdverklaring van alle goederen en eeuwige verbanning van met name genoemde Weerter, Nederweerter en Wessemer opstandelingen, beeldstormers en calvinisten, gedateerd 26 april 1570, 21 augustus 1570 en 27 februari 1571. Sommigen van hen hebben de prins van Oranje geholpen of hebben onder gezag van Hendrik van Brederode gestaan. Ook hebben ze met geweld doperse gevangenen bevrijd uit de gevangenis van Turnhout en predikanten ondersteund. Enkelen zouden dan weer het katholieke geloof afgezworen hebben, althans volgens de veroordelingen. Afgesloten wordt met een lijst van Gelderse personen, die van het generaal-pardon van de koning uit 1574 uitgesloten worden, waaronder vijf met name genoemde Weerter predikanten.
‘Peter van Deventer: ‘tot een aessem der vogelen, alle quade doenders tot exsempel’.
Auteur(s): Cor Tubée
Herkomst: Weert in woord en beeld. Jaarboek voor Weert 2001 15 (2000) 66-70.
Samenvatting: Beschrijft de bekentenissen, die de delinquent in 1609 heeft afgelegd bij zijn arrestatie en tortuur. Met het doodvonnis en de voltrekking daarvan wordt het artikel afgesloten.
‘Een optekening van het marktrecht te Weert’.
Auteur(s): Jos F.A. Wassink
Herkomst: "Flittich erforscht und gecolligeert..." : opstellen over Limburgse rechtsgeschiedenis (Maastricht 1995) 227-230.
Samenvatting: "Transcriptie van de procesregels voor de marktrechtspraak uit het register 'Dit halden wij voor onse lantrechten en merktrechten', opgetekend in 1624. Voor de transcriptie van het markrechtprivilege uit 1414 zie Flament 'Chroniek van de heerlijkheid Weert': bijlagen, blz.. 215-216"
‘De beeldenstorm in Weert en Wessem’.
Auteur(s): J.G.C. Venner
Herkomst: Publications de la Société Historique et Archéologique dans le Limbourg 118 (1982) 249-28.
Samenvatting: Eerste omvangrijke studie naar de Beeldenstorm. Tevens wordt een beschrijving van de actuele sociaal-economische en kerkelijke toestand gegeven. Met behulp van schaarse bronnen behandelt de auteur de opkomst van nieuwe religieuze ideeën. Eveneens komt de invloed van Philips van Montmorency, graaf van Horn en heer van Weert en Wessem, aan de orde, waarbij de rol die zijn moeder Anna van Egmont en zijn vrouw Walburgis van Nieuwenaer spelen, niet wordt vergeten. De politieke ontwikkelingen tot 1571 met betrekking tot Weert worden beschreven. De auteur heeft een poging aangewend de sociale achtergrond van de beeldstormers te duiden teneinde de these van Erich Kuttner over het Hongerjaar 1566 te toetsen.
‘Ongelukkige levenseinden in de 17e eeuw: Zelfmoordenaars voor het gerecht in Weert’.
Auteur(s): Jos F.A. Wassink
Herkomst: Weert in woord en beeld: jaarboek voor Weert 1995 9 (1994) 89-105.
Samenvatting: Beschrijving van een viertal strafprocessen tegen dode lichamen. Voornamelijk gebaseerd op getuigenverhoren. De persoonlijke leefomstandigheden van de beklaagden komen uitvoerig aan bod.
‘De beeldenstorm in Weert: De ‘geuserijen te Weert’ van 1566 en 1567, geplaatst in hun sociaal-economische, politieke en religieuze context’
Auteur(s): Arthur F. Salomons
Herkomst: Niet-gepubliceerd doctoraal werkstuk, Amsterdam, Universiteit van Amsterdam, 1985, 37 p.
Samenvatting: Literatuurscriptie met conclusies over de Beeldenstorm in Weert. Een uitvoerige analyse van de kroniek van zuster Luyten uit het klooster Maria-Wijngaard (klik hier) is toegevoegd, waarbij voor de eerste keer dateringsfouten en dubbelvermeldingen aan de orde komen.
‘Een politiek proces tegen Everard en Victor Hermans c.s. Een rel op de Oelemarkt in 1839’.
Auteur(s): Emile Haanen
Herkomst: Weert in woord en beeld. Jaarboek voor Weert 2001 15 (2000) 77-94.
Samenvatting: Uitvoerig verslag van een proces van het Openbaar Ministerie in Roermond tegen negen Weertenaren wegens vermeende mishandeling en belediging van Hollandse marechaussées, het zingen van Belgische liedjes, het roepen van pro-Belgische leuzen en het beschadigen van de voordeur van een herberg. Het OM ging in hoger beroep bij het Gerechtshof in Maastricht. Dat leidde voor deze tot een volledige afgang.
‘De beeldenstorm in Weert’.
Auteur(s): Arthur F. Salomons
Herkomst: Skript: historisch tijdschrift 7 (1985) 179-190.
Samenvatting: Omwerking van zijn werkstuk in artikelvorm, waarbij rekening wordt gehouden met de verhandeling van Jos Venner over de Beeldenstorm in Weert. Ook wordt de these over het Hongerjaar 1566 van Erich Kuttner getoetst. De analytische bijlagen van het werkstuk over de kroniek van zuster Luyten zijn niet opgenomen.
‘Chroniek van de heerlijkheid Weert : getrokken uit de stadsrekeningen, charters en andere oorspronkelijke bescheiden’.
Auteur(s): August J. A. Flament
Herkomst: Publications de la Société Historique et Archéologique dans le Duché de Limbourg 29 (1892) 131-276.
Samenvatting: Bijlagen.
‘Minder bekende facetten in de bestuursgeschiedenis van stad en land van Weert’.
Auteur(s): J .Th.H. de Win
Herkomst: De Maasgouw: tijdschrift voor Limburgse geschiedenis en oudheidkunde 76 (1957) 161-178, 77 (1958) 13-22 en 33-44.
Samenvatting: Serie van drie artikelen, die grotendeels achterhaald zijn (zie ook Van de Boel, klik hier), nog afgezien van de talloze onnauwkeurigheden in de tekst. In het eerste artikel is de discussie over de stadswording van Weert interessant. In het tweede wordt slechts de visie van de pro-rijksonmiddelijkheidspartij weergegeven en in het derde is de wijze van samenstelling van de magistraat nog enigszins bruikbaar. Zie echter ook bij Bestuursreglement in Bronnen:
‘De oudste vermelding van Weert’.
Auteur(s): Jan Henkens
Herkomst: De Maasgouw: tijdschrift voor Limburgse geschiedenis en oudheidkunde 81 (1962) 65-70.
Samenvatting: Beoordeling van een oorkonde van koning Hendrik IV uit 1062, waarbij een schenking van Otto van Orlamünde, markgraaf van Meissen en zijn vrouw Adela van Brabant goederen in Weert (Werta) en Dilsen (Thilesha) aan het kapittel van Sint-Servaas te Maastricht wordt bevestigd in tijdelijke ruil voor andere goederen. Met name wordt ingegaan wordt op de mate van vervalsing. Voor nieuwere visies zie: Van de Boel en Klaversma.
‘Een ‘blyde inkomst’ voor Weert en Nederweert: 1482’.
Auteur(s): Jos. Habets
Herkomst: Publications de la Société Historique et Archéologique dans le Duché de Limbourg 12 (1875) 441-445.
Samenvatting: Na de inhuldiging van Jacob II als graaf worden een aantal rechten van zijn onderdanen in Overweert en Nederweert, die verkort zijn geworden, benoemd en herstel